Άννα Βίσση – Νίκος Καρβέλας: Πώς και γιατί έφτασαν στο «διαζύγιο» – Όλο το παρασκήνιο

Δεν έχει καμία σχέση ούτε με τη διετία 2007-2009, όταν το γνωστό καλλιτεχνικό ζευγάρι είχε βρεθεί και πάλι χώρια, λόγω έντονων διαφωνιών και καβγάδων. Την περασμένη εβδομάδα, λίγες ημέρες μετά τη μεγάλη συναυλία στο ΟΑΚΑ, ο καλλιτεχνικός κόσμος βρέθηκε μπροστά σε μια πρωτοφανή δημόσια σύγκρουση.

Η Αννα Βίσση και ο Νίκος Καρβέλας συνδέονται εδώ και σχεδόν μισό αιώνα. Υπήρξαν ζευγάρι, παντρεύτηκαν, απέκτησαν μία κόρη, χώρισαν, αλλά συνέχισαν να συνεργάζονται ακόμη και στις περιόδους που η προσωπική σχέση τους περνούσε κρίση. Η μουσική παρέμενε ο σταθερός δεσμός τους. Αυτήν τη φορά, όμως, η αντιπαράθεση έχει πάρει άλλη διάσταση.

«Αυτοδιαχείριση»

Η τελευταία εξέλιξη ήρθε πριν από λίγα 24ωρα, όταν η δικηγόρος του μουσικοσυνθέτη ανακοίνωσε ότι ο Νίκος Καρβέλας ανέλαβε προσωπικά τη διαχείριση των δικαιωμάτων δημόσιας εκτέλεσης των μουσικών έργων του, ανακαλώντας τη σχετική εξουσιοδότηση προς την «Αυτοδιαχείριση», τον οργανισμό ο οποίος χειριζόταν μέχρι πρότινος τα πνευματικά δικαιώματα των τραγουδιών και ο οποίος είχε συνάψει τη συμφωνία με την εταιρία παραγωγής της Αννας Βίσση και της Δήμητρας Κούστα, που διοργάνωσαν τη συναυλία στο ΟΑΚΑ.

Στην ανακοίνωση της δικηγόρου του, κ. Αρχοντούλας Παπαπαναγιώτου, διευκρινίζεται ότι ο Νίκος Καρβέλας, ως δημιουργός μουσικών έργων και στίχων, είναι δικαιούχος των πνευματικών δικαιωμάτων τους. Η ιδιότητα του ερμηνευτή δεν ταυτίζεται με εκείνη του δημιουργού και το γεγονός ότι ένας καλλιτέχνης έχει συνδέσει τη φωνή και την καριέρα του με συγκεκριμένα τραγούδια δεν σημαίνει ότι αποκτά αυτομάτως και τα δικαιώματα εκμετάλλευσής τους.

Ο μουσικοσυνθέτης, σύμφωνα με τη δικηγόρο του, σκοπεύει να προχωρήσει και σε αλλαγές στη διαχείριση άλλων κατηγοριών δικαιωμάτων, όπως εκείνα που αφορούν τη μηχανική αναπαραγωγή των έργων του και τη διάθεσή τους κατά παραγγελία μέσω ψηφιακών υπηρεσιών. Η πρόθεσή του είναι να αναλάβει ατομικά τη διαχείρισή τους, περιλαμβανομένης της χρήσης έργων σε φυσικούς ή ψηφιακούς φορείς ήχου και εικόνας, ακόμη και όταν πρόκειται για ήδη ηχογραφημένο υλικό. Σύμφωνα με την ανακοίνωση, η παραγωγή ή κυκλοφορία τέτοιου υλικού, όπως και βιντεοκλίπ, θα πρέπει να γίνεται με προηγούμενη γραπτή άδειά του.

Για άλλες κατηγορίες δικαιωμάτων, όπως η μετάδοση των έργων του από το ραδιόφωνο και την τηλεόραση ή η δημόσια χρήση ηχογραφημένων μουσικών έργων, ο συνθέτης παραμένει μέλος της «Αυτοδιαχείρισης».

Η δικηγόρος του ανέφερε ακόμη ότι ο εντολέας της επιφυλάσσεται να χρησιμοποιήσει κάθε νόμιμο μέσο για τη διεκδίκηση ποσών που θεωρεί ότι του οφείλονται. Επίσης, διέψευσε περί κατάθεσης αίτησης ασφαλιστικών μέτρων.

Πάνω από 400 τραγούδια

Η εξέλιξη αυτή που αφορά ένα ρεπερτόριο που ξεπερνά τα 400 τραγούδια ενδέχεται να έχει αντίκτυπο στον προγραμματισμό των επόμενων εμφανίσεων της Αννας Βίσση. Πάντως, ο δικηγόρος της Αννας Βίσση, κ. Μιχάλης Δημητρακόπουλος, ανέφερε ότι: «Ο συνθέτης και στιχουργός Νίκος Καρβέλας, στο πρόσωπο της Αννας Βίσση, βρήκε την ιδανική ερμηνεύτρια, η οποία προσέδωσε μοναδική άυλη υπεραξία στο έργο του, που, ατυχώς και ανεπιτυχώς, επιχειρείται να υποβαθμιστεί ως “συγγενικό δικαίωμα”. Η προσωπική νομική μου άποψη είναι ότι δεν μπορεί να υπάρξει δικαστική κρίση που θα απαγορεύει στην Αννα Βίσση να ερμηνεύει τραγούδια που αποτελούν πολιτιστικό ιδίωμα για τους ανθρώπους στην Ελλάδα και την Κύπρο. Τέλος, αποτελεί συνειδητή απόφαση της Αννας Βίσση, την οποία προσυπογράφω, να μη συμμετάσχουμε σε περαιτέρω δημόσιες αντιπαραθέσεις μέσω τηλεοπτικών εκπομπών και δημοσιευμάτων».

Αλλη εκδοχή

Πάντως, ο Νίκος Καρβέλας έδωσε τη δική του εκδοχή για όσα συνέβησαν πριν από τη συναυλία της 26ης Σεπτεμβρίου, μετά την ανακοίνωση της Αννας Βίσση. Αμφισβήτησε ότι είχε ενημερωθεί ουσιαστικά για τον σχεδιασμό της εκδήλωσης, ενώ υποστήριξε ότι δεν του δόθηκε ο δημιουργικός και συμβουλευτικός ρόλος που θεωρούσε ότι είχε στις κοινές δουλειές με την τραγουδίστρια.

«Δεν θα προσθέσω τίποτα περισσότερο από το ότι αυτή δεν είναι η Αννα που εγώ ήξερα, αγάπησα και θαύμασα», ανέφερε χαρακτηριστικά. Ωστόσο, το πιο αιχμηρό σημείο της ανακοίνωσής του αφορά το ποσό του 1,5 εκατομμυρίου ευρώ, το οποίο η πλευρά της Αννας Βίσση υποστήριξε ότι ζήτησε λίγο πριν από τη συναυλία. Ο Νίκος Καρβέλας χαρακτηρίζει «χονδροειδές ψέμα» ότι απαίτησε το συγκεκριμένο ποσό. Οπως αναφέρει, ζήτησε αμοιβή αντίστοιχη με εκείνη που είχε λάβει για τις συναυλίες στο Καλλιμάρμαρο. Παράλληλα, διαψεύδει ότι απείλησε να εκθέσει ή να καταστρέψει την τραγουδίστρια. Υποστηρίζει ότι ο καθένας είναι ελεύθερος να επιλέξει την πορεία του και δηλώνει ότι δεν συμβιβάστηκε ούτε πρόκειται να ανταλλάξει την ελευθερία της γνώμης του με χρήματα.

Η αναφορά στις 500.000€ και τον Γιάννη Κούστα

Ενα ακόμη σημείο αντιπαράθεσης είναι η αναφορά της Αννας Βίσση στα χρήματα που, σύμφωνα με την ίδια, είχε λάβει ο Νίκος Καρβέλας από τον εφοπλιστή Γιάννη Κούστα κατά το προηγούμενο εξάμηνο. Η τραγουδίστρια υποστήριξε ότι το ποσό ξεπερνούσε τις 500.000 ευρώ.

Ο συνθέτης αρνείται κατηγορηματικά ότι έχει λάβει χρήματα από τον κ. Γιάννη Κούστα και απορρίπτει ως αναληθή όσα υποστηρίζει η Αννα Βίσση. Στη μεγάλη κόντρα συμμετείχε και η εταιρία D&A Live Concerts, της Αννας Βίσση και της Δήμητρας Κούστα, η οποία ανέλαβε την παραγωγή της συναυλίας στο ΟΑΚΑ. Η εταιρία, όπως ανακοίνωσε, είχε καταβάλει το ποσό των 250.000 ευρώ στην «Αυτοδιαχείριση» ως προκαταβολή για τα πνευματικά δικαιώματα της συναυλίας, με την τελική εκκαθάριση να γίνεται βάσει του καταλόγου των τραγουδιών που εκτελέστηκαν. Η εταιρία υποστηρίζει ότι δεν υπήρχε γραπτή ή προφορική συμφωνία για πρόσθετη αμοιβή του Νίκου Καρβέλα από τη συγκεκριμένη συναυλία και ότι δεν του οφείλει άλλο ποσό.

Η θέση της έρχεται σε αντίθεση με εκείνη του συνθέτη, ο οποίος υποστηρίζει ότι υπήρχε πάγια συμφωνία για ξεχωριστή αμοιβή του σε μεγάλες συναυλίες της Βίσση. Πέρα από την αμοιβή, οι δύο πλευρές συγκρούονται και για τη μορφή που είχε η συναυλία στο ΟΑΚΑ. Ο Νίκος Καρβέλας έκανε λόγο για «φαραωνικό υπερθέαμα», ενώ εξέφρασε και τη διαφωνία του με τις υψηλές τιμές των εισιτηρίων, που έφταναν έως και τα 400 ευρώ. Η τραγουδίστρια, αντίθετα, υποστήριξε ότι ο Νίκος Καρβέλας γνώριζε τον σχεδιασμό της συναυλίας και είχε συμφωνήσει με αυτόν.

Οι καλλιτεχνικές διαφωνίες και το οριστικό τέλος

Η σχέση του Νίκου Καρβέλα και της Αννας Βίσση μετρά σχεδόν μισό αιώνα. Παντρεύτηκαν στις 14 Μαΐου 1983 και τον Νοέμβριο της ίδιας χρονιάς γεννήθηκε η κόρη τους, Σοφία. Το διαζύγιό τους ήρθε το 1992. Η προσωπική σχέση τους και η επαγγελματική σύμπραξή τους ακολούθησαν έκτοτε διαφορετικές διαδρομές, χωρίς να πάψουν να επηρεάζουν η μία την άλλη. Οι διαφωνίες υπήρχαν ακόμη και στα χρόνια της στενής συνεργασίας τους. Το 1985, κατά την ηχογράφηση του «Δώδεκα», ο Καρβέλας φέρεται να διαφώνησε με την ερμηνεία της Βίσση και να αποχώρησε από το στούντιο. Εκείνη συνέχισε να δουλεύει όλη τη νύχτα και την επόμενη ημέρα οι δυο τους συμφιλιώθηκαν. Το 1991 παρουσιάστηκαν οι «Δαίμονες», μία από τις σημαντικότερες κοινές δημιουργίες τους, ενώ έναν χρόνο αργότερα ήρθε το διαζύγιο.

Στα μέσα της δεκαετίας του 1990, η τηλεοπτική εκπομπή «Με αγάπη, Αννα» ολοκληρώθηκε πρόωρα, σε μια περίοδο κατά την οποία οι καλλιτεχνικές διαφωνίες τους είχαν γίνει πιο εμφανείς. Η μεγάλη ρήξη ήρθε το 2007. Για περίπου δύο χρόνια δεν συνεργάστηκαν, με την Αννα Βίσση να κυκλοφορεί, το 2008, το άλμπουμ «Απαγορευμένο» χωρίς τη συμμετοχή του Νίκου Καρβέλα. Η επανασύνδεση σε επαγγελματικό επίπεδο ήρθε το 2010.

Οι προηγούμενες κρίσεις δεν είχαν οδηγήσει σε οριστικό τέλος της επαγγελματικής σχέσης τους. Αυτήν τη φορά, όμως, η αντιπαράθεση έχει φτάσει σε αδιέξοδο. Το ερώτημα δεν είναι πλέον μόνο αν θα συμφιλιωθούν προσωπικά ή αν θα συνεργαστούν ξανά στο στούντιο, παρόλο που σε ανακοινώσεις του ο Νίκος Καρβέλας έχει τονίσει ότι κάτι τέτοιο δεν πρόκειται να γίνει ξανά, αλλά και αν θα μπορούν να συνυπάρχουν επαγγελματικά μέσα από τα τραγούδια που τους ένωσαν.

Την ίδια ώρα, οι χειμερινές εμφανίσεις της Αννας Βίσση στο «Αθηνών Αρένα» δεν θα πραγματοποιηθούν όπως είχε αρχικά σχεδιαστεί, καθώς ο χώρος ανακαινίζεται και οι εργασίες δεν έχουν ακόμη ολοκληρωθεί. Μάλιστα, οι μουσικοί ειδοποιήθηκαν, ώστε αυτήν τη σεζόν να βρουν αλλού δουλειά. Η έναρξη των εμφανίσεων της γνωστής τραγουδίστριας μετατίθεται για τον Οκτώβριο με Νοέμβριο του 2027.