
Ως κινηματογραφική καθαρά γλώσσα οφείλω να ομολογήσω ότι η ταινία είναι απλή και κάποιες φορές απλοϊκή. Προβληματικό σενάριο με ελλείψεις ως προς το χτίσιμο των χαρακτήρων. Επίσης έμοιαζε κάτι σαν τηλεφίλμ δίχως ευρηματικά μέσα. Γενικώς ήταν πολύ μακράν μιας σύγχρονης ταινίας με εκπλήξεις στην αφήγηση ή στην εσωτερική ζωή των ηρώων. Εδώ βέβαια κάποιος θα μου αντιτάξει ότι το μπάτζετ, που δύσκολα βρήκε -και μπράβο του- ο σκηνοθέτης, ήταν πολύ χαμηλό. Θα το δεχτώ, αν και θα θυμίσω ότι κι ο Τζον Κασσαβέτης είχε προβλήματα μπάτζετ, όμως έκανε αριστουργήματα.
Παρ’ όλα αυτά, θα δικαιολογήσω τη «λιτότητα» των τεχνικών εκφραστικών του εργαλείων στο φιλμ. Θα δεχτώ, επίσης, ότι αντιμετωπίζει τον Καποδίστρια αγιογραφικά. Δηλαδή του δίνει διαστάσεις θρησκευτικών αποκαλυπτικών στιγμών. Να τα δεχτώ όλα αυτά. Και να μην τα επικροτήσω.
Όμως, θα δεχτώ, επίσης, ότι πέτυχε διάνα στο να δείξει κάποια προβλήματα που διαπερνούν διαχρονικά τη σύγχρονη ελληνική κοινωνία.
Στο πρόσωπο του Καποδίστρια όλο αυτό το κοινό, που δεν έχει ιστορική παιδεία στην πλειοψηφία του, πρόβαλε το σημερινό αδιέξοδο πολιτικής εξουσίας στη χώρα μας (εν μέσω τόσων σκανδάλων, π.χ. ΟΠΕΚΕΠΕ, αγρότες κ.λπ.) και την ανάγκη για μια άφθαρτη πολιτική, όπου το συμφέρον της πατρίδας προέχει των συμφερόντων των ξένων δυνάμεων και των τοπικών εκμεταλλευτών. Οπου ο κοινωνικός «κοτζαμπασισμός» διαφόρων κυκλωμάτων εμποδίζει την ορθή λειτουργία των θεσμών ενός σύγχρονου κράτους. Οπου οι τοπικές κλίκες διασπαθίζουν το δημόσιο χρήμα κλέβοντας τις ανάγκες του λαού.
Στο πρόσωπο του Καποδίστρια το απρόσωπο κοινό βρήκε ένα δικό του πρόσωπο, αυτό που είναι σύγχρονη Ελλάδα, που εκφράζει τον λαό και που θα ήθελε να το έχει: ένας συνδυασμός χριστιανικής πίστης κι ορθού λόγου. Γιατί αυτό ήταν ο κυβερνήτης Καποδίστριας: συνδύαζε την προσωπική βαθιά του πίστη με μια ευφυή γνώση και εμπειρία (ως υπουργός Εξωτερικών της Ρωσίας) των διπλωματικών χειρισμών. Αλλά και μια πολιτική ηθική και δικαιοσύνη που τόσο λείπει στη σημερινή πολιτική σκηνή. Αυτά όλα ξύπνησαν στον κόσμο από το φιλμ.
Ο Καποδίστριας ξαφνικά απέκτησε λαϊκό πρόσωπο και ξέφυγε από τα χέρια των όποιων ελίτ της «διανόησης» που μονοπωλούσαν την περίπτωσή του. Εγινε λαϊκός ήρωας, έγινε ο σύγχρονος Μπαρμπαγιάννης, το μοντέλο της αντιδιαφθοράς, του πατριωτισμού, του συνδυασμού πίστης και λογικής, ενός εθνικού ήρωα, ενός εθνικού πολιτικού που λείπει τόσο από τα οράματα του σημερινού Ελληνα. Ενός πολιτικού που δε λαϊκίζει και δε θέλει να κλειστεί στα τοπικά σύνορα αλλά θέλει να συνομιλεί στη διεθνή σκηνή με πατριωτικές αξιώσεις. Το κινηματογραφικά προβληματικό φιλμ του Σμαραγδή κατάφερε να δώσει στον κόσμο ένα πρότυπο πολιτικής ελπίδας. Και αυτό είναι αναντίρρητα κάτι.

