
Ειδικός παθολόγος – διαβητολόγος, διευθυντής Παθολογικής – Διαβητολογικής Κλινικής και Διαβητολογικού Ιατρείου Metropolitan General
Η Ελλάδα κατέχει την πρώτη θέση στην Ε.Ε. στην παιδική παχυσαρκία, με το 16,5% των παιδιών να είναι παχύσαρκα. Προβλέπεται, μάλιστα, για την Ελλάδα ότι το 2030 σχεδόν 1 στους 3 κατοίκους θα είναι παχύσαρκος, ενώ η άκρως δυσοίωνη πρόβλεψη είναι ότι το 2060 το 75% των κατοίκων της Ελλάδας θα είναι υπέρβαροι ή παχύσαρκοι.
Δυστυχώς, η παχυσαρκία συνδέεται στενά με τον σακχαρώδη διαβήτη και το μεταβολικό σύνδρομο, που αποτελούν τους κύριους παράγοντες υπεύθυνους για καρδιαγγειακές επιπλοκές.
Νέα προσέγγιση στη διάγνωση της παχυσαρκίας
Οι νέες κατευθυντήριες οδηγίες της Ευρωπαϊκής Ενωσης για τη Μελέτη της Παχυσαρκίας προτείνουν ένα κλινικό στοιχείο στη διάγνωση της παχυσαρκίας, αντί να επικεντρώνονται μόνο στον Δείκτη Μάζας Σώματος. Στην αξιολόγηση περιλαμβάνονται:
- Η περίμετρος της μέσης (άνδρες >102 cm, γυναίκες >88 cm).
- Μεταβολικοί παράγοντες (π.χ. σακχαρώδης διαβήτης, υπέρταση, υπερλιπιδαιμία).
- Λειτουργικοί παράγοντες (π.χ. ορθοπαιδικά θέματα).
- Ψυχολογικοί παράγοντες για την καθοδήγηση της εξατομικευμένης θεραπείας.
Νεότερες θεραπείες με αποτελεσματικά, ενέσιμα φάρμακα που κυκλοφορούν στη χώρα μας
Σεμαγλουτίδη και τιρζεπατίδη: Ενέσιμα. Χορηγούνται μία φορά εβδομαδιαίως, προσφέροντας από 10% έως 20% απώλεια βάρους.
Σεμαγλουτίδη (Wegovy, Ozempic): Πρόκειται για ανάλογο εντερικών ορμονών (GLP-1 αγωνιστής), οδηγώντας σε απώλεια βάρους (περίπου 10-15%) μαζί με σημαντική προστασία, καρδιαγγειακή και ηπατο-νεφρική.
Πρόσφατα, η Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων των ΗΠΑ ενέκρινε νέα υψηλότερη δόση, που ονομάζεται Wegovy HD, για την απώλεια βάρους και τη μακροπρόθεσμη διατήρηση της απώλειας βάρους.
Τιρζεπατίδη (Mounjaro, Zepbound): Ενας διπλός αγωνιστής εντερικών ορμονών (GIP/GLP-1), που δείχνει ακόμη υψηλότερη απώλεια βάρους (πάνω από 20%) και πολύ θετικά καρδιομεταβολικά αποτελέσματα.
Τι επιφυλάσσει το μέλλον
Τα φάρμακα επόμενης γενιάς είναι στο πολύ κοντινό μέλλον.
Πολυαγωνιστές: Συνδυασμός πολλαπλών εντερικών ορμονών. Στο κοντινό μέλλον, η ρετατρουτίδη (retatrutide τριπλός αγωνιστής) δείχνει ακόμη μεγαλύτερη απώλεια βάρους(25%-35%), παραπλήσια με τα αποτελέσματα της βαριατρικής χειρουργικής.
Φάρμακα από το στόμα: Ανάπτυξη επιλογών σε δισκία, αντί για ενέσεις (rybelsus και orforglipron), με 10% απώλεια βάρους στις μεγάλες δόσεις για ευκολότερη συμμόρφωση, αποτελούν μια ελπιδοφόρα λύση. Μάλιστα, το orforglipron θα κυκλοφορήσει σε πολύ προσιτή τιμή, με χορήγηση 1 δισκίο ημερησίως και θα μπορεί να χρησιμοποιηθεί και ως θεραπεία συντήρησης μετά τη διακοπή των ενέσιμων θεραπειών.
Γονιδιακές θεραπείες-Μηνιαίο GLP1: Οι εφάπαξ γονιδιακές θεραπείες στοχεύουν στην πρόκληση συνεχούς παραγωγής GLP-1 για τη διατήρηση της απώλειας βάρους μακροπρόθεσμα, ακόμη και μετά τη διακοπή των ενέσεων. Βρίσκονται, όμως, ακόμα σε πειραματικό στάδιο.
Φάρμακα που διατηρούν τους μυς: Αναπτύσσονται νέες ενώσεις για τη μεγιστοποίηση της απώλειας λίπους, διατηρώντας παράλληλα τη μυϊκή μάζα.
Τεχνητή Νοημοσύνη και Βιοτεχνολογία: Χρήση Τεχνητής Νοημοσύνης για την επιτάχυνση της ανακάλυψης φαρμάκων και τη δημιουργία στρατηγικών συνεργασιών για την κυκλοφορία νέων θεραπειών στην αγορά.
Τα συμπληρώματα διατροφής για απώλεια βάρους
Υπάρχουν τόσο πολλές δημοσιεύσεις, ιδίως στον ηλεκτρονικό Τύπο, με προτεινόμενες μαγικές λύσεις, μα βασικά διαφημίσεις που ισχυρίζονται: «Πάρτε αυτό, θα χάσετε βάρος».
Ωστόσο, καλό είναι να γνωρίζουμε ότι η διατροφή και ο τρόπος ζωής είναι αυτά που πρέπει να διορθωθούν πρώτα. Πριν εξετάσετε τα συμπληρώματα, κάντε δύο πράγματα:
- Πρώτον, μειώστε θερμίδες, αλλάξτε τη διατροφή σας.
- Δεύτερον, ασκηθείτε.
Δυστυχώς, καμία βιταμίνη ή «ειδικά» συμπληρώματα απώλειας βάρους δεν πρόκειται να σας βοηθήσουν από μόνα τους μαγικά να αδυνατίσετε.
Πρόσφατες ανασκοπήσεις μελετών που συνέκριναν συμπληρώματα διατροφής με εικονικά φάρμακα ανέφεραν μικρές ποσότητες απώλειας βάρους (από 0,9 έως 3 kgr). Αλλά οι ερευνητές δήλωσαν ότι δεν υπήρχαν αρκετά στοιχεία υψηλής ποιότητας για να αποδείξουν την αποτελεσματικότητα και κανένα συμπλήρωμα από μόνο του δεν συνδέεται με μακροχρόνια, κλινικά σημαντική απώλεια βάρους.
Ωστόσο, ίσως υπάρχουν μερικές βιταμίνες, μέταλλα και φυτικά συμπληρώματα που μπορεί να είναι σε θέση να σας υποστηρίξουν στο ταξίδι σας για την απώλεια βάρους εάν τα συνδυάσετε με μια υγιεινή, χαμηλών θερμίδων διατροφή και ρουτίνα άσκησης.
Τα συμπληρώματα διατροφής που προωθούνται για την απώλεια βάρους περιλαμβάνουν μια μεγάλη ποικιλία προϊόντων και διατίθενται σε διάφορες μορφές, όπως κάψουλες, δισκία, υγρά, σκόνες και μπάρες. Τα πιο γνωστά περιλαμβάνουν: τσιτοσάν (chitosan), προβιοτικά/συμβιωτικά πρεβιοτικά, καφεΐνη, εκχύλισμα πράσινου τσαγιού, μπερμπερίν (βερβερίνη), καρνιτίνη (carnitine), γλυκομαννάνη, χρώμιο.
Οπως όλα τα συμπληρώματα διατροφής, τα συμπληρώματα απώλειας βάρους μπορεί να έχουν παρενέργειες και μπορεί να αλληλεπιδράσουν με συνταγογραφούμενα και μη συνταγογραφούμενα φάρμακα. Ορθό είναι, λοιπόν, να υπάρχει επικοινωνία με τους θεράποντες, σχετικά με τη χρήση συμπληρωμάτων διατροφής για απώλεια βάρους, προκειμένου να ενημερωθούν τι είναι συμβατό και τι όχι με την υπόλοιπη θεραπεία που πιθανόν λαμβάνουν.

