Συντάξεις: Πόσο θα μειωθεί η εισφορά αλληλεγγύης για 500.000 συνταξιούχους

Το σχέδιο σύμφωνα με τα στοιχεία που εξασφάλισε και αποκαλύπτει σήμερα από τη δημοσιογραφική του έρευνα το ένθετο «Ασφάλιση και Συντάξεις», προβλέπει αλλαγές στις κλίμακες συντάξεων και στα ποσοστά της Εισφοράς Αλληλεγγύης όπως για παράδειγμα η εφαρμογή 6 αντί 8 συντελεστών με ποσοστά 3% ως 9% ή ως 10%, ή με ενιαίο συντελεστή στο 20% με 22% για το τμήμα σύνταξης άνω των 1.468 ευρώ.

Στα σενάρια που εξετάζονται περιλαμβάνεται ως εναλλακτικό μέτρο όπως έχει ήδη αποκαλύψει το ένθετο «Ασφάλιση και Συντάξεις» να καταργηθεί η ΕΑΣ από τις επικουρικές συντάξεις αντί να μειωθούν οι κρατήσεις της ΕΑΣ στις κύριες συντάξεις.

Σύμφωνα με εκτιμήσεις η ΕΑΣ επιβάλλεται σε περίπου 500.000 συνταξιούχους του Δημοσίου και του ιδιωτικού τομέα οι οποίοι λαμβάνουν είτε κύρια σύνταξη άνω των 1.468 ευρώ, είτε άθροισμα κύριων συντάξεων πάνω από 1.468 ευρώ. Από τους 500.000 συνταξιούχους περίπου 370.000 έχουν κράτηση ΕΑΣ και στην επικουρική τους σύνταξη εφόσον είναι άνω των 300 ευρώ με ποσοστά που ξεκινούν από 3% και φτάνουν στο 10%.

Στα εξεταζόμενα σενάρια περιλαμβάνεται και το βασικό που είναι αυτό για το οποίο θα αποφασίσει το Ελεγκτικό Συνέδριο, δηλαδή να επιβάλλεται η ΕΑΣ όχι σε όλο το ποσό σύνταξης αλλά στο τμήμα σύνταξης πάνω από τα 1.468 ευρώ.

Οι τελικές αποφάσεις της κυβέρνησης όπως γίνεται αντιληπτό θα εξαρτηθούν από το τι θα πει το Ελεγκτικό Συνέδριο όπου συζητήθηκε αγωγή συνταξιούχου για την αλλαγή του τρόπου υπολογισμού της ΕΑΣ με απαλλαγή κρατήσεων σε όλους τους συνταξιούχους για το τμήμα σύνταξης ως τα 1.468 ευρώ.

Η απόφαση του Δικαστηρίου αναμένεται στις αρχές του 2027, και οι εκτιμήσεις κάνουν λόγο για επικύρωση της εισήγησης που παρουσιάστηκε στη δίκη από τον Γενικό Επίτροπο του Ελεγκτικού Συνεδρίου Γεώργιο Βοίλη και στην οποία προτείνεται η ΕΑΣ να επιβάλλεται στο τμήμα σύνταξης πάνω από τα 1.468 ευρώ.

Με βάση την εισήγηση η ΕΑΣ μπορεί να μειωθεί πάνω από 50% και η περικοπή της κράτησης θα μετατραπεί σε ισόποση αύξηση των συντάξεων.
Το ενδεχόμενο αυτό, να αλλάξει δηλαδή ο τρόπος υπολογισμού και η κράτηση ΕΑΣ να επιβάλλεται στο υπερβάλλον ποσό σύνταξης άνω των 1.468 ευρώ περιλαμβάνεται σε ένα από τα σενάρια που εξετάζονται από την κυβέρνηση, και όπως αποκαλύπτει σήμερα το ένθετο «Ασφάλιση και Συντάξεις», θεωρείται το πιο γενναιόδωρο ανάμεσα σε όλες τις εκδοχές μείωσης της ΕΑΣ που εξετάζονται.

Τι κερδίζουν οι συνταξιούχοι

Μια απόφαση από το Ελεγκτικό Συνέδριο για αλλαγή του τρόπου υπολογισμού της ΕΑΣ και απαλλαγή του τμήματος σύνταξης ως τα 1.468 ευρώ από κρατήσεις αποφέρει το μεγαλύτερο όφελος για τους συνταξιούχους από όλα τα εξεταζόμενα σενάρια.

Για παράδειγμα:

*Συνταξιούχοι που λαμβάνουν κύρια σύνταξη από 1.468 ευρώ ως 1.782 ευρώ μικτά, έχουν κατά μέσο όρο κράτηση 43 ευρώ τον μήνα, ενώ αν η κράτηση εφαρμοστεί στο τμήμα σύνταξης άνω των 1.468 ευρώ, μειώνεται κατά μέσο όρο στα 4 ευρώ και το όφελος για τους συνταξιούχους είναι μια έμμεση αύξηση σύνταξης κατά 39 ευρώ τον μήνα.

*Συνταξιούχοι που λαμβάνουν κύρια σύνταξη από 1.783 ευρώ ως 2.097 ευρώ μικτά, έχουν κατά μέσο όρο κράτηση 108 ευρώ τον μήνα, ενώ αν η κράτηση εφαρμοστεί στο τμήμα σύνταξης άνω των 1.468 ευρώ, μειώνεται κατά μέσο όρο στα 18 ευρώ και το όφελος για τους συνταξιούχους είναι μια έμμεση αύξηση σύνταξης κατά 90 ευρώ τον μήνα.

*Συνταξιούχοι που λαμβάνουν κύρια σύνταξη από 3.040 ευρώ ως 3.355 ευρώ μικτά, έχουν κατά μέσο όρο κράτηση 377 ευρώ τον μήνα, ενώ αν η κράτηση εφαρμοστεί στο τμήμα σύνταξης άνω των 1.468 ευρώ, μειώνεται κατά μέσο όρο στα 127ευρώ και το όφελος για τους συνταξιούχους είναι μια έμμεση αύξηση σύνταξης κατά 249 ευρώ τον μήνα.

Οφέλη υπάρχουν και με τα εναλλακτικά σενάρια αλλά μικρότερα. Για παράδειγμα, αν αποφασιστεί να μειωθούν οι κλίμακες κρατήσεων σε 6 αντί 8 με ποσοστά κρατήσεων από 3% ως 9%, οι κρατήσεις και τα οφέλη που θα έχουν οι συνταξιούχοι διαμορφώνονται ως εξής:

* Συνταξιούχος με κύρια σύνταξη 1.825 ευρώ μικτά πληρώνει σήμερα κράτηση ΕΑΣ 109,50 ευρώ τον μήνα. Με τη νέα κλίμακα, η κράτηση περιορίζεται στα 91,25 ευρώ, εξασφαλίζοντας μηνιαίο όφελος 18,25 ευρώ ή περίπου 219 ευρώ σε ετήσια βάση.

*Συνταξιούχος με κύρια σύνταξη 2.200 ευρώ μικτά καταβάλλει σήμερα 154 ευρώ τον μήνα για ΕΑΣ. Με τη νέα κλίμακα, η κράτηση μειώνεται στα 132 ευρώ, με αποτέλεσμα αύξηση 22 ευρώ τον μήνα ή 264 ευρώ ετησίως.

*Συνταξιούχος με κύρια σύνταξη 2.450 ευρώ μικτά επιβαρύνεται σήμερα με κράτηση ΕΑΣ 220,50 ευρώ τον μήνα. Με τη νέα κλίμακα, η κράτηση περιορίζεται στα 171,50 ευρώ, με αποτέλεσμα να έχει μηνιαίο όφελος 49 ευρώ ή 588 ευρώ σε ετήσια βάση.

Μέτρο-εφεδρεία για τις συντάξεις

Η μείωση των κρατήσεων στη ΕΑΣ ήταν ανάμεσα στα μέτρα που είχε επεξεργαστεί το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης για να ανακοινωθεί από τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη στο πακέτο στήριξης των εισοδημάτων της ΔΕΘ, αλλά την τελευταία στιγμή αποσύρθηκε. Το γεγονός όμως ότι υπάρχει έτοιμο σχέδιο για την αλλαγή της ΕΑΣ, σημαίνει ότι η κυβέρνηση το έχει κρατήσει προς το παρόν στην άκρη ως μέτρο-εφεδρεία για να στηρίξει τους συνταξιούχους και σύμφωνα με πληροφορίες οι αλλαγές εξετάζεται να γίνουν μέσα στο 2027, και την αφορμή θα δώσει η απόφαση του Ελεγκτικού Συνεδρίου, η οποία κρίνοντας από την εισήγηση του Γενικού Επιτρόπου Γεωργίου Βοΐλη, δεν μπορεί παρά να είναι υπέρ των συνταξιούχων.

Ο λόγος που η μείωση της ΕΑΣ έμεινε στο συρτάρι ήταν για να μπει στη θέση της μια μεγαλύτερη αύξηση από αυτή που σχεδιαζόταν στο μόνιμο επίδομα των συνταξιούχων, η οποία από 300 ευρώ διαμορφώθηκε τελικά στα 400 ευρώ και αποτελεί την 13^η εθνική σύνταξη. Το επίδομα διευρύνθηκε μάλιστα καθώς καταργούνται τα εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια, ενώ μένουν τα ηλικιακά, που σημαίνει ότι θα το παίρνουν πλέον όλοι οι συνταξιούχοι άνω των 65 ετών και οι δικαιούχοι με σύνταξη χηρείας άνω των 60 ετών.

Ποιοι συνταξιούχοι αδικούνται περισσότερο από την Εισφορά Αλληλεγγύης;

Οι συνταξιούχοι που αδικούνται περισσότερο από τον σημερινό υπολογισμό της ΕΑΣ είναι, όσοι λαμβάνουν συντάξεις από 1.784 ευρώ ως 2.080 ευρώ καθώς σε αυτή την κλίμακα η εισφορά διπλασιάζεται στο 6% από 3% που είναι για συντάξεις από 1.468 ευρώ ως 1.783 ευρώ. Επίσης όσοι λαμβάνουν υψηλές συντάξεις, άνω των 2.200 ευρώ μικτά ή όσοι έχουν άθροισμα κύριων συντάξεων που ξεπερνά τα 3.500 ευρώ οι κρατήσεις ξεκινούν από 220 ευρώ τον μήνα και φτάνουν να ισοδυναμούν με μια κατώτατη σύνταξη των 500 και 600 ευρώ.

Το βασικό σενάριο μείωσης της ΕΑΣ και το όφελος για τους συνταξιούχους (*)

(*)Με βάση την εισήγηση που συζητήθηκε στο Ελεγκτικό Συνέδριο

Εναλλακτικό σενάριο μείωσης της ΕΑΣ με νέα κλίμακα (*)

(*)ποσοστά κρατήσεων 3% ως 9%, αντί 3% ως 14%