Η «Ανεπιθύμητη ανιψιά», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Ψυχογιός, είναι ένα μυθιστόρημα βαθιά υπαρξιακό και ταυτόχρονα συναρπαστικά δραματουργικό: μια ιστορία ενηλικίωσης και αναζήτησης, μια τοιχογραφία μικρής πόλης με παλμούς σιωπής, φόβου και ψιθύρων. Η Δήμητρα Ιωάννου δεν γράφει απλώς ένα ακόμα οικογενειακό δράμα, χτίζει μεθοδικά έναν κόσμο σιωπών, όπου η μνήμη γίνεται όπλο, η αγάπη αντίσταση και η αλήθεια επικίνδυνο κληροδότημα.

-Η Στέλλα Καλλέργη μεγαλώνει μέσα στη σιωπή, στην υποκρισία και την απουσία αγάπης. Τι σας συγκίνησε στην ιδέα ενός κοριτσιού που μεγαλώνει ανεπιθύμητο μέσα σε μια υποτιθέμενα «έντιμη» οικογένεια; Ποια υπαρξιακά νήματα θέλατε να ξετυλίξετε πίσω από τη μυθοπλασία;

 Για μένα, η Στέλλα δεν είναι απλώς μία ακόμα πρωταγωνίστρια βιβλίου. Είναι μια κραυγή που έκοψε στα δύο την καλοβολεμένη ησυχία κάποιων ανθρώπων που φορούσαν χαμογελαστά υποκριτικά προσωπεία. Γεννήθηκε στο μυαλό μου γιατί με συγκίνησε πολύ η ιδέα ενός κοριτσιού που μεγάλωνε χωρίς συναισθηματικό έδαφος, σ’ έναν χώρο όπου την ανέχονταν αλλά δεν την αποδέχονταν. Μέσα από τη Στέλλα ήθελα να μιλήσω για εκείνους που ένιωσαν μόνοι ή περιττοί μέσα στο ίδιο τους το σπίτι. Για την ανάγκη του ανθρώπου να αγαπηθεί χωρίς όρους και για την αγωνία του να δει τη στοργή να καθρεφτίζεται στα ματιά των άλλων. Και, τελικά, για την απόφαση να ορθώσει το ανάστημά του, να βρει τον εαυτό του και να συνειδητοποιήσει την προσωπική του αξία.

-Η Πρέβεζα δεν λειτουργεί μόνο ως φόντο αλλά και ως παλλόμενο πεδίο μνήμης, συγκρούσεων και συμβολισμών. Τι σας ώθησε να επιλέξετε αυτήν την πόλη και πώς μετατρέπεται ο τόπος σε χαρακτήρα μέσα στην αφήγηση;

Για μένα, η Πρέβεζα δεν είναι μόνο η πατρίδα μου. Είναι ο παλμός της καρδιάς μου, το τραγούδι της θάλασσας, το γέλιο των ανθρώπων. Είναι τα στενά που ψιθυρίζουν ιστορίες και οι γωνιές που κουβαλούν μυστικά. Ηθελα να δώσω στην πόλη φωνή, όχι εξωραϊσμένη, αλλά αληθινή. Να ζωντανέψει και να αναπνέει μαζί με τους ήρωες. Οπου περπάτησαν ο Σίμος και η Στέλλα, έχω περπατήσει εγώ πρώτα. Και η Πρέβεζα, με την τόση της ενέργεια, έχει μια παράξενη δύναμη: φέρνει κοντά τους ανθρώπους, τους σπρώχνει να αγαπηθούν και να διεκδικήσουν το φως. Ετσι, οι ήρωες της ιστορίας σκάβουν βαθιά και φέρνουν στην επιφάνεια αλήθειες που κάποιοι στρεβλοί χαρακτήρες φρόντισαν να θάψουν κάτω από καλοστρωμένα χαλιά.

-Ο Σίμος Σαράντης, ο δημοσιογράφος που μπαίνει στην ιστορία, φέρνει μαζί του μια ρωγμή στη «βιτρίνα» της τοπικής κοινωνίας. Είναι ένας ήρωας-καταλύτης ή και κάτι παραπάνω; Τι σημαίνει για εσάς να εισάγετε τη δημοσιογραφία ως μοχλό αποκαλύψεων σε ένα μυθιστόρημα;

Ο Σίμος είναι κάτι πολύ περισσότερο από καταλύτης. Είναι η ίδια η ανάγκη για καθαρότητα, η διάθεση να ξηλωθεί το κουβάρι της σιωπής και να αποκατασταθεί η αλήθεια. Σίγουρα η επιλογή της δημοσιογραφίας δεν ήταν τυχαία. Πάντα με συγκινούσαν η έντιμη αναζήτηση της αλήθειας και η σύγκρουση με το ψέμα. Ο Σίμος κουβαλά δικά του τραύματα, όμως δεν διστάζει να τα βάλει με το κατεστημένο. Μέσα από εκείνον, ήθελα να μιλήσω για τη δύναμη που έχουν οι λέξεις, όταν δεν φοβούνται.

-Πίσω από τους «δεύτερους» χαρακτήρες -την Κική, τη Φεβρωνία, τον Λάζαρο, τον Νικήτα- διαφαίνονται δραματικές μικροϊστορίες. Πώς δουλεύετε τη σύνθεση αυτών των μορφών ώστε να εμπλουτίζουν το κεντρικό νήμα χωρίς να το καταπνίγουν;

Νιώθω πως στον δικό μου συγγραφικό κόσμο κανένας χαρακτήρας δεν είναι πραγματικά «δευτερεύων». Αντίθετα, καθένας από αυτούς κρατά ένα κομμάτι της αλήθειας. Θεωρώ πως οι συγκεκριμένοι χαρακτήρες είναι το υπόγειο ρεύμα της ιστορίας και πιστεύω πως χωρίς αυτούς η αφήγηση θα ήταν επίπεδη. Τους εντάσσω με ακρίβεια στο υφαντό της αφήγησης, σαν ραφές που κρατούν το ύφασμα χωρίς να το βαραίνουν. Ο καθένας τους κουβαλά μια θεματική αντήχηση που αντανακλά ή και αντιπαραβάλλει τη διαδρομή της Στέλλας. Η παρουσία τους φωτίζει την κεντρική της πορεία, ενισχύει το συναισθηματικό βάθος, χωρίς ποτέ να την επισκιάζει, ενώ παράλληλα δημιουργεί άλλες επιμέρους ιστορίες, γεμάτες πάθη και διλήμματα που συγκλονίζουν τον αναγνώστη. Η Κική είναι μια γυναίκα που ήξερε αλλά σιώπησε και άφησε κάποιους να μείνουν στο απυρόβλητο. Εκανε τις επιλογές της και πλήρωσε το τίμημα.

Η Φεβρωνία, από την άλλη, είναι ο αντίποδάς της. Δεν άντεξε τη σιωπή. Πάλεψε να μιλήσει, να αποκαταστήσει την αλήθεια, και παραλίγο να καταστραφεί γι’ αυτό.  Ο Λάζαρος είναι ο αληθινός φίλος, αυτός που μένει. Ενας ήρεμος φάρος μέσα στο σκοτάδι της Στέλλας. Και ο Νικήτας είναι μια πολύ σύνθετη φιγούρα. Μια μορφή σοβαρή, αξιοπρεπής, σχεδόν αψεγάδιαστη εξωτερικά. Ομως, πίσω από την καθαρή του όψη, σιγοκαίει ένα θολό σκοτάδι. Ολοι τους,  με τον δικό τους τρόπο, ρίχνουν φως ή σκιά στο ταξίδι της Στέλλας και τη σπρώχνουν, τελικά, να βρει τη δική της αλήθεια και τον εαυτό της.

-Η αγάπη στο βιβλίο σας είναι δύσκολη, συχνά βασανισμένη, αλλά παρούσα. Πιστεύετε πως η αγάπη -όταν επιμένει- μπορεί να λειτουργήσει ως ηθική λύτρωση ή ακόμη και ως πράξη αντίστασης απέναντι στην τοξικότητα της σιωπής;

 Η αγάπη, όταν είναι αυθεντική, γίνεται πράξη ελευθερίας. Δεν χρειάζεται τυμπανοκρουσίες, αρκεί μια ματιά, μια παρουσία, ένα χάδι, ένα βλέμμα που δηλώνει «είμαι εδώ». Στην ιστορία της Στέλλας, η αγάπη είναι συχνά τραυματισμένη, αλλά ποτέ απούσα. Και αυτό την κάνει πανίσχυρη. Μπορεί να μην προβαίνει σε βαρύγδουπες δηλώσεις, αλλά λύνει τους κόμπους με πίστη, υπομονή και τρυφερότητα. Και για μένα, αυτό ακριβώς είναι η μεγαλύτερη μορφή αντίστασης: να διατηρήσεις το συναίσθημά σου, να συνεχίζεις να αγαπάς και να παραμένεις τρυφερός μέσα σε έναν κόσμο σκληρό και ψεύτικο.