Καθώς η Τουρκία προετοιμάζει την αποστολή της στη Σελήνη για το 2027, ελίσσεται ανάμεσα σε παγκόσμιους ανταγωνισμούς και αξιοποιεί τη διαστημική κληρονομιά της Σομαλίας, με στόχο την επίτευξη τεχνολογικής ανεξαρτησίας.
Ο δρ Μεχμέτ Νεφές, διευθυντής του «Tübitak Uzay», του τουρκικού κρατικού Ινστιτούτου Ερευνας Διαστημικών Τεχνολογιών, υποστήριξε: «Τοποθετήσαμε την κάμερα σε έναν δορυφόρο και φροντίσαμε να τη χρησιμοποιήσουμε για να απαθανατίσουμε τη Μέκκα την ίδια ακριβώς ημέρα που υπεγράφη η “Συμφωνία Κοινής Αμυνας της Μέκκας” μεταξύ Τουρκίας, Πακιστάν και Σαουδικής Αραβίας. Αναπτύσσουμε τις δικές μας δυνατότητες και κατασκευάζουμε τα δικά μας συστήματα για τη χώρα μας». Ωστόσο, ο Νεφές και η Τουρκία τρέφουν μεγαλύτερες φιλοδοξίες. Θέλουν να φτάσουν στη Σελήνη. Ισως και ακόμα πιο μακριά…
Η χώρα ετοιμάζει την πρώτη σεληνιακή αποστολή της για το 2027 ως μέρος ενός ευρύτερου εθνικού διαστημικού προγράμματος που έχει σχεδιαστεί για την οικοδόμηση εγχώριας εμπειρογνωμοσύνης, τη μείωση της εξάρτησης από την ξένη τεχνολογία και το πέρασμα της Τουρκίας ως βασικού ανταγωνιστικού παίκτη στο Διάστημα.
Δύο φάσεις
Εχοντας παρουσιάσει τα μεγαλειώδη σχέδιά της νωρίτερα αυτόν τον μήνα στην 77η Διεθνή Αστροναυτική Διάσκεψη στην Αττάλεια της Νότιας Τουρκίας, η Αγκυρα έχει καταβάλει μεγάλες προσπάθειες για να τονίσει ότι σχεδιάζει να φτάσει στη Σελήνη χρησιμοποιώντας τεχνολογία που κατασκευάζεται σε μεγάλο βαθμό στη χώρα.
Σε πρώτη φάση, το 2027, στοχεύει να στείλει ένα διαστημόπλοιο σε τροχιά γύρω από το Φεγγάρι για ενάμιση χρόνο και στη συνέχεια να επιχειρήσει μια ελεγχόμενη προσγείωση στη σεληνιακή επιφάνεια. Σε δεύτερη φάση, στοχεύει στην ανάπτυξη ενός ρόβερ για τη διεξαγωγή έρευνας επιφανείας στη Σελήνη.
Και οι δύο αποστολές θα εκτοξευθούν από τη Φλόριντα, επί του πυραύλου της SpaceX του Ελον Μασκ. Αν η Τουρκία πετύχει, θα ενταχθεί σε μια μικρή και αποκλειστική ομάδα κρατών που θα έχουν προσγειωθεί στη Σελήνη.
Διαβάστε Επίσης
Προκλήσεις
Ωστόσο, ο δρόμος για το 2027 είναι γεμάτος με πολύπλοκες προκλήσεις μηχανικής και φιλόδοξους στόχους. Η Τουρκία έχει περάσει τις τελευταίες δύο δεκαετίες χτίζοντας τη δορυφορική βιομηχανία της, έστειλε τον πρώτο αστροναύτη της στο Διάστημα και κατέστη ένας σημαντικός παίκτης στον πόλεμο των μη επανδρωμένων αεροσκαφών, αναδιαμορφώνοντας τα πεδία μάχης και τη γεωπολιτική σε Αφρική, Καύκασο κ.λπ.
Ομως, η κατασκευή ενός διαστημικού σκάφους ικανού να πάει στη Σελήνη είναι ένα εντελώς διαφορετικό… έργο. Τούρκοι αξιωματούχοι τόνισαν ότι στόχος δεν είναι απλώς να φτάσουν στη Σελήνη, αλλά να μειωθεί η εξάρτηση από τους ξένους προμηθευτές και να καθιερώσουν μεγαλύτερο έλεγχο στα συστήματα που απαιτούνται για να λειτουργήσουν στο Διάστημα. Η Τουρκία βασίζεται σε μια διπλή στρατηγική: στοχευμένες διεθνείς συνεργασίες παράλληλα με τον επιθετικό εντοπισμό κρίσιμου υλικού, όπως τα ηλεκτρονικά και τα σκληρά σε ακτινοβολία μικροτσίπ.
Από το 2001
Για την Αγκυρα, η σεληνιακή έρευνα είναι κάτι περισσότερο από ένα επιστημονικό ορόσημο. Θεωρείται ως ένας τρόπος για να καταδειχθούν οι φιλοδοξίες της Τουρκίας να εδραιώσει τη δική της τεχνολογική κυριαρχία πέρα από την ατμόσφαιρα της Γης. Αυτό το ταξίδι ξεκίνησε το 2001 με τον δορυφόρο BILSAT, έναν δορυφόρο παρατήρησης της Γης που αναπτύχθηκε μέσω διεθνούς συνεργασίας.
Μία δεκαετία αργότερα, Τούρκοι μηχανικοί κατασκεύασαν τον πρώτο δικό τους δορυφόρο παρατήρησης της Γης, τον RASAT, προσθέτοντας εσωτερικούς υπολογιστές πτήσης και προηγμένους πομπούς. Το κατόρθωμα αυτό έθεσε τις βάσεις για την ίδρυση της Τουρκικής Υπηρεσίας Διαστήματος (TUA) τον Δεκέμβριο του 2018, η οποία είναι επιφορτισμένη με τον συντονισμό του διαστημικού οράματος της Τουρκίας.
Αμέσως μετά, η Τουρκία εκτόξευσε τον IMECE, τον πρώτο δορυφόρο παρατήρησης της Γης υψηλής ανάλυσης, το 2023. Η κατασκευή του δορυφόρου IMECE επέδειξε την αυξανόμενη ικανότητα της Τουρκίας να σχεδιάζει και να κατασκευάζει προηγμένο υλικό διαστημικής ποιότητας στην εγχώρια αγορά.
Η κατασκευή λιμανιού στο Γουόρσκιχ της Σομαλίας θα επιτρέψει στην Τουρκία να εκτοξεύσει πυραύλους στο Διάστημα.
Δορυφόρος
Το επόμενο σημαντικό ορόσημο της Τουρκίας ήρθε με τον TÜRKSAT 6A, τον πρώτο δορυφόρο επικοινωνιών της, ο οποίος λειτουργεί σε πολύ μεγαλύτερο υψόμετρο σε γεωστατική τροχιά (GEO) στα 35,786 χλμ. πάνω από τον Ισημερινό. Το GEO χρησιμοποιείται ευρέως για τις τηλεπικοινωνίες και τη μετάδοση.
Η λειτουργία στο GEO απαιτούσε από την Τουρκία να αναπτύξει δυνατότητες για τη διαχείριση της διαστημικής ακτινοβολίας, την επικοινωνία σε μεγαλύτερες αποστάσεις και τη διαχείριση σύνθετων συστημάτων πρόωσης. Αυτές οι δυνατότητες έθεσαν τα θεμέλια για τη σεληνιακή εξερεύνηση, αλλά οι αποστολές πέρα από την τροχιά της Γης φέρνουν πρόσθετες προκλήσεις.
ΣΕ ΔΙΠΛΟ ΤΑΜΠΛΟ
Οι Συμφωνίες Artemis με τις ΗΠΑ και το άνοιγμα προς την Κίνα
Η Τουρκία έχει δείξει την πρόθεσή της υπογράφοντας τις Συμφωνίες με τις ΗΠΑ, γνωστές ως Artemis Accords, ένα διεθνές πλαίσιο υπό την ηγεσία των ΗΠΑ που έχει σχεδιαστεί για να διέπει την εξερεύνηση του πολιτικού χώρου, την ανταλλαγή δεδομένων και τις ειρηνικές επιχειρήσεις στο Φεγγάρι και πέρα από αυτό. Στις Συμφωνίες έχουν τώρα ενταχθεί 77 χώρες, αν και η Κίνα και η Ρωσία παραμένουν εκτός της πρωτοβουλίας υπό την ηγεσία των ΗΠΑ.
Ωστόσο, η Αγκυρα ήταν προσεκτική για να μην παρατείνει τις φιλοδοξίες της αποκλειστικά στην Ουάσιγκτον και έχει υποβάλει αίτηση για να συμμετάσχει στο έργο του Διεθνούς Σεληνιακού Ερευνητικού Σταθμού (ILRS) υπό την ηγεσία της Κίνας, επιδιώκοντας να γίνει το πρώτο μέλος του ΝΑΤΟ που θα ενταχθεί στο εναλλακτικό πλαίσιο σεληνιακής εξερεύνησης του Πεκίνου. Στόχος της Τουρκίας είναι να διατηρήσει τις επιλογές της, καθώς εντείνεται ο ανταγωνισμός έναντι του Διαστήματος.
ΠΟΛΛΑΠΛΑ ΟΦΕΛΗ
Η εξήγηση για τη συνεργασία της Αγκυρας με τη Μογκαντίσου
Η ανάγκη να μειωθεί η εξάρτησή της από τους διεθνείς εταίρους οδήγησε την Αγκυρα να ξεκινήσει ένα φιλόδοξο πρόγραμμα για την κατασκευή ενός κοσμοδρομίου στη Σομαλία. Η Σομαλία μπορεί να μοιάζει με… αντισυμβατική επιλογή για αεροδιαστημικές υποδομές, αλλά δεν είναι έτσι. Η χώρα έχει μια διαστημική κληρονομιά που περιλαμβάνει τη NASA χρησιμοποιώντας το αεροδρόμιο της παραλιακής πόλης Μπέρμπερα ως χώρο προσγείωσης έκτακτης ανάγκης για τα διαστημικά λεωφορεία μεταξύ 1980 και 1991 πριν από την έναρξη του καταστροφικού σομαλικού εμφύλιου πολέμου.
Η κατασκευή του λιμανιού στο Γουόρσκιχ, μια παράκτια πόλη 70 χλμ. βόρεια της πρωτεύουσας της Σομαλίας, Μογκαντίσου, επιτρέπει στην Τουρκία να επωφεληθεί από τη θέση της Σομαλίας κοντά στον Ισημερινό της Γης. Αυτή η τοποθεσία θα επιτρέψει στην Τουρκία να εκτοξεύσει πυραύλους ή να χρεώνει χώρες και εταιρίες με τέλος για να ξεκινήσουν με σημαντικά λιγότερα καύσιμα και να μεταφέρουν βαρύτερα ωφέλιμα φορτία σε τροχιά. Η θέση της στον Ινδικό Ωκεανό επιτρέπει, επίσης, στους πυραύλους να πετούν με ασφάλεια πάνω από το νερό, αντί για κατοικημένη γη.
Διαστημικό λιμάνι
Δορυφορικές εικόνες δείχνουν ήδη ότι η Αγκυρα έχει αρχίσει να κατασκευάζει το… διαστημικό λιμάνι, ενώ αναπτύσσει μαχητικά αεροσκάφη F-16, για να προστατεύσει τις επενδύσεις της κοντά στο Γουόρσκιχ. Το έργο χρησιμεύει, επίσης, ως εργαλείο ήπιας ισχύος στην Ανατολική Αφρική και συμπίπτει με τη συνεχιζόμενη αστάθεια στη χώρα, καθώς η ομοσπονδιακή κυβέρνηση αγωνίζεται κατά της τρομοκρατικής Al-Shabaab και παλεύει με τις συνέπειες της αναγνώρισης της Σομαλιλάνδης από το Ισραήλ στο βόρειο τμήμα της χώρας.
Η Σομαλία έχει κάτι που χρειάζεται η Τουρκία: ευνοϊκή γεωγραφική θέση, ακτογραμμή του Ινδικού Ωκεανού και εγγύτητα στον Ισημερινό. Η Τουρκία έχει τεχνογνωσία, οικονομικούς πόρους, δυνατότητες μηχανικής και ανεπτυγμένο χώρο και αμυντική βιομηχανία. Ως εκ τούτου, εκτιμούν στη Μογκαντίσου ότι υπάρχει μια βάση για μια αμοιβαία επωφελή εταιρική σχέση. Τούρκοι αναλυτές εκτιμούν ότι ο πρώτος υπάλληλος στο διαστημόπλοιο θα πρέπει να είναι ένας Σομαλός πολίτης που να έχει σπουδάσει Αεροδιαστημική στην Τουρκία. Αυτό το έργο δεν είναι μόνο για την Τουρκία, αλλά αφορά και τη Σομαλία.
