Πρώτα, είδαμε τα πρόσωπά τους: Έναν άνδρα που προστάτευε κάποιον που είχε δεχτεί σπρέι πιπεριού και είχε αναγκαστεί να πέσει στο έδαφος. Ένα 5χρονο παιδί με μεγάλα μάτια, καπέλο με αυτιά λαγού και σακίδιο Spiderman. Έναν παππού που τον οδηγούσαν μέσα στο χιόνι φορώντας μόνο το μποξεράκι του, Crocs και στους ώμους του είχε ρίξει μια κουβέρτα. Μια γυναίκα πίσω από το τιμόνι ενός SUV, της οποίας οι τελευταίες καταγεγραμμένες λέξεις ήταν: «Δεν σου κρατάω κακία, φίλε».
Αργότερα, μάθαμε τα ονόματά τους: Άλεξ Πρέτι, Λίαμ Κονέχο Ράμος, Τσονγκλι Σκοτ Τάο και Ρενέ Γκουντ.
Και γρήγορα ακούσαμε τις εκδοχές των Αρχών για το ποιοι ήταν. Ωστόσο, οι επίσημες εκδοχές της κυβέρνησης Τραμπ για το τι συνέβη -που αμφισβητήθηκαν από πολυάριθμες μαρτυρίες, τοπικούς αξιωματούχους και ακτιβιστές- δεν κατάφεραν να καταστείλουν τις διαμαρτυρίες στους δρόμους της Μινεάπολης ούτε να σταματήσουν τις αυξανόμενες επικρίσεις για τις επιθετικές τακτικές των Αρχών. Και οι ειδικοί λένε ότι οι εικόνες των Πρέτι, Κονπέχο, Τάο και Γκουντ, είναι ένας σημαντικός λόγος για αυτό.
Ακόμα και τώρα που έχουν περάσει οι στιγμές που έφεραν για πρώτη φορά την προσοχή των ανθρώπων σε αυτά τα τέσσερα άτομα, οι εικόνες έχουν μείνει χαραγμένες στη μνήμη και διαμορφώνουν τον τρόπο με τον οποίο ορισμένοι Αμερικανοί βλέπουν την καταστολή της κυβέρνησης Τραμπ.
«Αυτό που βλέπουμε στη Μινεάπολη είναι πώς οι ισχυρές εικόνες που συνδέονται με πραγματικούς ανθρώπους μπορούν να αλλάξουν την αντίληψη του κοινού σχεδόν αμέσως», λέει στο CNN η Αλίσα Ρίτσαρντσον, αναπληρώτρια καθηγήτρια δημοσιογραφίας στο Annenberg School του Πανεπιστημίου της Νότιας Καλιφόρνιας.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Όταν χιλιάδες ομοσπονδιακές Αρχές εισέβαλαν στη Μινεσότα νωρίτερα αυτό το μήνα, οι αξιωματούχοι προανήγγειλαν την τελευταία φάση της εθνικής εκστρατείας καταστολής της μετανάστευσης και την πολυδιαφημισμένη αποστολή της: Τη σύλληψη των «χειρότερων των χειρότερων».
Ωστόσο, μια εντελώς διαφορετική εκδοχή των γεγονότων εμφανίστηκε με εκπληκτική ταχύτητα τις τελευταίες εβδομάδες, καθώς δημοσιογράφοι, μάρτυρες και διαδηλωτές μοιράστηκαν εικόνες από όσα είδαν.
Γιατί αυτές οι εικόνες προκαλούν τέτοια εντύπωση
Οι επίσημες αναφορές για τα γεγονότα στη Μινεσότα ήταν συχνά γρήγορες και με σκληρή διατύπωση.
Λίγες ώρες μετά τη δολοφονία των Αμερικανών πολιτών Πρέτι και Γκουντ από ομοσπονδιακούς πράκτορες στη Μινεάπολη, αξιωματούχοι του υπουργείου Εσωτερικής Ασφάλειας τους χαρακτήρισαν «εγχώριους τρομοκράτες» που προσπαθούσαν να βλάψουν αστυνομικούς. Μια μέρα μετά την απομάκρυνση του Τάο , επίσης Αμερικανού πολίτη, από το σπίτι του και τη μεταφορά του μέσα στο χιόνι, μια εκπρόσωπος του υπουργείου Εσωτερικής Ασφάλειας δήλωσε ότι οι πράκτορες τον είχαν πάρει για ανάκριση επειδή ζούσε με δύο καταζητούμενους σεξουαλικούς εγκληματίες.
Και αφού εξοργισμένοι διευθυντές σχολείων μοιράστηκαν φωτογραφίες του Κονέχο και δήλωσαν ότι οι Αρχές είχαν χρησιμοποιήσει το μικρό αγόρι από τον Ισημερινό ως «δόλωμα» για να συλλάβουν την οικογένειά του, αξιωματούχοι της κυβέρνησης Τραμπ αρνήθηκαν αυτή την περιγραφή. Στη συνέχεια, κατηγόρησαν τον πατέρα του Κονέχο ως «παράνομο αλλοδαπό» που είχε εγκαταλείψει τον γιο του όταν οι ομοσπονδιακοί αξιωματικοί τον περικύκλωσαν (και στις τέσσερις περιπτώσεις, οι ισχυρισμοί της ομοσπονδιακής κυβέρνησης αμφισβητούνται έντονα από τις οικογένειες και τους εκπροσώπους των Πρέτι, Κονέχο, Τάο και Γκουντ.
Ο Τάο επέστρεψε στο σπίτι του χωρίς να του απαγγελθούν κατηγορίες. Ο Κονέχο και ο πατέρας του κρατούνται σε ένα κέντρο κράτησης οικογενειών στο Τέξας. Και οι Αρχές λένε ότι ερευνούν τα περιστατικά των δύο θανάσιμων πυροβολισμών.
Όμως, όσο γρήγορα και αν εξέδωσαν οι ομοσπονδιακές Αρχές τις αρχικές τους δηλώσεις, οι εικόνες των παρευρισκόμενων που έδειχναν τι συνέβη κυκλοφόρησαν ακόμα πιο γρήγορα στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και στις ειδησεογραφικές αναφορές.
«Αντί να μιλάμε για τη μετανάστευση σε αφηρημένο επίπεδο», λέει η Ρίτσαρντσον, «αυτές οι εικόνες κάνουν το ζήτημα ανθρώπινο και άμεσο».
Οι φωτογραφίες και τα βίντεο αποτελούν μέρος μιας πλούσιας παράδοσης ισχυρών εικόνων που έχουν πολύ βαθύτερο αντίκτυπο από ό,τι οποιαδήποτε γραπτή λέξη ή επίσημη δήλωση, λέει ο Κεν Λάιτ, καθηγητής φωτοδημοσιογραφίας στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια στο Μπέρκλεϊ.
Αναφέρεται σε δύο πλέον διάσημες φωτογραφίες από τον πόλεμο του Βιετνάμ: Τη φωτογραφία των παιδιών που τρέχουν να γλιτώσουν από μια επίθεση με ναπάλμ και τη φωτογραφία ενός άνδρα που εκτελείται σε έναν δρόμο της Σαϊγκόν.
«Αυτές οι δύο φωτογραφίες άλλαξαν πραγματικά τη στάση των Αμερικανών», λέει ο Λάιτ, συν-συγγραφέας του βιβλίου «Picturing Resistance: Moments and Movements of Social Change from the 1950s to Today» (Απεικονίζοντας την αντίσταση: Στιγμές και κινήματα κοινωνικής αλλαγής από τη δεκαετία του 1950 έως σήμερα).
Το ίδιο φαίνεται να συμβαίνει και σήμερα, λέει ο Λάιτ, με μια αξιοσημείωτη διαφορά.
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.
Παλαιότερα, το κοινό ενημερωνόταν κυρίως από τις εικόνες των επαγγελματιών φωτογράφων. Αυτό εξακολουθεί να ισχύει. Για παράδειγμα, οι εικόνες της απομάκρυνσης του Τάο από το σπίτι του κυκλοφόρησαν ευρέως μετά τη λήψη τους από τους φωτογράφους του Reuters. Ωστόσο, σήμερα πολλοί απλοί πολίτες καταγράφουν επίσης όσα βλέπουν και τα μοιράζονται.
Αυτό ήταν κάτι που άρχισαν να κάνουν πολλοί Αμερικανοί, λέει, αφού το βίντεο από κινητό τηλέφωνο που έδειχνε την δολοφονία τουΤζορτζ Φλόιντ από την αστυνομία – επίσης στη Μινεάπολη – πυροδότησε ένα κύμα διαμαρτυριών και αναζωπύρωσε το κίνημα Black Lives Matter το 2020.
«Ήταν η στιγμή του Τζορτζ Φλόιντ που έκανε τους ανθρώπους να συνειδητοποιήσουν ότι με τα μικρά κινητά τους τηλέφωνα μπορούσαν πραγματικά να αντισταθούν, να πουν την αλήθεια, να γίνουν μάρτυρες», λέει ο Λάιτ. «Και τώρα στη Μινεάπολη, το βλέπεις αυτό πολλές φορές, πολλαπλασιασμένο».
Το βίντεο που κυκλοφόρησε από τη Μινεσότα θυμίζει επίσης συγκλονιστικές στιγμές από το κίνημα για τα πολιτικά δικαιώματα, τις διαμαρτυρίες του Black Lives Matter και την αναταραχή που προκάλεσε η πολιτική διαχωρισμού των οικογενειών της πρώτης κυβέρνησης Τραμπ, σύμφωνα με τον Ραλφ Γιάνγκ, καθηγητή στο Temple University και συγγραφέα του βιβλίου «Dissent: History of an American Idea».
«Όταν βλέπεις μια φωτογραφία, έχεις μεγαλύτερη συναισθηματική αντίδραση. Το να ακούς για κάτι είναι μια διανοητική διαδικασία. Και όταν το βλέπεις, συνειδητοποιείς ότι πρόκειται για τραγωδία», λέει ο Γιάνγκ.
Οι αντιδράσεις στη φωτογραφία του Κονέχο, λέει, του θυμίζουν πώς ένιωσε όταν είδε τη φωτογραφία ενός μικρού παιδιού που χωριζόταν από τη μητέρα του στα σύνορα το 2018.
«Όταν το είδα, ήθελα να κλάψω», λέει. «Έχω εγγόνια αυτής της ηλικίας και, ξέρεις, σε συγκινεί».
Πώς οι φωτογραφίες και τα βίντεο διαμορφώνουν τις συζητήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης
Κάτι τράβηξε την προσοχή της Κέιτ Στάρμπερντ μόλις άρχισε να εξετάζει τα δεδομένα μετά τον θάνατο του Πρέτι από πυροβολισμό το περασμένο Σάββατο (24/01).
Σύμφωνα με την Στάρμπερντ, καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο της Ουάσιγκτον και συνιδρύτρια του Center for an Informed Public, στο X, οι αφηγήσεις που συγκέντρωσαν το μεγαλύτερο ενδιαφέρον για τον Πρέτι δεν απηχούσαν τα επιχειρήματα της ομοσπονδιακής κυβέρνησης.
«Είναι πολύ εντυπωσιακό το γεγονός ότι οι 10 πιο δημοφιλείς αναρτήσεις για τον Άλεξ Πρέτι έδειχναν συμπάθεια προς αυτόν», δήλωσε στο CNN μια μέρα μετά το μακελειό.
Μια πιο εμπεριστατωμένη ανάλυση των δεδομένων οδήγησε την Στάρμπερντ στο συμπέρασμα αυτό σε μια ανάρτηση στο Substack: «Η δεξιά είχε πρόβλημα να ελέγξει το αφήγημα, ακόμη και στο δικό της έδαφος στο X».
Ένας πιθανός λόγος για αυτό: «Υπάρχουν πάρα πολλά οπτικά στοιχεία για το τι συμβαίνει. Και αυτά τα στοιχεία εμφανίζονται και διαδίδονται πολύ γρήγορα, σε αυτή την περίπτωση πριν προλάβουν να αρχίσουν να λειτουργούν οι μηχανισμοί προπαγάνδας», λέει η Στάρμπερντ.
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.
Όσον αφορά τις εικόνες και τη μετανάστευση, πολλοί χρήστες των μέσων κοινωνικής δικτύωσης είναι συνηθισμένοι να βλέπουν το ζήτημα να παρουσιάζεται μέσα από ένα πολύ διαφορετικό πρίσμα, σύμφωνα με τη Νίνα Λουτζ, διδακτορική φοιτήτρια και ερευνήτρια που συνεργάζεται με τη Στάρμπερντ και μελετά τη συμμετοχική οπτική κουλτούρα.
Για παράδειγμα, η Λουτζ και άλλοι ερευνητές ανέλυσαν περισσότερα από 1.000 TikToks και εικόνες από το X σχετικά με την αντιμεταναστευτική ρητορική που κυκλοφόρησε το 2024 και διαπίστωσαν ότι περισσότερο από το 60% των αναρτήσεων υποστήριζαν τον ισχυρισμό ότι οι μετανάστες είναι βίαιοι εγκληματίες που κάνουν τις πόλεις των ΗΠΑ ανασφαλείς.
Παρακολουθεί τις πρόσφατες συζητήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης σχετικά με τα γεγονότα στη Μινεσότα και παρατηρεί την εμφάνιση διαφορετικών τάσεων.
«Η εικόνα του μικρού αγοριού και η εικόνα του ηλικιωμένου άνδρα που οδηγείται έξω από το σπίτι του, αυτές οι δύο εικόνες, νομίζω, είναι εμβληματικές εικόνες που προέρχονται από αυτή τη στιγμή», λέει. Αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι για αυτές υπάρχει ταύτιση απόψεων.
Πολλοί influencers, διασημότητες και πολιτικοί καταδίκασαν τις φωτογραφίες του 5χρονου παιδιού στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης με μηνύματα αγανάκτησης.
«Είναι τρομακτικό να σκέφτεσαι αυτό το παιδί να απομακρύνεται από το σπίτι του και να τοποθετείται σε κέντρο κράτησης. Οι συμμαθητές του έχουν τραυματιστεί ψυχολογικά βλέποντας τον φίλο τους να εξαφανίζεται ξαφνικά», έγραψε στο Instagram η YouTube star και παιδαγωγός Ms. Rachel. «Πρέπει να ηγηθούμε με συμπόνια και να κρατήσουμε τις οικογένειες ενωμένες. Τα παιδιά παρακολουθούν. Τα παιδιά φοβούνται. Όλα τα παιδιά πρέπει να αγαπιούνται και να προστατεύονται».
Ωστόσο, η ίδια εικόνα προκάλεσε διαφορετική αντίδραση από τον αντιπρόεδρο Τζέι Ντι Βανς, ο οποίος κατηγόρησε τον πατέρα του αγοριού.
«Η ιστορία είναι ότι η ICE συνέλαβε ένα 5χρονο παιδί. Λοιπόν, τι έπρεπε να κάνουν;» είπε ο Βανς όταν ρωτήθηκε για τη φωτογραφία κατά τη διάρκεια επίσκεψής του στη Μινεσότα. «Έπρεπε να αφήσουν ένα 5χρονο παιδί να πεθάνει από το κρύο; Δεν έπρεπε να συλλάβουν έναν παράνομο μετανάστη στις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής;»
Αλλά αυτές οι εικόνες αλλάζουν τη γνώμη κανενός;
Όπως έδειξαν και οι αντιδράσεις στα βίντεο που μοιράστηκαν μετά τον θανάσιμο πυροβολισμό της Γκουντ, διαφορετικοί άνθρωποι μπορούν να δουν την ίδια εικόνα με πολύ διαφορετικούς τρόπους.
Έτσι, σε μια εποχή που πολλοί άνθρωποι δέχονται πληθώρα πληροφοριών, αυτές οι εικόνες αλλάζουν τη γνώμη κανενός;
«Η δημοσκόπηση υποδηλώνει ότι έχει επικρατήσει ένα αφήγημα υπερβολικής επέμβασης και υπερβολικής επιθετικότητας, με έναν αυξανόμενο όγκο βίντεο και εικόνων που πιθανώς ενισχύουν αυτές τις αντιλήψεις», σημείωσε ο Άαρον Μπλέικ του CNN σε μια ανάλυση το Σαββατοκύριακο.
Μια δημοσκόπηση του Πανεπιστημίου Quinnipiac διαπίστωσε ότι το 82% των εγγεγραμμένων ψηφοφόρων δήλωσαν ότι είχαν δει το βίντεο της δολοφονίας της Γκουντ.
«Αυτό που είναι σαφές είναι ότι ο αμερικανικός λαός έχει ταχθεί αποφασιστικά κατά της ICE και της υπεράσπισης των ενεργειών του πράκτορα από την κυβέρνηση», έγραψε ο Μπλέικ.
Μια δημοσκόπηση του CNN έδειξε ότι το 56% των ενηλίκων στις ΗΠΑ θεωρεί ότι η χρήση βίας από τον πράκτορα της ICE σε εκείνη την ανταλλαγή πυροβολισμών ήταν «ακατάλληλη», σε σύγκριση με μόλις το 26% που την θεωρεί «κατάλληλη».
Περισσότερα στοιχεία σχετικά με αυτό το θέμα θα προκύψουν πιθανώς τις επόμενες εβδομάδες, όταν οι δημοσκόποι θα έχουν την ευκαιρία να ρωτήσουν τους Αμερικανούς για τον θανάσιμο πυροβολισμό του Πρέτι και καθώς η κατάσταση στη Μινεσότα συνεχίζει να εξελίσσεται.
Οι ομοσπονδιακές Αρχές δεν έχουν αναφερθεί άμεσα στον τρόπο με τον οποίο πολλοί Αμερικανοί αντιδρούν στις εικόνες που βλέπουν από τη Μινεσότα. Ωστόσο, ο Λάιτ, καθηγητής φωτοδημοσιογραφίας στο Μπέρκλεϊ, λέει ότι οι πρόσφατες δηλώσεις του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ και του Βανς, οι οποίοι αναγνωρίζουν ότι η ICE κάνει μερικές φορές λάθη, φαίνεται να υποδηλώνουν ότι συνειδητοποιούν ότι η εικόνα δεν είναι καλή.
«Μερικοί άνθρωποι στην κυβέρνηση καταλαβαίνουν ότι η δύναμη αυτών των εικόνων πραγματικά αγγίζει τους ανθρώπους», λέει ο Λάιτ.
Από την πλευρά τους, οι αξιωματούχοι της πολιτείας της Μινεσότα έχουν καταστήσει σαφές ότι οι εικόνες που καταγράφουν πολλοί περαστικοί είναι ανεκτίμητες και θα μπορούσαν ακόμη και να χρησιμοποιηθούν σε ποινικές έρευνες.
«Έχετε πάντα μαζί σας το κινητό σας», είπε ο κυβερνήτης Τιμ Γουόλς σε ομιλία του νωρίτερα αυτό το μήνα. «Και αν δείτε την ICE στη γειτονιά σας, βγάλτε το κινητό σας και πατήστε το κουμπί εγγραφής. Βοηθήστε μας να δημιουργήσουμε μια βάση δεδομένων με τις φρικαλεότητες εναντίον των κατοίκων της Μινεσότα, όχι μόνο για να δημιουργήσουμε ένα αρχείο για τις μελλοντικές γενιές, αλλά και για να συγκεντρώσουμε αποδεικτικά στοιχεία για μελλοντικές διώξεις».
Δέκα ημέρες μετά τις δηλώσεις του Γουόλς, βίντεο από κινητά τηλέφωνα που έδειχναν από διαφορετικές γωνίες τον θάνατο του Πρέτι από πυροβολισμό, παρουσίαζαν μια εικόνα που έρχονταν σε έντονη αντίθεση με τις περιγραφές των ομοσπονδιακών Αρχών για το τι συνέβη.
«Δόξα τω Θεώ, δόξα τω Θεώ που έχουμε βίντεο», είπε ο Γουόλς.
Ειδήσεις Σήμερα
- Γαλλία: Τέσσερα χρόνια φυλάκιση στον πρώην γερουσιαστή που νάρκωσε συνάδελφό του για να τη βιάσει
- Politico: «Ανησυχώ σοβαρά για την ψυχική κατάσταση του Τραμπ» – Ποιος Ευρωπαίος ηγέτης σύμμαχος των ΗΠΑ εξέφρασε τους φόβους του
- Τρεις μήνες μετά, σιωπή στο Ανώτατο Δικαστήριο: Καμία απόφαση ακόμη για τους δασμούς Τραμπ
Ροή Ειδήσεων 
