Η μοναξιά, η απώλεια αυτονομίας και οι διακρίσεις λόγω ηλικίας επηρεάζουν την καθημερινότητα των ηλικιωμένων, πέρα από τα προβλήματα υγείας.
Να μπορείς να βγεις από το σπίτι, να συναντήσεις φίλους, να αποφασίσεις για την καθημερινότητά σου. Να σε ρωτούν τι θέλεις και να ακούνε την απάντηση. Η παγκόσμια ημέρα ηλικιωμένων, σήμερα Πέμπτη (1/10), στρέφει την προσοχή στις συνθήκες μέσα στις οποίες ζουν οι άνθρωποι όσο μεγαλώνουν.
Σε σημερινό άρθρο του στους Times of India, ο γιατρός Αμπισέκ Σούκλα, ειδικός στη γηριατρική και την ανακουφιστική φροντίδα, επισημαίνει ότι η μεγαλύτερη διάρκεια ζωής δεν εξασφαλίζει από μόνη της καλή καθημερινότητα. Η οικονομική ανασφάλεια, η ανεπαρκής φροντίδα και η απώλεια ανεξαρτησίας μπορούν να δυσκολέψουν τα επιπλέον χρόνια.
Όταν οι άλλοι αποφασίζουν για σένα
Ο γιατρός περιγράφει συμπεριφορές που συχνά περνούν απαρατήρητες, να απευθυνόμαστε στο παιδί ενός ηλικιωμένου αντί στον ίδιο ή να θεωρούμε δεδομένο ότι δεν μπορεί να μάθει να χρησιμοποιεί την τεχνολογία. Αντίστοιχα, ο πόνος, η αδυναμία και η δυσκολία στην κίνηση αποδίδονται εύκολα στην ηλικία. Έτσι, συμπτώματα που χρειάζονται αξιολόγηση κινδυνεύουν να αντιμετωπιστούν ως αναπόφευκτα. Ο ηλικιακός ρατσισμός, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, περιλαμβάνει στερεότυπα, προκαταλήψεις και διακρίσεις λόγω ηλικίας και μπορεί να επιβαρύνει την υγεία και την ευημερία.
Η μοναξιά και η απώλεια της παρέας
Η συνταξιοδότηση αλλάζει τις καθημερινές επαφές. Η απώλεια συντρόφου ή φίλων και η απόσταση από τα παιδιά μπορούν επίσης να περιορίσουν την επικοινωνία και την υποστήριξη.
Ο ΠΟΥ αναγνωρίζει την κοινωνική απομόνωση και τη μοναξιά ως σημαντικούς παράγοντες κινδύνου για την ψυχική υγεία στην τρίτη ηλικία. Επισημαίνει επίσης ότι η κακοποίηση μπορεί να είναι σωματική, ψυχολογική ή οικονομική και να περιλαμβάνει παραμέληση, ακόμη και από ανθρώπους που έχουν αναλάβει τη φροντίδα.
Η φροντίδα χρειάζεται υποστήριξη
Στη σημερινή ανακοίνωσή του για την Παγκόσμια Ημέρα Ηλικιωμένων, το περιφερειακό γραφείο του ΠΟΥ για τη Νοτιοανατολική Ασία τονίζει ότι η υγιής γήρανση αφορά την υγεία, τη στέγαση, την κοινωνική προστασία και την τοπική αυτοδιοίκηση. Καταγράφει ελλείψεις σε προσωπικό και χρηματοδότηση, καθώς και ανεπαρκή εκπαίδευση και υποστήριξη για συγγενείς και επαγγελματίες φροντιστές. Η πρόσβαση σε βοηθήματα και ψηφιακές τεχνολογίες παραμένει επίσης άνιση.
Στο μήνυμά του για τη σημερινή ημέρα, ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες αναφέρει ότι μέχρι το 2050 οι άνθρωποι ηλικίας 60 ετών και άνω προβλέπεται να φτάσουν τα 2,1 δισεκατομμύρια, από 1,2 δισεκατομμύρια. Ζητεί πολιτικές για την εργασία, τις συντάξεις, τη στέγαση, την περίθαλψη και τη διά βίου μάθηση, ώστε οι ηλικιωμένοι να συνεχίζουν να συμμετέχουν και να κάνουν τις δικές τους επιλογές.
Διαβάστε Επίσης
Μήνυμα του Αντόνιο Γκουτέρες για την παγκόσμια ημέρα ηλικιωμένων 2026
«Η ανθρωπότητα ζει περισσότερο από ποτέ. Έως το 2050, ο αριθμός των ανθρώπων ηλικίας 60 ετών και άνω προβλέπεται να αυξηθεί από 1,2 δισεκατομμύρια σε 2,1 δισεκατομμύρια, αντιπροσωπεύοντας το 20% του παγκόσμιου πληθυσμού.
Αυτό αποτελεί ένα από τα μεγάλα επιτεύγματα της εποχής μας και δείχνει τη βελτίωση της υγείας και την ενίσχυση της κοινωνικής προστασίας σε πολλά μέρη του κόσμου. Δημιουργεί επίσης κινδύνους και ευκαιρίες, μετασχηματίζοντας τις οικονομίες και τις κοινωνίες.
Γι’ αυτό το θέμα της φετινής Παγκόσμιας Ημέρας Ηλικιωμένων είναι «Η εποχή της μακροζωίας – Επανεξετάζοντας τα συστήματα για μεγαλύτερη διάρκεια ζωής». Αποτελεί ένα επείγον κάλεσμα να ανταποκριθούμε στις ανάγκες ενός κόσμου που γερνά.
Για πάρα πολλούς ανθρώπους, το να μεγαλώνουν σημαίνει ότι αντιμετωπίζουν ανασφάλεια και τον κίνδυνο να μείνουν στο περιθώριο. Σημαίνει επίσης ότι υφίστανται διακρίσεις που υπονομεύουν τα δικαιώματα και την ευημερία τους. Ωστόσο, οι κατάλληλες πολιτικές -από την απασχόληση και τις συντάξεις μέχρι τη στέγαση, την υγειονομική περίθαλψη και τη διά βίου μάθηση- μπορούν να βοηθήσουν τους ανθρώπους να συνεχίσουν να συμμετέχουν ουσιαστικά, ανεξάρτητα από την ηλικία τους.
Οι ηλικιωμένοι μας αναλαμβάνουν ηγετικούς ρόλους και προσφέρουν φροντίδα, διαδραματίζοντας ζωτικό ρόλο στις οικογένειες, στις κοινότητες και στις οικονομίες. Αυτή την Παγκόσμια Ημέρα Ηλικιωμένων, ας δεσμευτούμε στην αλληλεγγύη μεταξύ των γενεών. Μαζί μπορούμε να σχεδιάσουμε πολιτικές που θα εξασφαλίζουν ότι η μεγαλύτερη διάρκεια ζωής συνοδεύεται και από καλή ποιότητα ζωής, με δυνατότητα επιλογής, ασφάλεια και αξιοπρέπεια».
