Το μέγεθος, σύμφωνα με εμπόρους, εμπειρογνώμονες της αγοράς και ανάλυση των δεδομένων των χρηματιστηρίων, υπερβαίνει τα προηγουμένως αναφερθέντα στοιχήματα ύψους 2,6 δισεκατομμυρίων δολαρίων, τα οποία έχουν ήδη ωθήσει την κυβέρνηση των ΗΠΑ να προειδοποιήσει το προσωπικό της κατά της χρήσης μη δημοσιοποιημένων πληροφοριών για οικονομικό όφελος. Η Επιτροπή Συναλλαγών Προθεσμιακών Συμβολαίων Εμπορευμάτων των ΗΠΑ (CFTC) διεξάγει έρευνα, δήλωσε στο Reuters τον Απρίλιο πρόσωπο που γνωρίζει το θέμα, αν και η CFTC δεν έχει ακόμη επιβεβαιώσει επίσημα ότι βρίσκεται σε εξέλιξη έρευνα.

Το Reuters δεν μπόρεσε να εξακριβώσει ποιος τοποθέτησε τα στοιχήματα και αν αυτά προήλθαν από τις ΗΠΑ ή από αλλού. Περιλάμβαναν θέσεις “short” (ανοικτές πωλήσεις), δηλαδή στοιχήματα ότι οι τιμές θα έπεφταν, για παράγωγα συμπεριλαμβανομένων των συμβολαίων μελλοντικής εκπλήρωσης αργού πετρελαίου, ντίζελ και βενζίνης στα χρηματιστήρια ICE και CME. Και τα δύο χρηματιστήρια αρνήθηκαν να σχολιάσουν. Το CME διεξάγει έρευνα για τις συναλλαγές, δήλωσε στο Reuters πηγή που γνωρίζει το θέμα.

Οι καλά συγχρονισμένες συναλλαγές προκάλεσαν εκκλήσεις από νομικούς εμπειρογνώμονες και νομοθέτες προς τις ρυθμιστικές αρχές να διερευνήσουν αν βασίστηκαν σε εσωτερική πληροφόρηση ή διαρροές.

Οι έμποροι εντόπισαν για πρώτη φορά ασυνήθιστες συναλλαγές στις 23 Μαρτίου. Οι συναλλαγές εκτελέστηκαν λίγα λεπτά πριν ο Τραμπ ανακοινώσει καθυστέρηση στις απειλούμενες επιθέσεις σε ιρανικές υποδομές ενέργειας, προκαλώντας πτώση της τιμής του πετρελαίου.

Το ίδιο μοτίβο επαναλήφθηκε στις 7 Απριλίου, πριν ο Τραμπ ανακοινώσει κατάπαυση του πυρός με το Ιράν, η οποία προκάλεσε πτώση έως και 15% στα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης Brent του ICE. Συνέβη ξανά στις 17 Απριλίου, όταν Ιρανοί αξιωματούχοι και ο Τραμπ μίλησαν για την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ, και στη συνέχεια ξανά στις 21 Απριλίου, όταν ο Τραμπ παρέτεινε την κατάπαυση του πυρός.

Το Reuters και άλλα μέσα ενημέρωσης ανέφεραν τις συναλλαγές αυτές στα πιο ενεργά διαπραγματεύσιμα συμβόλαια του πρώτου μήνα για τους δύο παγκόσμιους δείκτες αναφοράς αργού, το Brent και το West Texas Intermediate (WTI). Η αξία αυτών των στοιχημάτων κατά τις τέσσερις αυτές ημέρες του Μαρτίου και του Απριλίου ανήλθε σε περίπου 2,6 δισεκατομμύρια δολάρια, σύμφωνα με τους αρχικούς υπολογισμούς του Reuters.

Το Υπουργείο Δικαιοσύνης των ΗΠΑ και η CFTC δεν απάντησαν αμέσως σε αιτήματα για σχολιασμό. Εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου δήλωσε: «Όλοι οι ομοσπονδιακοί υπάλληλοι υπόκεινται στις κυβερνητικές δεοντολογικές κατευθυντήριες γραμμές που απαγορεύουν τη χρήση μη δημόσιων πληροφοριών για οικονομικό όφελος».

Ωστόσο, μια περαιτέρω ανάλυση των δεδομένων συναλλαγών σε διάφορα χρηματιστήρια και συμβόλαια έδειξε ότι οι έμποροι εκτέλεσαν παρόμοια στοιχήματα ακριβώς τις ίδιες ημερομηνίες και ώρες για τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης ευρωπαϊκού ντίζελ και αμερικανικής βενζίνης, καθώς και για συμβόλαια Brent και WTI με μεταγενέστερες ημερομηνίες λήξης, ανεβάζοντας το σύνολο σε περίπου 7 δισεκατομμύρια δολάρια, βάσει των υπολογισμών του Reuters.

Ένα στοίχημα πώλησης – ή ανοικτή πώληση (short selling) – σημαίνει ότι το άτομο που εκτελεί τη συναλλαγή δανείζεται το παράγωγο από έναν αντισυμβαλλόμενο, το πουλάει και αργότερα το επαναγοράζει φθηνότερα όταν η τιμή πέφτει, κρατώντας τα υπόλοιπα μετρητά ως κέρδος.

Στις 23 Μαρτίου και στις 7, 17 και 21 Απριλίου, οι τιμές του πετρελαίου βυθίστηκαν κατά περισσότερο από 10%. Οι υπολογισμοί του Reuters δείχνουν ότι ένας short seller με 7 δισεκατομμύρια δολάρια θα μπορούσε να έχει βγάλει εκατοντάδες εκατομμύρια δολάρια σε κέρδη, ανάλογα με τον χρόνο των στοιχημάτων.

Οι συναλλαγές φαίνονται «καλά ενημερωμένες» καθώς προηγήθηκαν σημαντικών ανακοινώσεων, δήλωσε ο Adi Imsirovic, από το Κέντρο Στρατηγικών και Διεθνών Σπουδών (CSIS) και βετεράνος έμπορος πετρελαίου. Οι αμερικανικές αρχές, όπως η CFTC, μπορούν να έχουν πρόσβαση στα δεδομένα του χρηματιστηρίου για να εντοπίσουν ποιος τοποθέτησε τις συναλλαγές και να ερευνήσουν αν το αποφασίσουν, πρόσθεσε.

Την Πέμπτη (07/05), το ABC μετέδωσε ότι το Υπουργείο Δικαιοσύνης των ΗΠΑ ερευνά συναλλαγές πετρελαίου ύψους 2,6 δισεκατομμυρίων δολαρίων που σχετίζονται με τον πόλεμο στο Ιράν. Το Υπουργείο Δικαιοσύνης δεν ήταν άμεσα διαθέσιμο για σχολιασμό.

Ο διευθυντής επιβολής της CFTC δήλωσε τον Μάρτιο ότι η υπηρεσία ήταν ενήμερη για τις εικασίες σχετικά με τη διενέργεια συναλλαγών με προνομιακή πληροφόρηση (insider trading) σε αγορές που ρυθμίζονται από την CFTC και ότι «παρακολουθούσε».

Δισεκατομμύρια δολάρια

«Ας μείνουμε στα γεγονότα. Οι όγκοι ήταν εξαιρετικά ασυνήθιστοι. Ήταν συγκεντρωμένοι. Ήταν πριν από βασικές ανακοινώσεις», δήλωσε ο Jorge Montepeque από την Onyx Capital Group, ο οποίος βοήθησε στο σχεδιασμό του σύγχρονου συστήματος καθορισμού των τιμών του πετρελαίου στον οργανισμό τιμολόγησης Platts τη δεκαετία του 1990.

Τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης αργού πετρελαίου Brent και πετρελαίου εσωτερικής καύσης χαμηλού θείου διαπραγματεύονται στο Intercontinental Exchange (ICE), ενώ τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης αργού West Texas Intermediate και βενζίνης διαπραγματεύονται στο New York Mercantile Exchange, το οποίο ανήκει στον όμιλο CME.

Στις 23 Μαρτίου, ο Τραμπ ανακοίνωσε καθυστέρηση στις απειλούμενες επιθέσεις σε ιρανικές ενεργειακές υποδομές στις 11:05 GMT. Τα δεδομένα της LSEG δείχνουν ότι μεταξύ 10:49 και 10:50 GMT εκείνης της ημέρας, οι έμποροι τοποθέτησαν στοιχήματα σε 20.000 παρτίδες συμβολαίων μελλοντικής εκπλήρωσης Brent και WTI. Οι πωλήσεις κατανεμήθηκαν στα συμβόλαια του πρώτου, του δεύτερου και του τρίτου μήνα, αξίας περίπου 1,35 δισεκατομμυρίων δολαρίων, συν επιπλέον 122 εκατομμύρια δολάρια σε συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης ICE gasoil – ντίζελ – και 81 εκατομμύρια δολάρια σε συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης βενζίνης στις ΗΠΑ, όλα συνολικής αξίας 2,2 δισεκατομμυρίων δολαρίων.

«Αυτές οι ποσότητες δεν πρόκειται να ξεφύγουν από τον έλεγχο», δήλωσε ο Robert Frenchman, δικηγόρος της Dynamis LLP στη Νέα Υόρκη, ο οποίος έχει εργαστεί στο παρελθόν σε υποθέσεις εγκλήματος «λευκού κολάρου» και insider trading.

Η ανακοίνωση του Τραμπ για την κατάπαυση του πυρός στις 23 Μαρτίου προκάλεσε πτώση στα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης αργού πετρελαίου έως και 15%, μια από τις μεγαλύτερες ενδοημερήσιες πτώσεις που έχουν καταγραφεί ποτέ. Η ανακοίνωση προκάλεσε επίσης πτώση των συμβολαίων μελλοντικής εκπλήρωσης βενζίνης και ντίζελ κατά περίπου 12%.

Στις 7 Απριλίου, εντολές πώλησης για τις τιμές πετρελαίου και βενζίνης αξίας 2,12 δισεκατομμυρίων δολαρίων πραγματοποιήθηκαν μεταξύ 19:44 και 19:45 GMT, πολύ μετά το κλείσιμο της αγοράς, μια ώρα που οι όγκοι είναι συνήθως περιορισμένοι. Λίγα λεπτά αργότερα, ο Τραμπ ανακοίνωσε κατάπαυση του πυρός δύο εβδομάδων με το Ιράν.

Στις 17 Απριλίου, σχεδόν 2 δισεκατομμύρια δολάρια σε συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης Brent, WTI, ντίζελ και βενζίνης πωλήθηκαν στις 12:24-12:25 GMT, λίγα λεπτά πριν ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί δηλώσει ότι το Ορμούζ θα επαναλειτουργούσε, ακολουθούμενος από πολλαπλές αναρτήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης από τον Τραμπ και Αμερικανούς αξιωματούχους. Στις 21 Απριλίου, συμβόλαια Brent και WTI αξίας περίπου 830 εκατομμυρίων δολαρίων πωλήθηκαν μόλις 15 λεπτά πριν ο Τραμπ παρατείνει την κατάπαυση του πυρός.