Για σχεδόν πέντε δεκαετίες, η Ισλαμική Δημοκρατία κυβέρνησε με απαγορεύσεις, διώξεις, εκτελέσεις και συστηματική φίμωση κάθε διαφορετικής φωνής, επιβάλλοντας ένα ασφυκτικό πλαίσιο ελέγχου στην καθημερινή ζωή των πολιτών.

Στο περιθώριο

Θρησκευτικές μειονότητες περιθωριοποιήθηκαν, γυναίκες μετατράπηκαν σε σύμβολα «ηθικής επιτήρησης», πολιτισμικές ταυτότητες επιχειρήθηκε να εξαφανιστούν και η ελευθερία λόγου αντιμετωπίστηκε ως έγκλημα. Η βία, ο φόβος και η τρομοκρατία αποτέλεσαν τα βασικά εργαλεία διακυβέρνησης ενός καθεστώτος που επιδίωξε να επιβιώσει μέσα από την καταστολή. Η οικονομική κατάρρευση, η διαφθορά, η ανεργία και η συστηματική φίμωση κάθε διαφορετικής φωνής δημιούργησαν ένα εκρηκτικό υπόστρωμα που σήμερα τροφοδοτεί τη μεγαλύτερη εξέγερση της σύγχρονης ιστορίας του Ιράν.

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η φωνή της Διασποράς αποκτά ιδιαίτερο βάρος. Ο Aριο Καβούσι, γεννημένος το 1991 στο Νότιο Ιράν, περιγράφει με ωμότητα την πραγματικότητα του καθεστώτος των μουλάδων. «Αυτά τα σχεδόν 50 χρόνια που βρίσκονται στην εξουσία, έχουν σκοτώσει περισσότερα από δέκα εκατομμύρια Πέρσες. Μία ξεκάθαρη γενοκτονία», σημειώνει μιλώντας στον «Ε.Τ.» της Κυριακής. Με οικογενειακές ρίζες στον Ζωροαστρισμό, μια θρησκεία που συχνά βρέθηκε στο στόχαστρο του καθεστώτος, θυμάται πως ακόμη και η επιλογή ονόματος μπορούσε να καθορίσει τη ζωή ενός παιδιού. «Το καθεστώς είχε απαγορεύσει τα περσικά ονόματα. Αν δεν έδινες μουσουλμανικό όνομα, το παιδί σου δεν μπορούσε να πάει στο σχολείο ή να εργαστεί. Hταν ένας τρόπος να σβήσουν την ταυτότητά μας», τονίζει.

Ο Καβούσι εγκατέλειψε το Ιράν το 2007, για να αποφύγει τη στρατιωτική θητεία «σε ένα καθεστώς που δεν στηρίζω», όπως λέει. Στην Ελλάδα βρήκε μια δεύτερη πατρίδα και μια επαγγελματική πορεία που του επέτρεψε να παρακολουθεί από απόσταση την επιδείνωση της κατάστασης στη χώρα του. «Κάθε φορά που επέστρεφα, η φτώχεια ήταν χειρότερη. Ο κόσμος είχε χάσει την ελπίδα του», υπογραμμίζει.

Σήμερα, όμως, κάτι έχει αλλάξει. «Αυτό που συμβαίνει τις τελευταίες εβδομάδες είναι πραγματική εξέγερση. Ο λαός είπε: “Φτάνει, έως εδώ!”», τονίζει. Παρά την αισιοδοξία του, η αγωνία για τα μέλη της οικογένειάς του, τα οποία έχουν παραμείνει στο Ιράν, είναι διάχυτη. «Τα τηλέφωνα και το Ιντερνετ είναι κομμένα. Εχω να μιλήσω μαζί τους σχεδόν μία εβδομάδα και ανησυχώ πάρα πολύ για την κατάσταση της υγείας τους», αναφέρει.

Επόμενη ημέρα

Για τον ίδιο, η «επόμενη ημέρα» μετά την εξέγερση δεν είναι ασαφής. Τη συνδέει με τον εξόριστο γιο του τελευταίου σάχη, Ρεζά Παχλαβί. «Θεωρώ ότι το μέλλον της χώρας βρίσκεται στα χέρια του. Εργάζεται δεκαετίες για την κατάρρευση του θεοκρατικού καθεστώτος. Εχει ξεκάθαρο πλάνο και στην ηλικία των 66 ετών δεν έχει ανάγκη κανένα αξίωμα. Θέλει να βοηθήσει την πατρίδα του και να αποκαταστήσει το όνομα του πατέρα του», υποστηρίζει.

Παράλληλα, πιστεύει ότι η διεθνής κοινότητα θα αναγκαστεί να αντιμετωπίσει τις συνέπειες μιας πιθανής αλλαγής εξουσίας. «Αν εκδιωχθούν οι μουλάδες, πολλές εταιρίες και χώρες θα πρέπει να επιστρέψουν όσα είχαν δεσμεύσει. Από την Daimler‑Benz μέχρι ελβετικές τράπεζες», λέει. Παράλληλα, θεωρεί ότι περιφερειακές δυνάμεις, όπως η Τουρκία και ορισμένα αραβικά κράτη, «δεν θέλουν την αλλαγή», φοβούμενες την ανατροπή των ισορροπιών.

Κλείνοντας, ο Καβούσι εκφράζει μια πίστη που μοιάζει να διαπερνά σήμερα μεγάλο μέρος του ιρανικού λαού: «Ολα τα απολυταρχικά καθεστώτα κάποια στιγμή καταρρέουν. Ηρθε η σειρά του Ιράν. Οι μουλάδες κυβέρνησαν σαν πειρατές. Τώρα ο λαός σηκώθηκε. Και δεν θα γυρίσει πίσω»…