Πως είναι να κολυμπάς στον αέρα; Την απάντηση έρχεται να δώσει το θεατρικό έργο «Κολυμπώντας στον αέρα», της Σάρλοτ Τζόουνς, που ανέβηκε πέρσι πρώτη φορά και φέτος συνεχίζει δριμύτερο με νέα διανομή στοθέατρο 104 Black Box από τις 7 Οκτωβρίου, σε σκηνοθεσία της Λίλλυς Μελεμέ.
Αυτή τη φορά τους ρόλους της Ντόρα Κίτσον και της Περσεφόν Μπέικερ καλούνται να κρατήσουν η Λουκία Ανάγνου (στη θέαση της Πέγκυς Σταθακοπούλου) και η Σίλια Γεωργέλου (η οποία συνεχίζει και φέτος στον ίδιο ρόλο).
Πρόκειται για ένα τρυφερό και συνάμα συγκινητικό έργο, το οποίο μελετά με χιούμορ τη θέση της γυναίκας στον 20ο αιώνα.
Όπως σημειώνει η συγγραφέας Σάρλοτ Τζόουνς: «Το “Κολυμπώντας στον αέρα” είναι μια κωμωδία για την απόγνωση. Εμπνεύστηκε από διάφορες αληθινές ιστορίες γυναικών που τοποθετήθηκαν σε ψυχιατρικά ιδρύματα τη δεκαετία του 1920 επειδή γέννησαν εξώγαμα παιδιά ή για άλλους αυθαίρετους λόγους, όπως ότι ήταν κωφές, λεσβίες ή απλώς «άτυπες».

Κάποιες από αυτές τις γυναίκες δεν αποφυλακίστηκαν παρά μόνο τη δεκαετία του 1970, όταν πολλά από τα βικτωριανά ψυχιατρικά ιδρύματα έκλεισαν, καθώς είχε πλέον ανατείλει η μεγάλη εποχή της φαρμακολογίας. Το έργο αποτελεί έναν στοχασμό πάνω στη στασιμότητα, πάνω στην αίσθηση του να είσαι παγιδευμένος σε μια αδιέξοδη κατάσταση, και στη σωτηρία που μπορεί να βρεθεί μόνο μέσα από τη φιλία. Τα στοιχεία του χορού και του τραγουδιού είναι καθοριστικά για την αίσθηση χαράς που μπορεί να προσφέρει το έργο στη σκηνή.

Η Ντόρα και η Περσεφόνη βρίσκουν η μία την άλλη και παραμένουν ουσιαστικά ελεύθερες, παρότι είναι έγκλειστες, χάρη στην απόλαυση και την παρηγοριά που αντλούν από τη συντροφιά της άλλης. Όπως έγραψε με τόσο συγκινητικό τρόπο ο Βίκτορ Φρανκλ στο βιβλίο του «Το νόημα της ζωής»: «Όλα μπορούν να αφαιρεθούν από έναν άνθρωπο, εκτός από ένα: την τελευταία ανθρώπινη ελευθερία — να επιλέγει τη στάση του απέναντι σε κάθε δεδομένη κατάσταση, να επιλέγει τον δικό του δρόμο». Η Ντόρα και η Περσεφόνη καταφέρνουν να σώσουν η μία την άλλη και μεταμορφώνονται σε Ντορφ και Πορφ προκειμένου να επιβιώσουν.».

Η σχέση αυτών των δυο γυναικών του έργου-παράξενη αλλά και συνάμα σωτήρια- είναι ο κεντρικός πυρήνας του και μέσα από αυτόν, φωτίζεται το πώς κοινωνικά στερεότυπα και πατριαρχικές δομές μπορούσαν να οδηγήσουν στον εγκλεισμό όσων δεν ταιριάζουν στις προσδοκίες της εποχής.
Το έργο
Η δράση τοποθετείται στην Αγγλία του 1920. Παρά τις πρώτες κατακτήσεις των γυναικών στο δικαίωμα ψήφου, η κοινωνία εξακολουθούσε να αντιμετωπίζει µε καχυποψία και τιµωρητική διάθεση κάθε γυναίκα που δεν ταίριαζε στο «καλούπι» της συζύγου ή της µμητέρας. Δύο γυναίκες, η Ντόρα Κίτσον και της Περσεφόν Μπέικερ, εγκλείονται άδικα σε ψυχιατρικό ίδρυµα, όχι λόγω ψυχικής ασθένειας αλλά εξαιτίας κοινωνικής προκατάληψης. Μέσα στους τοίχους του ασύλου, αναπτύσσουν μια βαθιά φιλία και αντιστέκονται στην απομόνωση και τη βία του συστήματος µε όπλο το χιούμορ και τη φαντασία. Το έργο αναδεικνύει ζητήματα που παραμένουν διαχρονικά: την αμφισβήτηση της γυναικείας φωνής, τον κοινωνικό έλεγχο πάνω στο σώμα και στη σεξουαλικότητα, καθώς και την ανάγκη για ισότητα και σεβασμό της διαφορετικότητας.
Info: «ΚΟΛΥΜΠΩΝΤΑΣ ΣΤΟΝ ΑΕΡΑ» της Σαρλότ Τζόουνς, Σκηνοθεσία: Λίλλυ Μελεμέ
ΘΕΑΤΡΟ 104 – BLACK BOX Ευμολπιδών 41, Κεραμεικός, τηλέφωνο: 210 3455020. Προγραμματισμένη πρεμιέρα: Τετάρτη 7 Οκτωβρίου


