Το 2025 είχαμε λιγότερες από 70.000 γεννήσεις και υπερδιπλάσιο αριθμό θανάτων. Και από τις λιγοστές αυτές γεννήσεις, ακόμα πιο λίγες γίνονται με φυσιολογικό τοκετό. Για την ακρίβεια, οι 62 στις 100 γεννήσεις (2023) έγιναν με καισαρική τομή, χωρίς να επιβεβαιώνεται πως αυτό συμβαίνει για επείγοντες ιατρικούς λόγους. Η Ελλάδα βρίσκεται στην πρώτη θέση της ευρωπαϊκής λίστας, όταν σε χώρες όπως η Ολλανδία, η Σουηδία και η Γαλλία το αντίστοιχο ποσοστό είναι 20 στις 100 γεννήσεις.

Τα στοιχεία δεν αμφισβητούνται όπως δεν αμφισβητείται το χάσμα που χωρίζει την Ελλάδα από άλλες χώρες, στις οποίες επίσης οι γυναίκες γεννούν σε μεγαλύτερη ηλικία (βλέπε Ισπανία που τεκνοποιούν μετά τα 40 αλλά το ποσοστό των καισαρικών βρίσκεται στο 24,7%). Όμως αυτό που θα έπρεπε να αποτελέσει αντικείμενο ξεχωριστής επιστημονικής έρευνας είναι το «γιατί», πέρα από τους προφανείς λόγους όπως είναι έκτακτοι λόγοι  υγείας, παχυσαρκία πριν την εγκυμοσύνη κ.α.

Συνήθως λέμε πως οι γυναίκες και οι γιατροί προτιμούν τους προγραμματισμένους τοκετούς επειδή βολεύει ή επειδή συμφέρει. Όμως η εύκολη απάντηση, όταν δεν γνωρίζουμε τους πραγματικούς λόγους, δεν είναι απαραίτητα και η ορθή. Ειδικά αν συνυπολογιστεί πως υψηλά ποσοστά καισαρικών καταγράφονται πλέον και στα δημόσια νοσοκομεία. Ας εστιάσουμε όμως στις γυναίκες, οι οποίες μπαίνουν πρώτες στο στόχαστρο της κριτικής (όπως συμβαίνει και για τον μειωμένο αριθμό γεννήσεων).

Έχει άραγε αναρωτηθεί κανείς πόση ανασφάλεια, άγχος και ευθύνη αισθάνεται μια ετοιμόγεννη; Ότι αισθάνεται μεγαλύτερη σιγουριά για το μωρό που θα φέρει στον κόσμο αν βρίσκεται σε ένα ασφαλές περιβάλλον με ειδικούς επαγγελματίες υγείας πριν την πιάσουν οι πόνοι;  Ότι μπορεί να ξυπνάει ιδρωμένη τις νύχτες επειδή βλέπει εφιάλτες με τυλιγμένους ομφάλιους λώρους;

Η Ελλάδα δεν είναι Ολλανδία με δρόμους που μπορείς να πας παντού ακόμα και με πατίνι. Έχει βουνά με στριφογυριστούς δρόμους και νησιά που μένουν αποκλεισμένα το χειμώνα ακόμα και για εβδομάδες. Θα πείτε «μα και στην Αττική περισσότερες είναι οι καισαρικές». Σωστά. Να βρούμε λοιπόν τι τροφοδοτεί αυτή την ανασφάλεια και να κάνουμε ό,τι μπορούμε ώστε οι μέλλουσες μαμάδες να είναι καλύτερα ενημερωμένες για τα αναντικατάστατα οφέλη του φυσιολογικού τοκετού.

Αν πρέπει να δοθεί μεγαλύτερη έμφαση στην προγεννητική καθοδήγηση, να το κάνουμε. Αν πρέπει να ενισχυθεί ο ρόλος των μαιών και των κέντρων φυσικού τοκετού, ας το εξετάσουμε και αυτό. Αν πάλι πρέπει να διασφαλίσουμε ότι κάθε γυναίκα, όπου και αν κατοικεί, θα έχει άμεση και απρόσκοπτη πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας, ας το προσθέσουμε. Καλύτερα δηλαδή να ξεκινήσουμε από αυτό.