Η τοποθέτηση αυτή ήρθε μετά από δημοσίευμα των Financial Times, σύμφωνα με το οποίο το Κίεβο ετοιμαζόταν να προχωρήσει και στις δύο ψηφοφορίες την άνοιξη και ο Ζελένσκι θα μπορούσε να παρουσιάσει το σχέδιο στην τέταρτη επέτειο της ρωσικής εισβολής.

«Δεν το σχεδίαζε», ανέφερε η πηγή, όταν ρωτήθηκε αν ο πρόεδρος θα προχωρούσε σε σχετική ανακοίνωση στις 24 Φεβρουαρίου. «Όταν δεν υπάρχει ασφάλεια, δεν υπάρχει τίποτα άλλο».

Το δημοσίευμα πυροδότησε εικασίες ότι η Ουκρανία μπορεί να αντιμετωπίζει αυξανόμενες πιέσεις από την Ουάσιγκτον να επισπεύσει μια πολιτική διαδικασία που συνδέεται με πιθανές ειρηνευτικές συνομιλίες. Ωστόσο, αξιωματούχοι επιμένουν ότι οι συνθήκες ασφάλειας — και όχι οι ημερομηνίες — θα καθορίσουν οποιαδήποτε απόφαση.

«Αν οι Ρώσοι σκοτώνουν ανθρώπους κάθε μέρα, πώς μπορούμε να ανακοινώσουμε ή να εξετάσουμε σοβαρά εκλογές τις επόμενες εβδομάδες;» ανέφερε το Προεδρικό Γραφείο. «Κανείς δεν είναι αντίθετος στις εκλογές, αλλά πρέπει να υπάρχει ασφάλεια».

Αργότερα μέσα στην ημέρα, ο Ζελένσκι δήλωσε σε δημοσιογράφους ότι έμαθε για το υποτιθέμενο σχέδιο διεξαγωγής εκλογών την άνοιξη από τους Financial Times. «Θα ήταν ανόητο να χρησιμοποιήσουμε αυτή την ημερομηνία (24 Φεβρουαρίου) για να μιλήσουμε για πολιτική», είπε.

«Θα προσεγγίσουμε το θέμα των εκλογών μόνο όταν υπάρχουν όλες οι απαραίτητες εγγυήσεις ασφαλείας», πρόσθεσε. «Είναι ζήτημα ασφάλειας».

Ο πρόεδρος σημείωσε επίσης ότι οι ΗΠΑ έχουν αναφερθεί στο ενδεχόμενο εκλογών στην Ουκρανία, αλλά δεν ζήτησαν από το Κίεβο να τις πραγματοποιήσει πριν υπάρξει κατάπαυση του πυρός.

Το πρόβλημα του στρατιωτικού νόμου

Η Ουκρανία τελεί υπό στρατιωτικό νόμο από την έναρξη της ρωσικής εισβολής τον Φεβρουάριο του 2022. Με βάση την ισχύουσα νομοθεσία, τόσο οι προεδρικές εκλογές όσο και τα δημοψηφίσματα απαγορεύονται όσο ισχύει ο στρατιωτικός νόμος.

Οι τελευταίες προεδρικές εκλογές πραγματοποιήθηκαν το 2019. Νέα εκλογική διαδικασία είχε προγραμματιστεί για τον Μάρτιο του 2024, αλλά αναβλήθηκε επ’ αόριστον λόγω του πολέμου. Ο Ζελένσκι ανανεώνει τον στρατιωτικό νόμο κάθε τρεις μήνες· αυτή τη στιγμή ισχύει έως τις 4 Μαΐου 2026.

Στα μέσα Δεκεμβρίου, ο Ζελένσκι είχε δηλώσει ότι οποιεσδήποτε εδαφικές παραχωρήσεις στο πλαίσιο ειρηνευτικής συμφωνίας με στήριξη των ΗΠΑ θα πρέπει να αποφασιστούν από τον ουκρανικό λαό μέσω δημοψηφίσματος.

Ωστόσο, τα νομικά εμπόδια παραμένουν.

Ο Ζελένσκι έχει ζητήσει από τους βουλευτές να επεξεργαστούν προτάσεις που θα επιτρέπουν τροποποιήσεις στην εκλογική νομοθεσία κατά τη διάρκεια του στρατιωτικού νόμου, αλλά μέχρι στιγμής δεν έχουν εγκριθεί σχετικές αλλαγές.

Οι εργασίες συνεχίζονται σε ομάδες εμπειρογνωμόνων που επεξεργάζονται σχέδια νόμου, όμως — όπως σημειώνει η Όλχα Αϊβαζόφσκα, πρόεδρος της οργάνωσης OPORA και ειδική σε θέματα εκλογών — θα πρέπει να περάσουν τουλάχιστον έξι μήνες από τη λήξη του στρατιωτικού νόμου μέχρι την έναρξη προεκλογικής περιόδου.

«Όσο περισσότερες συζητήσεις γίνονται γύρω από τα άρθρα και τις διατάξεις του εκλογικού νόμου, τόσο πιο σαφές γίνεται ότι ακόμη και αυτά τα χρονοδιαγράμματα είναι ιδιαίτερα αισιόδοξα», ανέφερε.

Αναφορές για αμερικανικές πιέσεις

Σύμφωνα με τους Financial Times, το Κίεβο ενδέχεται να εξετάζει την ανακοίνωση των ψηφοφοριών υπό πίεση από την Ουάσιγκτον, η οποία φέρεται να επιθυμεί τη διεξαγωγή τους έως τις 15 Μαΐου, προειδοποιώντας ότι διαφορετικά ενδέχεται να τεθούν σε κίνδυνο οι αμερικανικές εγγυήσεις ασφαλείας.

«Υποθέτω ότι κάπου, κάποιος το συζητά. Δεν είναι η πρώτη φορά που κυκλοφορούν τέτοιες φήμες», ανέφερε η πηγή του Προεδρικού Γραφείου. «Την επόμενη εβδομάδα υπάρχουν συναντήσεις. Αν υπάρξει πρόοδος, ίσως κάτι αλλάξει».

«Μέχρι στιγμής, δεν υπάρχει πρόοδος».

Το Kyiv Independent έχει ζητήσει σχόλιο από τον Λευκό Οίκο.

Ο Ζελένσκι έχει δηλώσει στο παρελθόν ότι η Ουάσιγκτον επιθυμεί τον τερματισμό του πολέμου πριν από το καλοκαίρι και ενδέχεται να ασκήσει πιέσεις με βάση αυτό το χρονοδιάγραμμα.