Για πρώτη φορά, Ελληνες πολίτες μπορούσαν να αποτεφρωθούν στη χώρα τους, χωρίς να… φορτωθούν σε φορτηγά και αεροπλάνα με προορισμό τη Βουλγαρία. Πίσω από εκείνη τη στιγμή δεν υπήρχε ένα τυχαίο επιχειρηματικό σχέδιο, αλλά η ζωή ενός ανθρώπου. Ο Αντώνης Αλακιώτης δεν έφτιαξε απλώς το πρώτο αποτεφρωτήριο στην Ελλάδα, αλλά έδωσε έναν αγώνα 23 ετών για να αλλάξει έναν βαθιά ριζωμένο τρόπο σκέψης.

Παιδικά χρόνια

Γεννήθηκε το 1955 στην Αθήνα, στον Αγιο Δημήτριο, το παλιό Μπραχάμι. Τα παιδικά του χρόνια, όμως, τα πέρασε ανάμεσα στην Πτολεμαΐδα και τον Βόλο. Από νωρίς έμαθε τι σημαίνουν μετακίνηση, προσαρμογή και παρατήρηση των ανθρώπων γύρω του, στοιχεία που, όπως λένε όσοι τον γνωρίζουν, τον σημάδεψαν.

Σπούδασε στην Ανωτάτη Βιομηχανική Σχολή Πειραιά και ανήκει στη γενιά εκείνη που δεν έμεινε αμέτοχη στα μεγάλα πολιτικά γεγονότα της εποχής. Συμμετείχε στα γεγονότα της Νομικής και του Πολυτεχνείου. Δεν έγινε επαγγελματίας πολιτικός, αλλά κράτησε πάντα μια ενεργή, ανήσυχη στάση απέναντι στα κοινά.

Το 1984 ξεκινά το επιχειρηματικό κεφάλαιο της ζωής του, που θα τον απασχολήσει για περισσότερα από 30 χρόνια. Ιδρύει δική του επιχείρηση χονδρεμπορίου χαρτοσχολικών ειδών, σε συνεργασία με την εταιρία PAXOS. Σε μια εποχή που το παιδικό μάρκετινγκ άρχιζε να απογειώνεται, ο κ. Αλακιώτης επένδυσε στα δικαιώματα αγαπημένων παιδικών ηρώων και κατάφερε να μπει σχεδόν σε κάθε ελληνική σχολική τσάντα. Τετράδια, κλασέρ, μπλοκ, ετικέτες, αυτοκόλλητα, προσκλήσεις για παιδικά πάρτι, πιάτα και ποτήρια μιας χρήσης με Στρουμφάκια, Barbie, ήρωες της Disney και άλλους χαρακτήρες γέμισαν τα ράφια των βιβλιοπωλείων.

Εθελοντισμός

Οσοι συνεργάστηκαν μαζί του θυμούνται έναν άνθρωπο αυστηρό στη δουλειά, αλλά με ξεκάθαρη κοινωνική ευαισθησία. Δεν ήταν τυχαίο ότι, παράλληλα με την επιχειρηματική του επιτυχία, συμμετείχε από νεαρή ηλικία σε ομάδες εθελοντών που στήριζαν παιδιά με ειδικές ανάγκες ή εγκαταλελειμμένα παιδιά στο ΠΙΚΠΑ Πεντέλης. Κατασκεύαζε δωρεάν σχολικά προϊόντα και κάρτες για την Εταιρεία Προστασίας Σπαστικών, χωρίς να επιδιώκει δημοσιότητα.

Το καθοριστικό σημείο καμπής έρχεται το 1996. Ο στενός του φίλος, ζωγράφος Παύλος Μοσχίδης, του εκμυστηρεύεται την επιθυμία του να αποτεφρωθεί όταν πεθάνει. Τότε, η αποτέφρωση στην Ελλάδα ήταν σχεδόν αδιανόητη. Ο Αντώνης Αλακιώτης τού δίνει μια υπόσχεση ότι θα κάνει ό,τι περνά από το χέρι του για να υπάρξει αποτεφρωτήριο στην Ελλάδα. Την ίδια χρονιά ιδρύει την Ελληνική Κοινωνία Αποτέφρωσης. Από το 1996 έως το 1998 γυρίζει τη Βουλή, συγκεντρώνει υπογραφές βουλευτών και στηρίζει ένα σχέδιο νόμου που συντάσσουν ο Αντώνης Βγόντζας και η Ελλη Βενεδίκτου. Το 1998 προωθείται τροπολογία, που απορρίπτεται από τον τότε υπουργό Εσωτερικών, Αλέκο Παπαδόπουλο. Το 2004 επιχειρείται ξανά, με νέα τροπολογία, που απορρίπτεται από τον Κώστα Σκανδαλίδη. Τον Ιούλιο του ίδιου έτους, ο Παύλος Μοσχίδης πεθαίνει. Η υπόσχεση, όμως, δεν ξεχνιέται.

Στήριξη

Το 2006 έρχεται η πρώτη πραγματική νίκη. Με τη στήριξη της τότε δημάρχου Αθηναίων, Ντόρας Μπακογιάννη, και βουλευτών από όλα τα κόμματα -μεταξύ τους και ο σημερινός πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης- προωθείται τρίτη τροπολογία. Αυτήν τη φορά, γίνεται δεκτή από τον υπουργό Εσωτερικών, Προκόπη Παυλόπουλο, και θεσπίζεται για πρώτη φορά νόμος που επιτρέπει την αποτέφρωση στην Ελλάδα.

Ακολουθούν, ωστόσο, χρόνια γραφειοκρατίας. Το 2010, με πρωτοβουλία του τότε πρωθυπουργού, Γιώργου Παπανδρέου, η υπουργός Περιβάλλοντος, Τίνα Μπιρμπίλη, ολοκληρώνει την Κοινή Υπουργική Απόφαση που ρυθμίζει όλα τα τεχνικά, αρχιτεκτονικά, μηχανολογικά και περιβαλλοντικά ζητήματα. Από το 2011 έως το 2017, παρά το ενδιαφέρον πολλών δήμων, καμία προσπάθεια δεν ευδοκιμεί.

Το 2014, οι συνταγματολόγοι Νίκος Αλιβιζάτος και Λούσυ Κιουσοπούλου συντάσσουν νέα τροπολογία που καλύπτει τα νομοθετικά κενά. Ο Νόμος 4277/2014, με τα άρθρα 48, 49, 50 και 51, λύνει όλες τις εκκρεμότητες. Τον Ιούλιο του 2017, ο υπουργός Εσωτερικών, Πάνος Σκουρλέτης, απαντώντας σε ερώτηση της βουλευτού Βαγενά, ανοίγει τον δρόμο και για ιδιωτικά αποτεφρωτήρια.

Την ίδια χρονιά, η Ελληνική Κοινωνία Αποτέφρωσης συνεργάζεται με την επενδυτική και κατασκευαστική εταιρία ΑΡΣΗ. Ιδρύεται ανώνυμη εταιρία, με πρόεδρο τον Αντώνη Αλακιώτη, και ξεκινά η κατασκευή του αποτεφρωτηρίου στη Ριτσώνα. Οταν ξεκινά η λειτουργία του, στις 30 Σεπτεμβρίου 2019, κλείνει ένας κύκλος 23 ετών.

Ο πρώτος που αποτεφρώθηκε ήταν μία γυναίκα από την Κρήτη.

Εξι χρόνια μετά, χιλιάδες οικογένειες έχουν αποχαιρετήσει τους ανθρώπους τους εκεί. Ανάμεσά τους, ο Θάνος Μικρούτσικος, ο Θόδωρος Πάγκαλος, η Μάρθα Καραγιάννη, ο Νίκος Ξανθόπουλος, η Μαίρη Χρονοπούλου και πρόσφατα ο Γιώργος Παπαδάκης. Η αποτέφρωση έπαψε να είναι ταμπού.

Η ιστορία του αποτεφρωτηρίου αποτυπώθηκε και στο ντοκιμαντέρ «Η υπόσχεση» του Κώστα Πλιάκου, που προβλήθηκε, το 2021, στα Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης, Ιεράπετρας και Ηπείρου. Ενα ντοκιμαντέρ για έναν άνθρωπο που απέδειξε ότι ενίοτε η επιμονή ενός και μόνο πολίτη αρκεί για να αλλάξει μία ολόκληρη χώρα.

Φιλάνθρωπος, αθλητής, συλλέκτης

Ο Αντώνης Αλακιώτης δεν εγκατέλειψε ποτέ τη φιλανθρωπία. Δώρισε το 10% των μετοχών του αποτεφρωτηρίου στα «Παιδικά Χωριά SOS Ελλάδος» και διετέλεσε πρόεδρός τους για περίπου έναν χρόνο. Είναι χορηγός στον Ερασιτέχνη Πανιώνιο, στην Εταιρία Ψυχικής Υγείας και στα Παναγούλεια στον Αγιο Δημήτριο. Αθλητής ο ίδιος, έχει τρέξει πέντε μαραθωνίους, δεκάδες ημιμαραθωνίους και αγώνες 5 και 10 χλμ. σε όλο τον κόσμο. Είναι συλλέκτης κρασιών, με περισσότερα από 600 μπουκάλια, και επαναλαμβάνει συχνά τη φράση του Ηράκλειτου που θεωρεί οδηγό ζωής, «Ηθος ανθρώπω δαίμων».