Η λιθίαση του ουροποιητικού συστήματος αποτελεί μία από τις πιο συχνές και ταυτόχρονα επίπονες παθήσεις που καλείται να αντιμετωπίσει ο σύγχρονος άνθρωπος.
Γράφει ο Κωνσταντίνος Παίδαρος/Διευθυντής Ουρολόγος στο Metropolitan Hospital
Γνωστή στο ευρύ κοινό ως «πέτρες στα νεφρά», η πάθηση αυτή μπορεί να επηρεάσει σημαντικά την ποιότητα ζωής του ασθενούς, προκαλώντας από ήπια ενόχληση έως αιφνίδιο, οξύ πόνο. Ευτυχώς, η αλματώδης εξέλιξη της ιατρικής τεχνολογίας και των χειρουργικών τεχνικών έχει αλλάξει ριζικά το τοπίο στη θεραπευτική προσέγγισή της. Σήμερα, η επώδυνη και απαιτητική αντιμετώπιση του παρελθόντος δίνει τη θέση της σε σύγχρονες, ελάχιστα επεμβατικές μεθόδους, οι οποίες εγγυώνται αποτελεσματικότητα, ασφάλεια και ταχύτατη ανάρρωση.
Πρόληψη, διάγνωση και συμπτώματα
Η πρόληψη έχει καθοριστική σημασία για την υγεία του ουροποιητικού και επιτυγχάνεται μέσα από την επαρκή καθημερινή ενυδάτωση, που βοηθά στην αποβολή των αλάτων, καθώς και την ισορροπημένη διατροφή. Η αποφυγή δημιουργίας λίθων ξεκινά πάντα από τις καθημερινές συνήθειές μας.
Παράλληλα, η κλινική διάγνωση της λιθίασης του ουροποιητικού είναι μια σύνθετη διαδικασία, καθώς η πάθηση μπορεί να διαγνωστεί τυχαία κατά τη διάρκεια ενός προληπτικού ελέγχου ή μιας εξέτασης για κάποια άλλη ενόχληση, χωρίς να υπάρχουν συνοδά συμπτώματα. Μπορεί, ωστόσο, να εκδηλωθεί και με έντονη συμπτωματολογία, όπως ο έντονος κολικός του νεφρού με αυξομειώσεις στην ένταση του πόνου (εντάσεις και υφέσεις), η ναυτία, ο εμετός, η αιματουρία ή ακόμη και ο πυρετός, όταν η λιθίαση συνοδεύεται από λοίμωξη.
Το… μέγεθος μετράει
Οι λίθοι που έχουν μέγεθος μικρότερο των 5 χιλιοστών συνήθως αποβάλλονται αυτόματα, με την ούρηση. Αν δεν αποβληθούν ή αν έχουν μεγαλύτερο μέγεθος, παραμένουν στον ουρητήρα και τότε προκαλούν πόνο, τον λεγόμενο κολικό νεφρού.
Αξίζει να σημειωθεί ότι μία μεγάλη πέτρα στα νεφρά μπορεί να υπάρχει για μεγάλο διάστημα χωρίς να προκαλεί συμπτώματα ή ενόχληση. Το γεγονός αυτό καθιστά εξαιρετικά σημαντικό τον προληπτικό έλεγχο με υπερηχογράφημα, ενώ συνίσταται η άμεση επίσκεψη σε ειδικό ουρολόγο, καθώς η σωστή και εξειδικευμένη διαγνωστική προσέγγιση οδηγεί στην επιλογή της κατάλληλης θεραπευτικής στρατηγικής.
Διαβάστε Επίσης
Ποιες αιτίες συμβάλλουν στην εμφάνιση της λιθίασης
Η λιθίαση μπορεί να δημιουργηθεί είτε τυχαία είτε από κάποιο αίτιο καμιά φορά αναπάντεχο. Μία περίοδος αφυδάτωσης, μία παρατεταμένη κατάκλιση ή κάποιες παθήσεις του εντέρου είναι μερικές συνηθισμένες καταστάσεις που όμως μπορεί να προκαλέσουν λιθίαση.
Αλλες αιτίες μπορεί να είναι:
- Αφυδάτωση.
- Διατροφικές συνήθειες.
- Ανωμαλίες του ουροποιητικού που δημιουργούν απόφραξη της ροής των ούρων, όπως στένωση του ουρητήρα, σπογγοειδής ή πεταλοειδής νεφρός, ουρητηροκήλη και νεφρασβέστωση.
- Αποφρακτικές νόσοι του ουροποιητικού, όπως η υπερπλασία προστάτη.
- Αύξηση ουσιών στο αίμα και τα ούρα, όπως το ασβέστιο, το ουρικό οξύ και η κυστίνη.
- Παθήσεις του θυρεοειδούς και, κυρίως, των παραθυρεοειδών αδένων.
- Λήψη σκευασμάτων ασβεστίου.
- Οικογενειακό ιστορικό λιθίασης.
- Λοίμωξη του ουροποιητικού.
- Γαστρεντερικές παθήσεις, όπως νηστιδοειλεϊκή παράκαμψη, εντερική εκτομή, νόσος του Crohn, παθήσεις δυσαπορρόφησης, εκτροπή των ούρων.
- Σαρκοείδωση.
«Ανδρική υπόθεση» οι πέτρες στο ουροποιητικό
Τα μεγέθη των λίθων ποικίλλουν από λίγα χιλιοστά έως αρκετά εκατοστά, καθώς ορισμένοι λίθοι μεγαλώνουν σε μέγεθος μέσα στο νεφρό. Ενώ υπάρχουν και οι λεγόμενοι «κοραλλιογενείς λίθοι», που καταλαμβάνουν ολόκληρο το αποχετευτικό σύστημα του νεφρού, την πύελο και τους κάλυκες, σχηματίζοντας εκμαγείο. Αξίζει να σημειωθεί ότι η λιθίαση συναντάται συχνότερα σε άνδρες και σε ηλικίες μεταξύ 20 και 60 ετών, ενώ περίπου το 25% των ασθενών με λιθίαση αναφέρει ιστορικό λιθίασης στο στενό οικογενειακό περιβάλλον του.
Σύγχρονη θεραπευτική αντιμετώπιση
Σήμερα, τα περισσότερα χειρουργεία είναι ενδοσκοπικά, όπου η αφαίρεση της πέτρας πραγματοποιείται χωρίς καμία τομή, διαμέσου της φυσιολογικής οδού (μέσω της ουρήθρας). Αξιοποιώντας τις ελάχιστα επεμβατικές τεχνικές λιθοτριψίας με τη βοήθεια της προηγμένης τεχνολογίας λέιζερ (laser), είμαστε σε θέση να αντιμετωπίσουμε με απόλυτη ακρίβεια τη λιθίαση ακόμη και στο πιο δύσκολο σημείο του νεφρού, σε εύλογα σύντομο χρόνο, ώστε να μην προκαλούνται βλάβες στους γύρω ιστούς.
Οι σύγχρονες αυτές θεραπευτικές τεχνικές επιτρέπουν την ταχύτερη ανάρρωση του ασθενούς και την άμεση επιστροφή στις καθημερινές δραστηριότητές του και την εργασία του, δίνοντάς του τη δυνατότητα να λάβει εξιτήριο από το νοσοκομείο, περιπατητικά, ακόμη και αυθημερόν.
Συμπερασματικά
Η λιθίαση του ουροποιητικού συστήματος δεν πρέπει να αποτελεί πηγή φόβου ή ταλαιπωρίας. Ο τακτικός προληπτικός έλεγχος και η έγκαιρη επίσκεψη στον ουρολόγο αποτελούν τα σημαντικότερα βήματα για την πρόληψη, αλλά και την έγκαιρη διάγνωση της πάθησης. Χάρη στη χρήση της τεχνολογίας λέιζερ και των ελάχιστα επεμβατικών τεχνικών λιθοτριψίας, η αντιμετώπιση της πέτρας στα νεφρά πραγματοποιείται, πλέον, με απόλυτη ασφάλεια, ανώδυνα και με άμεση επιστροφή του ασθενούς στις καθημερινές συνήθειές του.
