To Athens International Literature Festival – AILF πραγματοποιείται στην Τεχνόπολη και χτες Πέμπτη τον Λάσλο Κρασναχορκάι υποδέχθηκε στο δημαρχείο ο δήμαρχος Χάρης Δούκας, ο οποίος του απένειμε και το μετάλλιο. «Η βράβευση του νομπελιστα Λάσλο Κρασναχορκάι αποτελεί αναγνώριση της εξαιρετικής συμβολής του στη σύγχρονη παγκόσμια λογοτεχνία και της μοναδικής δύναμης του έργου του να φωτίζει τις βαθύτερες υπαρξιακές και πολιτισμικές διαστάσεις της ανθρώπινης εμπειρίας. Με τη γραφή του, που διακρίνεται για το φιλοσοφικό της βάθος και την ιδιαίτερη αισθητική της, ο πολυβραβευμένος Ούγγρος συγγραφέας έχει κατακτήσει ξεχωριστή θέση στη διεθνή λογοτεχνική σκηνή, επηρεάζοντας αναγνώστες και δημιουργούς σε ολόκληρο τον κόσμο», δήλωσε ο κ. Δούκας και πρόσθεσε: «Η συμμετοχή του στο 1ο Διεθνές Φεστιβάλ Λογοτεχνίας της Αθήνας προσδίδει ιδιαίτερο βάρος στη διοργάνωση και αναδεικνύει τη διεθνή της στόχευση».

Από τη μεριά του, ο Λάσλο Κρασναχορκάι τόνισε: «Είναι τεράστια τιμή για μένα να βρίσκομαι εδώ και να συμμετέχω σε αυτό το Φεστιβάλ. Είχα έρθει πάρα πολλές φορές στην Ελλάδα και στην Αθήνα συγκεκριμένα, αλλά δεν γνώριζα ότι δεν υπάρχει Διεθνές Φεστιβάλ Λογοτεχνίας. Οπότε όταν είδα την πρόσκλησή σας, απάντησα αμέσως θετικά. Κυρίως γιατί πρόκειται για ένα νέο Φεστιβάλ που μόλις ξεκινά και θα φέρει τους νέους κοντά στη λογοτεχνία».

«Χαίρομαι πολύ που γνωρίζω εσάς και τους συνεργάτες σας, που γνωρίζω ανθρώπους που έχουν κάνει πάρα πολλά για την Αθήνα με έναν διαφορετικό τρόπο. Σίγουρα δεν μπορεί κανείς να επιλύσει όλα τα προβλήματα μιας πόλης, αλλά οι προσπάθειες που έχετε καταβάλει πρέπει να αναγνωριστούν και πρέπει να ακουστούν. Θέλω να σας ευχαριστήσω που στηρίζετε τόσο ένθερμα τα βιβλία και τη λογοτεχνία».

Νομπέλ 2025: Ποιος είναι ο Ούγγρος «μάγος της αποκάλυψης» Λάσλο Κρασναχορκάι που πήρε το Νόμπελ Λογοτεχνίας

Ο Ούγγρος συγγραφέας Λάσλο Κρασναχορκάι τιμήθηκε με το Βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας για το 2025, «για το συναρπαστικό και οραματικό του έργο, που μέσα στον αποκαλυπτικό τρόμο, επιβεβαιώνει τη δύναμη της τέχνης». Η Επιτροπή Νόμπελ επαίνεσε περαιτέρω τη «ματιά του απαλλαγμένη από κάθε αυταπάτη, που διαπερνά την ευθραυστότητα της κοινωνικής τάξης, σε συνδυασμό με την ακλόνητη πίστη του στη δύναμη της τέχνης.»

Ο Κρασναχορκάι είναι ο πρώτος Ούγγρος που τιμάται με το Νόμπελ Λογοτεχνίας μετά τον Ίμρε Κέρτες το 2002.

Ο 71χρονος συγγραφέας και σεναριογράφος έχει γράψει δυστοπικά μυθιστορήματα με μελαγχολική θεματολογία και χαρακτηριστικά μακροσκελείς προτάσεις. Έχει κερδίσει σημαντικά λογοτεχνικά βραβεία, όπως το Man Booker International Prize (2015) και το National Book Award για μεταφρασμένη λογοτεχνία (2019).

BREAKING NEWS
The 2025 #NobelPrize in Literature is awarded to the Hungarian author László Krasznahorkai “for his compelling and visionary oeuvre that, in the midst of apocalyptic terror, reaffirms the power of art.” pic.twitter.com/vVaW1zkWPS

— The Nobel Prize (@NobelPrize) October 9, 2025

Αρκετά έργα του έχουν μεταφερθεί στον κινηματογράφο από τον σπουδαίο Ούγγρο σκηνοθέτη Μπέλα Ταρ, με τον οποίο διατηρεί μακροχρόνια δημιουργική συνεργασία. Τα γνωστότερα είναι:

«Σαταντάνγκο» (1985)

«Η Μελαγχολία της Αντίστασης» (1989)

«Οι Αρμονίες του Βέρκμαϊστερ» (2000)

«Το Άλογο του Τορίνο» (2011)

Ο Κρασναχορκάι εντάσσεται πλέον σε μια λαμπρή λίστα Νομπελιστών που περιλαμβάνει προσωπικότητες όπως ο Έρνεστ Χέμινγουεϊ, η Τόνι Μόρισον, ο Μπομπ Ντίλαν και ο Καζούο Ισιγκούρο.

Το βραβείο λογοτεχνίας έχει απονεμηθεί από την επιτροπή Νόμπελ της Σουηδικής Ακαδημίας 117 φορές σε συνολικά 121 νικητές.

Το περσινό βραβείο κέρδισε η Νοτιοκορεάτισσα συγγραφέας Χαν Κανγκ για το έργο της, το οποίο, σύμφωνα με την επιτροπή, «αντιμετωπίζει ιστορικά τραύματα και αποκαλύπτει την ευθραυστότητα της ανθρώπινης ζωής».

Το βραβείο λογοτεχνίας είναι το τέταρτο που ανακοινώνεται αυτή την εβδομάδα, μετά τα Νόμπελ Ιατρικής, Φυσικής και Χημείας του 2025. Κάθε βραβείο φέρει χρηματικό έπαθλο 11 εκατομμυρίων σουηδικών κορωνών (1 εκατομμύριο ευρώ). Οι νικητές λαμβάνουν επίσης ένα χρυσό μετάλλιο 18 καρατίων και ένα δίπλωμα.

Ο νικητής του Νόμπελ Ειρήνης θα ανακοινωθεί την Παρασκευή. Ο Ντόναλντ Τραμπ ασκεί έντονες πιέσεις για το βραβείο, λέγοντας πρόσφατα στους εκπροσώπους των Ηνωμένων Εθνών «όλοι λένε ότι πρέπει να πάρω το Νόμπελ Ειρήνης».

Το τελικό βραβείο Νόμπελ, το Βραβείο Νόμπελ στις Οικονομικές Επιστήμες, πρόκειται να ανακοινωθεί τη Δευτέρα.

Οι τελετές απονομής των βραβείων Νόμπελ πραγματοποιούνται στις 10 Δεκεμβρίου, στην επέτειο του θανάτου του Άλφρεντ Νόμπελ το 1896.

Γεννημένος στη μικρή πόλη Γκιούλα στη νοτιοανατολική Ουγγαρία, ο Κρασναχορκάι αντλεί έμπνευση για το γράψιμό του από τις εμπειρίες του υπό τον κομμουνισμό και τα εκτεταμένα ταξίδια που πραγματοποίησε αφότου μετακόμισε για πρώτη φορά στο εξωτερικό το 1987 στο Δυτικό Βερολίνο για μια υποτροφία.

Τα μυθιστορήματα, τα διηγήματά του και τα δοκίμιά του είναι περισσότερο γνωστά στη Γερμανία, όπου έζησε για μεγάλα χρονικά διαστήματα, και στην Ουγγαρία, όπου θεωρείται από πολλούς ο σημαντικότερος εν ζωή συγγραφέας της χώρας.

«Είναι ένας υπνωτιστικός συγγραφέας», δήλωσε στο πρακτορείο ειδήσεων AFP ο μεταφραστής του Krasznahorkai στα αγγλικά, ο ποιητής George Szirtes. «Σε παρασύρει μέχρι που ο κόσμος που δημιουργεί αντηχεί και αντηχεί μέσα σου, μέχρι που γίνεται το δικό σου όραμα τάξης και χάους».

Εξαιρετικά δύσκολο και απαιτητικό, ο Κρασναχορκάι περιέγραψε κάποτε το δικό του στυλ ως «πραγματικότητα που εξετάζεται μέχρι τρέλας». Η τάση του για μεγάλες προτάσεις και λίγα διαλείμματα παραγράφων έχει επίσης κάνει τον συγγραφέα να χαρακτηρίζεται ως «εμμονικός».

Αρχίζει το 1ο Διεθνές Φεστιβάλ Λογοτεχνίας

Αληθινή γιορτή για τη λογοτεχνία αποτελεί η διοργάνωση του 1^ου Διεθνούς Φεστιβάλ Λογοτεχνίας της Αθήνας (Athens International Literature Festival – AILF), που πραγματοποιείται στην Τεχνόπολη του Δήμου Αθηναίων, από σήμερα ως την Κυριακή, κάνοντας την Αθήνα σημείο συνάντησης της παγκόσμιας λογοτεχνικής κοινότητας. Ενα φεστιβάλ που σκοπό έχει να γίνει θεσμός, να διοργανώνεται σε ετήσια βάση και να είναι ανοικτό στο βιβλιόφιλο κοινό και μάλιστα με ελεύθερη είσοδο. Το φεστιβάλ φιλοξενεί κορυφαίους συγγραφείς, φωτίζει το σύνολο του έργου τους και περιλαμβάνει πολλαπλές εκδηλώσεις, που αναδεικνύουν τη δύναμη της λογοτεχνίας να υπερβαίνει σύνορα και να ενώνει τις ιστορίες μας.

Ανάμεσα στους καλεσμένους του Φεστιβάλ ο σπουδαίος Λάσλο Κρασναχορκάι, νομπελίστας 2025, συνομιλεί με την κριτικό του περιοδικού «The New Yorker», Μερβ Εμρε (27/3, 19:45), θέτοντας ερωτήματα για τη λογοτεχνία ως πράξη αντίστασης και εγρήγορσης σε έναν κόσμο κρίσης.

Ο βραβευμένος με Booker, το 2025, Ντέιβιντ Σολόι, συνομιλεί με τη συγγραφέα Σοφία Νικολαΐδου (29/3 16:30 ) για το αν η γραφή έχει φύλο, αλλά και για ζητήματα κοινωνικής τάξης, εξουσίας και μετανάστευσης. Ο επίσης βραβευμένος με Booker Ιρλανδός συγγραφέας, Πολ Λιντς, συζητά με τον συγγραφέα Νίκο Μάντη (29/3 17:45) για τη διαδικασία της δημιουργίας, το «ιρλανδικό μπουμ», τη σύγχρονη πεζογραφία και τις προκλήσεις της εποχής της Τεχνητής Νοημοσύνης, ενώ ο Ιρλανδός Κέβιν Μπάρι συναντά τον συγγραφέα και μεταφραστή Χρήστο Αστερίου (28.3, 16:45) σε μια συζήτηση για τους αντισυμβατικούς ήρωες, τη γλώσσα και τις αφηγηματικές του επιλογές.

Μία από τις σημαντικότερες Αμερικανίδες πεζογράφους, η Νικόλ Κράους, σε διάλογο με τον συγγραφέα και μεταφραστή Λευτέρη Καλοσπύρο (29/3, 18:30)  αναλύει τους σύνθετους αφηγηματικούς της μηχανισμούς, το ζήτημα ταυτότητας και τις πολλαπλές επιρροές που διαμορφώνουν το έργο της, ενώ ο Ιταλός συγγραφέας, Ματέο Νούτσι, με αφετηρία το βιβλίο του «Τα δάκρυα των ηρώων», συζητά με τον συγγραφέα και καθηγητή Αρχαιολογίας, Δημήτρη Πλάντζο (28/3, 14:45), για τις σύγχρονες χρήσεις του «κλασικού».

Η Γερμανίδα Καταρίνα Φόλκμερ, με αφορμή το τολμηρό της έργο, συνομιλεί με την ποιήτρια, εκδότρια και μεταφράστρια Δανάη Σιώζιου (29/3, 14:30). Η Αργεντινή Σέλβα Αλμάδα συναντά τη δημοσιογράφο Τίνα Μανδηλαρά (27/3, 18:00), σε μια συζήτηση γύρω από τη σχέση κοινωνίας και γραφής, ενώ ο Λιλιάν Τιράμ, πρώην ποδοσφαιριστής και πλέον σημαντική ακτιβιστική φωνή, συνομιλεί με τους Ντέμη Νικολαΐδη και Λορέτα Μακόλεϊ για τα ρατσιστικά στερεότυπα εντός κι εκτός γηπέδου. Συντονίζει ο Παναγιώτης Μένεγος (29/3, 19:00).

Η Αθήνα των συγγραφέων

Από το φεστιβάλ δεν θα μπορούσε να λείπει η σύνδεση με την πόλη που το φιλοξενεί, μέσα από ένα αφιέρωμα στον δεινό αθηναιογράφο Μένη Κουμανταρέα (1931-2014), μία από τις πιο ξεχωριστές φωνές της μεταπολεμικής ελληνικής πεζογραφίας. Στο έργο του η Αθήνα δεν είναι απλώς σκηνικό, αλλά ζωντανός οργανισμός που τους διαμορφώνει και τους παγιδεύει. Στη συζήτηση οι Θεόδωρος Γρηγοριάδης, Ελιάνα Χουρμουζιάδου, Χρήστος Χρυσόπουλος και Μαρία Φακίνου επανασυστήνουν τον Κουμανταρέα στο κοινό, μέσα από τα είκοσι τέσσερα βιβλία του. (28/3, 14:30)

Στο 1ο AILF θα πραγματοποιηθούν δύο ξεχωριστά masterclasses με διεθνώς αναγνωρισμένους συγγραφείς: τον βραβευμένο με Booker, Πολ Λιντς, και τη σημαντική Αμερικανίδα μυθιστοριογράφο, Νικόλ Κράους.

Οι συμμετοχές

Στη διοργάνωση συμμετέχουν οι: Σέλβα Αλμάδα, Κέβιν Μπάρι, Καρολίν Εμκε, Μερβ Εμρε, Νικόλ Κράους, Λάσλο Κρασναχορκάι, Πολ Λιντς, Τόμας Μίνεϊ, Ματέο Νούτσι, Ντέιβιντ Σολόι, Λιλιάν Τυράμ, Καταρίνα Φόλκμερ και οι Βιβή Γεωργαντοπούλου, Θεόδωρος Γρηγοριάδης, Αναστασία Γρηγοριάδου, Αθως Δημουλάς, Παναγιώτης Ευαγγελίδης, Κώστας Καλτσάς, Κωστής Καρπόζηλος, Λορέτα Μακόλεϊ, Τίνα Μανδηλαρά, Νίκος Μάντης, Παναγιώτης Μένεγος, Νίκος Μπακουνάκης, Ντέμης Νικολαΐδης, Σοφία Νικολαΐδου, Γιάννης Οικονομίδης, Νίκος Παναγιωτόπουλος, Κάλλια Παπαδάκη, Κωστής Παπαϊωάννου, Δημήτρης Πλάντζος, Δανάη Σιώζιου, Αλεξάνδρα Τράντα, Βίκυ Τσελεπίδου, Μαρία Φακίνου, Ελιάνα Χουρμουζιάδου, Χρήστος Χρυσόπουλος. Καλλιτεχνική διεύθυνση: Χρήστος Αστερίου, Λευτέρης Καλοσπύρος, Μικέλα Χαρτουλάρη.

Info: 27-29 Μαρτίου. 1^ο Διεθνές Φεστιβάλ Λογοτεχνίας της Αθήνας, Τεχνόπολη Δήμου Αθηναίων (Αεριοφυλάκιο 1 – Αμφιθέατρο «Μιλτιάδης Εβερτ» και Δεξαμενές Καθαρισμού). Είσοδος ελεύθερη με απαραίτητα δελτία εισόδου. Ολες οι συζητήσεις μεταδίδονται σε οθόνες στον χώρο, υπάρχει παράλληλη μετάφραση σε ελληνικά, αγγλικά και στη νοηματική γλώσσα. Πληροφορίες στο ailf.gr