Η ασύλληπτη ταχύτητα με την οποία εξελίσσεται αλλάζει διαρκώς τις προοπτικές και το μόνο που μπορούμε να προβλέψουμε με ασφάλεια είναι πως το μέλλον παραμένει απρόβλεπτο. Αλλά αυτό δεν σημαίνει πως θα πρέπει να είναι και ανεξέλεγκτο.

Τα περισσότερα κράτη του κόσμου προσπαθούν να προσαρμοστούν, εξερευνώντας τους τρόπους με τους οποίους θα μπορούσαν να βάλουν τάξη σε αυτό το «τεχνολογικό χάος». Οι προκλήσεις και οι δυσκολίες είναι πολλές: Από τη νομική θωράκιση και το κανονιστικό πλαίσιο μέχρι την καθαρά επιστημονική προσέγγιση, σε μία αναλογία που από τη μία θα υπακούει στις αξίες της ηθικής διακυβέρνησης και, από την άλλη, δεν θα ακυρώνει την επιστημονική έρευνα και εξέλιξη.

Πριν από λίγες ημέρες το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ενέκρινε κανονισμό με τον οποίο διευκολύνεται η δημιουργία γιγα-εργοστασίων Τεχνητής Νοημοσύνης στην Ευρώπη, ενώ την ίδια στιγμή όλοι οι μεγάλοι οργανισμοί, που έχουν υιοθετήσει την παραγωγική Τ.Ν. στη λειτουργία τους, φτιάχνουν κανονισμούς για τη χρήση της. Οι τεράστιες δυνατότητες που προσφέρει η νέα τεχνολογία, οι εξίσου τεράστιοι κίνδυνοι που γεννά όπως τα deepfake news (ψευδείς ειδήσεις, ρεαλιστικές εικόνες και βίντεο με τη βοήθεια της Τεχνητής Νοημοσύνης), και τα κρίσιμα ερωτήματα για τη διαχείριση ενός τεράστιου όγκου δεδομένων δημιουργούν πρωτόγνωρες συνθήκες για τις σύγχρονες κυβερνήσεις.

Η Ελλάδα ανήκει στις χώρες που έχει προβάδισμα, με τον Κυριάκο Μητσοτάκη να αναλαμβάνει πρωτοβουλίες τόσο σε εγχώριο όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Από πολύ νωρίς, μάλιστα, είχε αντιληφθεί τον ρόλο που μπορεί να παίξει η χώρα παγκοσμίως, τονίζοντας πως η Ελλάδα μπορεί να γίνει ένα παγκόσμιο κέντρο όσον αφορά την ηθική και τον κώδικα δεοντολογίας της. Η πρότασή του, λοιπόν, να υπάρξει συνταγματική πρόβλεψη για την Τεχνητή Νοημοσύνη αποτελεί φυσική συνέχεια.

Προφανώς το Σύνταγμα δεν αρκεί για να αντιμετωπίσει, σε πρακτικό, νομικό, ηθικό και ρυθμιστικό επίπεδο, τα πολύπλοκα ζητήματα που συνεπάγονται οι αλματώδεις τεχνολογικές εξελίξεις. Ομως, είναι απαραίτητο να προσαρμοστεί το συνταγματικό κείμενο στη νέα εποχή. Θα έχει, λοιπόν, πολύ μεγάλο ενδιαφέρον να δούμε τόσο την ετοιμότητα των κομμάτων να τοποθετηθούν σε ένα σχεδόν υπαρξιακό ζήτημα, όσο και τη συμμετοχή της επιστημονικής κοινότητας στη σχετική διαβούλευση.