Κατά την διάρκεια της ολιγοήμερης αυτής κρίσης που κόστισε τη ζωή σε τρεις Έλληνες στρατιωτικούς, Ελλάδα και Τουρκία μετέφεραν στρατιωτικές δυνάμεις (κυρίως ναυτικές) γύρω από τα Ίμια και τις ανέπτυξαν φτάνοντας πολύ κοντά στην ένοπλη σύρραξη, η οποία τελικά αποφεύχθηκε. Σημειώνεται πως τον Ιανουάριο του 1996 Πρωθυπουργός της Ελλάδας ήταν ο Κώστας Σημίτης, Υπουργός Εξωτερικών ο Θεόδωρος Πάγκαλος, Υπουργός Εθνικής Αμύνης ο Γ. Αρσένης και Αρχηγός ΓΕΕΘΑ ο ναύαρχος Χ. Λυμπέρης, ενώ Πρωθυπουργός της Τουρκίας ήταν η Τανσού Τσιλέρ και Υπουργός Εξωτερικών Ντενίζ Μπαϊκάλ.
Το Eleftherostypos.gr ανοίγει τον φάκελο εκείνης της ημέρας που οι Ένοπλες Δυνάμεις της χώρας έζησαν την πιο οδυνηρή, όπως εξελίχθηκε, στιγμή στην ιστορία τους. Αυτό λένε στο E.T. Magazine τόσο ο Ε.Α. Ταξίαρχος της Πολεμικής Αεροπορίας κ. Σπύρος Κίκερης όσο και ο βατραχάνθρωπος/ΟΥΚ κ. Τάσος Χατζαντώνης που είχε ενεργό λόγο σε όσα διαδραματίζονταν τη νύχτα της 30ης Ιανουαρίου και το ξημέρωμα της 31 Ιανουαρίου 1996. Κατάθεση ψυχής ωστόσο κάνει και ο αδερφός του ήρωα συγκυβερνήτη του μοιραίου ελικοπτέρου Παναγιώτη Βλαχάκου, ο νυν Βουλευτής Πειραιώς της ΝΔ κ. Νικόλαος Βλαχάκος. Οι μαρτυρίες και των τριών καταλήγουν σε ένα κοινό συμπέρασμα: Το ελικόπτερο δεν κατέπεσε λόγω κακών καιρικών συνθηκών. Κανείς πιλότος δεν έχασε τον έλεγχο, κανείς δεν έπαθε vertigo.
Ίμια-Βλαχάκος: «Το αεροπλάνο δεν έπεσε λόγω καιρού» – Η συγκλονιστική φράση του πατέρα του πριν φύγει από τη ζωή
Ιδιαίτερα συγκινημένος εμφανίστηκε στην κάμερα του Eleftherostypos.gr, 30 χρόνια μετά τον χαμό του αδερφού του, ο νυν Βουλευτής Πειραιώς της ΝΔ, κ. Νικόλαος Βλαχάκος. «Έγιναν ήρωες γιατί εκτέλεσαν το καθήκον χωρίς να είναι βέβαια επιλογή τους» αναφέρει για τους τρεις πεσόντες τον υποπλοίαρχο Χριστόδουλο Καραθανάση, τον υποπλοίαρχο Παναγιώτη Βλαχάκο και τον αρχικελευστή Έκτορα Γιαλοψό.
Μάλιστα περιγράφει καρέ καρέ τι συνέβη εκείνη τη μοιραία νύχτα όπου ο αδερφός του με τους συναδέλφους του έπεσε εν ώρα καθήκοντος.
«Απονηώθηκε λοιπόν το ελικόπτερο και όπως πολύ καλά γνωρίζετε έκανε τέσσερις διελεύσεις πάνω από τη Δυτική Ίμια όπου δεν βρήκε κάτι. Στην πέμπτη διέλευση πράγματι κατάφερε και εντόπισε την ομάδα των Τούρκων κομμάτων και τους φώτισε με τον προβολέα το οποίο είχε το συγκεκριμένο ελικόπτερο, μετρώντας τον αριθμό 10 και τον οποίο βέβαια ανέφερε και στην φρεγάτα Ναβαρίνο. Μετέπειτα η πληροφορία μεταβιβάστηκε και στον κ. Σημίτη, τον κ. Πάγκαλο, τον κύριο Αρσένη και στη Στρατιωτική Υγεσία όπου βέβαια εκεί υπήρχε και μία αστοχία εκ μέρους της κυβερνήσεως. Η συνεδρίαση διεξάγεται στο γραφείο του Πρωθυπουργού στη Βουλή και όχι στο ΚΥΣΕΑ.
Οι συνεδριάσεις γίνονται στο Υπουργείο Εθνικής Άμυνας όπου υπάρχουν όλοι οι χάρτες, όλα τα όργανα, οτιδήποτε μπορεί να έχει στην διάθεσή της η Στρατιωτική Ηγεσία προκειμένου να ενημερώσει την Πολιτική Ηγεσία και αργότερα να προβούν στους χειρισμούς. Αφού λοιπόν δόθηκε η πληροφορία αυτή από το πλήρωμα του ελικοπτέρου, ξεκίνησε η επιστροφή. Λίγο πριν φτάσει στη φρεγάτα να προσγειωθεί, ακούστηκε από τον ασύρματο ότι το ελικόπτερο έχει master caution
. Το master caution είναι ένας φωτεινός δείκτης, ένα κόκκινο λαμπάκι το οποίο ανάβει στα όργανα του ελικόπτερου που δεν δείχνει κάτι συγκεκριμένο, απλά ότι υπάρχει κάποια βλάβη. Μετά από αυτό χάθηκε η συνομιλία. Δεν ακούστηκε δηλαδή αν υπάρχει πρόβλημα στο κινητήρα, αν έχει πρόβλημα στα υδραυλικά, αν υπήρξε κάποια εστία φωτιάς. Δεν ακούστηκε ούτε καν η λέξη «πεφτούμε». Όλοι συνειδητοποίησαν ότι απωλέσθηκε η επικοινωνία με το ελικόπτερο και πολύ πιθανόν να έχει πέσει στην θάλασσα. Άμεσα ενημερώθηκαν βέβαια εδώ στην Αθήνα για την εξέλιξη αυτή και ξεκίνησαν με το πρώτο φως της ημέρας οι έρευνες προκειμένου να αναζητηθούν τα συντρίμμια του ελικόπτερου, αφού δεν υπήρχε καμία επικοινωνία. Βρέθηκαν ορισμένα αντικείμενα που αποδεικνύουν ότι πράγματι το ελικόπτερο είχε πέσει στη θάλασσα.»
Στη συνέχεια στέκεται και στους αγώνες που έδωσε ο πατέρας του μέχρι και το τέλος της ζωής του προκειμένου να εξακριβωθούν τα πραγματικά αίτια της πτώσης του ελικοπτέρου. «Ο πατέρας μου έφυγε πικραμένος καθώς δεν πίστεψε ποτέ ότι το ελικόπτερο έπεσε από τον άσχημο καιρό αλλά εθνικά υπερήφανος» ανέφερε. Μάλιστα ο ίδιος αναφέρει τη φράση που ξεστόμισε ο πατέρας του λίγο πριν φύγει από τη ζωή. «Αν χρειαστεί έχω και άλλον γιο να δώσω για την πατρίδα» αποκάλυψε ο κ. Βλαχάκος.
Ο αδερφός του ήρωα Παναγιώτη Βλαχάκου γύρισε τον χρόνο πίσω και αποκάλυψε τις ανησυχίες, τα όνειρα αλλά και την αυταπάρνηση που δήλωνε πάντοτε ο μικρός του αδερφός.
«Ο Τάκης ξεχώριζε για το ήθος του, το υψηλό του φρόνημα, την πίστη στο έργο του. Το αγαπούσε πάρα πολύ αυτό που έκανε. Ο ένας για τον άλλον, ξέρετε, ήταν το άλλο μισό. Γιατί ο ένας συμπλήρωνε το κενό που είχε αφήσει η μητέρα μας που έφυγε πάρα πολύ νέα από τη ζωή. Ηλικιακά μας χώριζε ένας χρόνος, οπότε είχαμε κοινά ενδιαφέροντα. Κοινές παρέες, τα παιχνίδια μας, το κινηματογράφο μας, το ποδόσφαιρό μας, τις βόλτες μας, τα μπάνια μας τα καλοκαίρια. Πράγματα τα οποία μας είχαν φέρει πάρα πολύ κοντά. Εγώ θα τον θυμάμαι πάντοτε με περηφάνεια τον αδερφό μου. Και να σας πω ότι θα ευχαριστώ τον Θεό για τα χρόνια που ήμασταν μαζί.» τόνισε φανερά συγκινημένος.
Μιλώντας για τις σκιές που υπάρχουν στο πόρισμα εκείνης της μοιραίας νύχτας, ο κ. Βλαχάκος απαντά: «Είναι πολλές φορές που υπήρξε αγανάκτηση. Δεν ξέρω αν πρέπει να χρησιμοποιήσω τη λέξη «οργή». Θεωρώ τη λέξη «αγανάκτηση» πιο σωστή να τοποθετηθώ. Γιατί, κατά κάποιο τρόπο, όπως εγώ, έτσι και οι συγγενείς και τα αδέρφια των άλλων δύο ηρώων, θέλαμε να μάθουμε την αλήθεια, το τι ακριβώς έγινε. Από την άλλη, πολλές φορές είπα, ας το σταματήσουμε. Δεν θα προχωρήσω άλλο. Μόνο και μόνο για να αναπαυτούν οι ψυχές τους. Είναι όμως το σωστό; Έχουν αναπαυθεί οι ψυχές τους; Από κει ψηλά, βέβαια, σήμερα που βλέπουν πώς εξελίσσεται το Πολεμικό Ναυτικό με τα υπερσύγχρονα όπλα που διαθέτει και που θα αποκτήσει τα επόμενα χρόνια, νομίζω ότι είναι ικανοποιημένοι γιατί βλέπουν συνεχιστές της θυσίας τους.».
Ιδιαίτερη αναφορά κάνει ωστόσο και στο τηλέφωνο που έκανε προς εκείνον τη νύχτα πριν απογειωθεί το ελικόπτερο από τη βάση του στο Κοτρώνι, στη φρεγάτα Ναβαρίνο. «Του είπα εσύ ξέρεις αδερφέ. Θέλω να προσέχεις. Μου είπε μη φοβάσαι τίποτα. Θα τα πούμε σε λίγες ημέρες.» αποκάλυψε, όντας συγκινημένος.
Τέλος, στο ερώτημα αν είχε την ευκαιρία να ξαναδεί τον αδερφό του έστω για μία στιγμή, τι θα του έλεγε εκείνος απαντά. «Δεν θα του έλεγα τίποτα. Μόνο μία αγκαλιά».
Ίμια-Χατζαντώνης: Ήμασταν έτοιμοι να τιμήσουμε την πατρίδα – Οι πολιτικοί τσάκισαν το ηθικό μας
Από την πλευρά του ο βατραχάνθρωπος κ. Τάσος Χατζαντώνης που το ξημέρωμα της 31ης Ιανουαρίου βρισκόταν στην καρδιά των γεγονότων μας είπε:
«Από τη στιγμή που καλείς μερική επιστράτευση και βγάζεις έξω τις Ένοπλες Δυνάμεις, δεν μιλούν οι πολιτικοί. Αφήνεις το παιχνίδι στις Ένοπλες Δυνάμεις έτσι ώστε αυτές να κάνουν το καθήκον τους. Ήμασταν έτοιμοι να τους τελειώσουμε. Ήμασταν στα κόκκινα. Υπήρχε μία ομάδα 7 ατόμων ήδη 36 ώρες στη βραχονησίδα. ‘Ήταν εκεί. Ήταν αυτοί που με το που πατούσαν το κουμπί από το Αρχηγείο θα έβαζαν μπροστά στις κάνες τα στήθια τους. Δεν έβλεπαν κανέναν. Θα τους εξαφάνιζαν. Και έρχεσαι εσύ ο πρωθυπουργός της χώρας και ο υπουργός Εξωτερικών που μόλις έχει γυρίσει από τον Χατζηνικολάου και το Ενώπιος Ενωπίω να πουλήσεις πνεύμα και να πεις παιδιά stop; Εσύ που έδωσες την επιχείρηση στις Ένοπλες Δυνάμεις; Και μου δίνεις την εντολή πάρτε τη σημαία; Ό, τι σου είπαν οι φίλοι σου οι Αμερικάνοι τους οποίους ευχαριστείς μετά τον χαμό των τριών ηρώων» αναφέρει αρχικά. Μάλιστα ο κ. Χατζαντώνης κάνει εκτενή αναφορά στο τι συνέβαινε κάθε λεπτό σε Ελλάδα και Ίμια. Μιλώντας για την πτώση του ελικοπτέρου τονίζει ότι τα παιδιά ήταν οι καλύτεροι όπως άλλωστε όλοι οι πιλότοι της Πολεμικής Αεροπορίας.
Ο βατραχάνθρωπος υπογραμμίζει ότι ο Α/ΓΕΕΘΑ Χρήστος Λυμπέρης και ο Ναύαρχος Ιωάννης Στάγκας είχαν όχι μόνο ένα αλλά δύο σχέδια εναλλακτικής προσέγγισης της έντασης στα Ίμια. Ωστόσο η τότε Κυβέρνηση Σημίτη αρνήθηκε και τα δύο που πρότειναν.
Ίμια – Κίκερης: «Ήταν μία καταδικασμένη αποστολή»
Μιλώντας στην κάμερα του Eleftherostypos.gr, o Ε.Α Ταξίαρχος της Πολεμικής Αεροπορίας κ. Σπύρος Κίκερης αρνείται να πιστέψει ότι τρεις εξαιρετικοί επαγγελματίες έχασαν τον έλεγχο του αεροσκάφους. «Βρίσκεστε στο βραχονησίδα, βλέπετε από πάνω σας κάτι να πετάει και να σας ρίχνει φως. Τι θα κάνετε; Δεν θα πυροβολήσετε; Ακούστε να δείτε, τα παιδιά ήταν οι καλύτεροι στο ελικόπτερο και σας το λέω εγώ που έχω πραγματοποιήσει περισσότερες από 2.000 πτήσεις στην καριέρα μου. Δεν έπεσαν μόνοι τους.»
Ωστόσο ο κ. Κίκερης στέκεται και στην απαξίωση που βίωσαν οι Ένοπλες Δυνάμεις: «Σας ρωτώ! Ποιος έδωσε την εντολή για αυτή την πτήση. Πείτε μου ποιος; Ποιος έδωσε την εντολή σε αυτά τα παλληκάρια με 11 μποφόρ εκεί έξω να μπουν στο ελικόπτερο και να πετάξουν. Ήταν μία καταδικασμένη αποστολή. Με τον καιρό που είχε θα έπρεπε να βρίσκεται στο υπόστεγο το ελικόπτερο σύμφωνα με τον κατασκευαστή» τονίζει ο ίδιος και συμπληρώνει ότι ήταν μία νύχτα ηρώων.
Το… όνειρο ενός στρατιώτη
Στο ET Magazine του EleftherosTypos.gr εξιστορεί με τον δικό του τρόπο τα όσα έγιναν τη μοιραία νύχτα και ο Χ.Π. ο οποίος ως απλός στρατιώτης έζησε την κρίση:
Ωσπου, τα νέα κατέφθασαν. Το σήμα ήταν ξεκάθαρο. Ολοι στους λόχους κι εμείς στα BMP για να φορτώσουμε τα πυρομαχικά. Οχι δεν επρόκειτο για άσκηση. Ποτέ τέτοια ώρα, ποτέ δε φορτώναμε πυρομαχικά στα άρματα. Είχαμε εμπλοκή στα Ιμια. Οι μηχανές των φορτηγών ΡΕΟ, των τζιπ και των BMP μούγκρισαν μανιασμένα, ενώ το στρατόπεδο έμοιαζε με μυρμηγκοφωλιά που της πέταξες μια πέτρα.
Οι δόκιμοι έμοιαζαν (και ήταν) «παγωμένοι». Κάποιοι έτρεξαν για λίγα δευτερόλεπτα στο ένα και μοναδικό καρτοτηλέφωνο έξω από το ΚΨΜ για να μιλήσουν με τους δικούς τους -δεν υπήρχαν τα κινητά στην ευρεία μορφή που υπάρχουν σήμερα. Εμείς δεν είχαμε χρόνο ούτε για σκέψη, ούτε τηλέφωνα. Φορτώσαμε τον εξοπλισμό και καβαλήσαμε τους 13,5 τόνους του καθενός απ’ τα τεθωρακισμένα μας. Σε λίγα λεπτά κατευθυνόμασταν νοτιότερα στους πρόποδες του όρους, όπου έπρεπε να υπερασπιστούμε.
Εγώ στον «πύργο» του BΜΡ έκανα έναν τελευταίο έλεγχο στη διόπτρα, στους διακόπτες, στις ασφάλειες του ιμάντα ρουκετών. Ο αξιωματικός του άρματος προσπαθούσε μέσα στον εκκωφαντικό θόρυβο του άρματος και της μανιασμένης βροχής, να συνεννοηθεί με τον οδηγό ο οποίος εκείνη τη στιγμή με το κεφάλι του έξω απ’ τη θυρίδα, προσπαθούσε να κρατήσει σε σταθερή πορεία το ρωσικό θηρίο.
Περίπου τρεις ώρες μετά, παίρναμε τις θέσεις μάχης, περιμένοντας ένα νέο σήμα. Ημασταν βρεγμένοι και παγωμένοι, οι ερπύστριες των άλλων αρμάτων στρίγκλιζαν λίγο πιο πέρα, αλλά εμείς δεν ακούγαμε, δε νιώθαμε απολύτως τίποτα. Αισθανόμουν συναισθηματικά κενός, παρόλο που όλες οι αισθήσεις μου ήταν στο «κόκκινο». Οι στιγμές ήταν πρωτόγνωρες και η αίσθηση του καθήκοντος διέγραφε τα πάντα. Ημασταν, ουσιαστικά, σαν ρομπότ.«Κανένα νέο;», ρώτησα τον αξιωματικό, ενώ παράλληλα προσπαθούσα να ξεκολλήσω την κάσκα από το μέτωπό μου. «Οχι. Τσέκαρε τους πύρους του PKT (σ.σ. το πολυβόλο)», μου απάντησε κοφτά, προσπαθώντας να ακούσει κάτι απ’ τον ασύρματο.
Αρκετές ώρες μετά ήρθε το σήμα: λήξη συναγερμού. Για κάποιον άγνωστο λόγο, η είδηση δεν έφερε την αναμενόμενη ανακούφιση. Είχαμε παγώσει, κυριολεκτικά και μεταφορικά. Η κρίση είχε περάσει. Τουλάχιστον για κείνη την ώρα. Μερικά μέτρα πιο πέρα βρισκόταν ένα ξωκλήσι. Μπήκαν πάρα πολλοί μέσα για να αλλάξουν και να ζεσταθούν ανάβοντας ότι κερί υπήρχε διαθέσιμο. Εμείς αλλάξαμε, άλλοι πάνω στα κράνη μας (για να αποφύγουμε τη λάσπη την οποία οι ερπύστριες είχαν μετατρέψει σε βάλτο), άλλοι πάνω στα άρματα.
Σιγά σιγά έφευγε απ’ τα χείλη μας το μωβ χρώμα. Σε λίγο, κάποιοι από μας, παίρναμε το δρόμο της επιστροφής για το τάγμα. Ακόμη τρεις ώρες. Κάπου ανάμεσα στις ρουκέτες πίσω μου στον ιμάντα, είδα πεταμένη μια συσκευασία με γαλέτες (το νάιλον της γαλέτας δεν το διαπερνά ούτε… σφαίρα· μην πω και την ίδια τη γαλέτα…). Τις άνοιξα αμέσως και έδωσα στον αξιωματικό και τον οδηγό. Ακόμη και σήμερα παραμένει ό,τι πιο ωραίο έχω αισθανθεί πως έχω φάει ποτέ.
Μήνες μετά είχαμε ξανά σοβαρή εμπλοκή έξω από τη Χίο, όμως δεν έφτασε ποτέ στο επίπεδο της νύχτας των Ιμίων. Τα χρόνια πέρασαν και τα Ιμια, όμως, παραμένουν στην επικαιρότητα. Καμιά φορά χαμογελάω όταν ακούω διάφορους… «πολεμιστές της καφετέριας» να μιλούν για πόλεμο και εκστρατείες. Ούτε στον ύπνο τους.
Σήμερα είδα ένα όνειρο. Κάποιες φορές μού φαίνεται πως ήταν αληθινό…».
Ίμια: Το χρονικό της κρίσης
25 Δεκεμβρίου 1995: Το τουρκικό φορτηγό πλοίο «Φιγκέν Ακάτ» προσαράζει σε αβαθή ύδατα κοντά στην Ανατολική Ιμια και εκπέμπει σήμα κινδύνου αλλά ο πλοίαρχός του αρνείται βοήθεια από το Λιμενικό, υποστηρίζοντας ότι βρισκόταν σε τουρκική περιοχή
26 Δεκεμβρίου 1995: Το Λιμεναρχείο Καλύμνου ενημερώνει το Υπουργείο Εξωτερικών και αυτό με τη σειρά του το Τουρκικό Υπουργείο Εξωτερικών ότι αν δεν παρέμβει ρυμουλκό, το τουρκικό πλοίο θα κινδυνεύσει.
27 Δεκεμβρίου 1995: Το Τουρκικό Υπουργείο Εξωτερικών τονίζει πως η διάσωση του πλοίου δεν έχει να κάνει με το θέμα των βραχονησίδων στο Αιγαίο για τις οποίες όπως τονίζουν από την Αγκυρα υπάρχει πολύ μεγάλο θέμα,.
28 Δεκεμβρίου 1995: Δύο ελληνικά ρυμουλκά αποκολλούν το τουρκικό φορτηγό και το οδηγούν στο λιμάνι Κιουλούκ της Τουρκίας. Νωρίτερα εκείνη την ημέρα ένα τουρκικό μαχητικό αεροσκάφος συντρίβεται στα ελληνικά χωρικά ύδατα, στην Λέσβο, ύστερα από εμπλοκή με ελληνικά μαχητικά. Ο Τούρκος πιλότος διασώζεται.
29 Δεκεμβρίου 1995: Το Τουρκικό Υπουργείο Εξωτερικών αναφλρει επίσημα αναφέρεται ότι οι βραχονησίδες Ιμια είναι καταχωρισμένες στο κτηματολόγιο Μουγκλά του νομού Μπουντρούμ και ανήκουν στην Τουρκία.
9 Ιανουαρίου 1996: Το ελληνικό Υπουργείο Εξωτερικών απαντά με χαρακτηριστική καθυστέρηση, απορρίπτοντας τις τουρκικές αξιώσεις.
15 Ιανουαρίου 1996: Παραιτείται ο πρωθυπουργός Ανδρέας Παπανδρέου, που νοσηλεύεται στο «Ωνάσειο».
16 Ιανουαρίου 1996: Το Υπουργείο Εξωτερικών ζητά αυξημένα μέτρα επαγρύπνησης στην περιοχή των Ιμίων από το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας.
19 Ιανουαρίου 1996: Η κοινοβουλευτική ομάδα του ΠΑΣΟΚ εκλέγει νέο πρωθυπουργό τον Κωνσταντίνο Σημίτη.
26 Ιανουαρίου 1996: Ο δήμαρχος Καλύμνου, Δημήτρης Διακομιχάλης, υψώνει την ελληνική σημαία στην μεγάλη Iμία, συνοδευόμενος από τον αστυνομικό διευθυντή Καλύμνου, τον ιερέα και δύο κατοίκους του νησιού.
27 Ιανουαρίου 1996: Δύο δημοσιογράφοι της εφημερίδας «Χουριέτ» μεταβαίνουν με ελικόπτερο στη Μεγάλη Ίμια, κατεβάζουν την ελληνική σημαία και υψώνουν την τουρκική. Το βίντεο με τους Τούρκους να πανηγυρίζουν κάνει τον γύρο του κόσμου.
28 Ιανουαρίου 1996: Ανδρες του περιπολικού του Πολεμικού Ναυτικού «Αντωνίου» κατεβάζουν την τουρκική σημαία και υψώνουν πάλι την ελληνική και το βράδυ εκείνης της ημέρας Έλληνες βατραχάνθρωποι αποβιβάζονται στη Μεγάλη Ίμια.
29 Ιανουαρίου 1996: Ο νέος πρωθυπουργός Κώστας Σημίτης, στις προγραμματικές του δηλώσεις στη Βουλή, στέλνει μήνυμα προς τη Τουρκία, ότι σε οποιαδήποτε πρόκληση η Ελλάδα θα αντιδράσει άμεσα και δυναμικά. Την ίδια ώρα τουρκικά πολεμικά παραβιάζουν τα ελληνικά χωρικά ύδατα και πλησιάζουν τα Ίμια. Γίνονται διαβήματα από την Ελλάδα σε Ε.Ε. και ΗΠΑ.
30 Ιανουαρίου 1996: Ο πρωθυπουργός Κώστας Σημίτης έχει τηλεφωνική επικοινωνία με τον Αμερικανό πρόεδρο Μπιλ Κλίντον. Του τόνισε πως η ελληνική κυβέρνηση είναι διατεθειμένη να αποσύρει το άγημα, όχι όμως και την ελληνική σημαία. Στα Ίμια σπεύδουν τα πολεμικά πλοία «Ναυαρίνο» και «Θεμιστοκλής».
31 Ιανουαρίου 1996: Τα μεσάνυχτα συγκαλείται σύσκεψη στο γραφείο του Πρωθυπουργού και ο τότε Υπουργός Εξωτερικών, Θεόδωρος Πάγκαλος, φθάνει καθυστερημένα, επειδή παίρνει μέρος σε τηλεοπτική εκπομπή. Στο ΓΕΕΘΑ καταφθάνουν πληροφορίες ότι Τούρκοι κομάντος αποβιβάζονται στη Μικρή Ίμια. Ελικόπτερο του Ελληνικού Πολεμικού Ναυτικού απονηώνεται από τη φρεγάτα «Ναυαρίνο» για να επιβεβαιώσει την πληροφορία. Το πλήρωμα του ελικοπτέρου αναφέρει ότι εντόπισε περί τους 10 Τούρκους κομάντος με τη σημαία τους. Δίνεται εντολή να επιστρέψει στη βάση του κι ενώ πετά μεταξύ των βραχονησίδων Πίτα και Καλόλιμνος χάνεται από τα ραντάρ. Λίγη ώρα μετά θα ανασυρθούν νεκρά και τα τρία μέλη του πληρώματος, ο υποπλοίαρχος Χριστόδουλος Καραθανάσης, ο υποπλοίαρχος Παναγιώτης Βλαχάκος και ο αρχικελευστής Έκτορας Γιαλοψός.

Η επίσημη θέση του ελληνικού κράτους ήταν ότι το σκάφος κατέπεσε λόγω κακοκαιρίας και απώλειας προσανατολισμού του πιλότου. Την θέση αυτή υποστήριξε σε συνέντευξή του στην «Καθημερινή» ο πρώην αρχηγός ΓΕΝ ναύαρχος Αντώνης Αντωνιάδης, αναφέροντας μάλιστα πως η τουρκική φρεγάτα Γιαβούζ προσφέρθηκε να βοηθήσει, αλλά πήρε άμεσα από τους πιλότους του ελικοπτέρου αρνητική απάντηση. Παρόλα αυτά όλα αυτά τα χρόνια πάντα υπάρχει η φήμη πως το ελικόπτερο καταρρίφθηκε από τους Τούρκους. Το πρωί της 31ης Ιανουαρίου του 1996 ο Υφυπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Ρίτσαρντ Χόλμπρουκ είπε το ιστορικό «No ships, no troops, no flags» και μέχρι το μεσημέρι τα πλοία, οι στρατιώτες και οι σημαίες είχαν αποσυρθεί από τα Ίμια.
Η πολιτική αναταραχή
Από εκείνη την στιγμή η προπαγάνδα της Τουρκίας περί γκρίζων ζωνών στο Αιγαίο δεν έχει κοπάσει και η τότε κυβέρνηση της Ελλάδας κλυδωνίστηκε πάρα πολύ από την στάση που κράτησε στο συγκεκριμένο θέμα. Η Ελλάδα ποτέ δεν δέχθηκε την ύπαρξη γκρίζων ζωνών επικαλούμενη τις διεθνείς συνθήκες, αλλά ακόμη ηχούν στα αυτιά όλων οι περίφημες δηλώσεις του Κώστα Σημίτη που μέσα από την Βουλή ευχαρίστησε τους Αμερικανούς για τον καταλυτικό τους ρόλο στην αποκλιμάκωση της έντασης. Επίσης σημαντικό στοιχείο είναι πως καθ’ όλη τη διάρκεια της κρίσης φάνηκε η μεγάλη δυσπιστία του κ. Σημίτη προς την ηγεσία της ΕΥΠ και των Ενόπλων Δυνάμεων.
Όπως έγραφε χαρακτηριστικά «Το Βήμα»: «Οι αξιωματικοί είχαν μάθει να λειτουργούν με τον Ανδρέα Παπανδρέου, ο οποίος λάτρευε τις συσκέψεις με στρατιωτικούς, τις υπηρεσίες από κλειστές πηγές και τη διαχείριση κρίσεων όπως εκείνη του Μαρτίου του 1987. Ο κ. Σημίτης τους θεωρούσε «ανδρεϊκούς», ξένους στη δική του κουλτούρα και ύποπτους για το στήσιμο παγίδων τις κρίσιμες εκείνες ώρες».
Επίσης το κλίμα έγινε ακόμη χειρότερο από την δημοσιοποίηση απόρρητων εγγράφων του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, σύμφωνα με τα οποία ο Θεόδωρος Πάγκαλος συνομιλώντας με τον Αμερικανό ομόλογό του Γουόρεν Κρίστοφερ του απάντησε ότι το ελληνικό κράτος θα αποσύρει την ελληνική σημαία και ότι δεν θα αντικατασταθεί, καθώς «στην περιοχή θα πνέουν δυνατοί άνεμοι» Παρόμοια καταγγελία είχε κάνει και ο ναύαρχος Χρήστος Λυμπέρης, ο οποίος είχε υποστηρίξει πως τις πρωινές ώρες της 31ης Ιανουαρίου άκουσε την ίδια ακριβώς φράση από τον κ. Πάγκαλο, στο γραφείο του Κώστα Σημίτη.

