Η Ελλάδα στο διάστημα: Εκτοξεύτηκαν οι πρώτοι ελληνικοί νανοδορυφόροι «ERMIS» «Made in Greece» [Βίντεο+Φωτογραφίες]

Το πρόγραμμα ΕΡΜΗΣ – [ERMIS Hellenic Cubesat Demonstration Mission] έχει σαν στόχο να πιστοποιήσει νέες, καινοτόμες διαστημικές τεχνολογίες και εφαρμογές, όπως οι επικοινωνίες 5G για το διαδίκτυο των πραγμάτων (IoT), δορυφορικές τηλεπικοινωνίες και η παρατήρηση της γης με υπερφασματική κάμερα.

To πρόγραμμα ΕΡΜΗΣ αποτελεί το πρώτο μέρος του Εθνικού Προγράμματος Μικροδορυφόρων με προϋπολογισμό 200 εκατ. Ευρώ και χρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό ταμείο ανάκαμψης (RRF – EU Next Generation EU). To έργο με προϋπολογισμό περίπου 4.9 εκατ. Ευρώ συντονίζει το νεοσύστατο Τμήμα Αεροδιαστημικής Επιστήμης & Τεχνολογίας του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών (www.aerospace.uoa.gr) και συμμετέχουν στο έργο η OQ Hellas, το Πανεπιστήμιο Πατρών, το Πανεπιστήμιο Αιγαίου και το Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών. Την διαστημική αποστολή ERMIS επιβλέπει ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Διαστήματος (ΕΟΔ)/European Space Agency με την υποστήριξη του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης.

H διαστημική αποστολή  ERMIS

Στο πλαίσιο του προγράμματος ΕΡΜΗΣ κατασκευάστηκαν στην Ελλάδα τρεις τεχνολογικά προηγμένοι νανοδορυφόροι (CubeSats),  με έμφαση στις τηλεπικοινωνίες 5G/IoT, στην δια-δορυφορική σύνδεση (inter-satellite link) και στην  υπερφασματική τηλεπισκόπηση (hyperspectral remote sensing) και θα πιστοποιηθούν για πρώτη φορά νέες τεχνολογίες που έχουν αναπτυχθεί στην Ελλάδα, όπως: επικοινωνίες IoT/5G, δια-δορυφορικές συνδέσεις, επεξεργασία δεδομένων εικόνας σε τροχιά με χρήση επιταχυντών υλικού για αλγόριθμους συμπίεσης υπερφασματικών εικόνων και κωδικοποίηση οπτικού καναλιού σύμφωνα με τα διαστημικά πρότυπα CCSDS, αλγόριθμοι αυτομάτου ελέγχου για την παρατήρηση και τον έλεγχο της ακριβούς θέσης του δορυφόρου, οπτικές επικοινωνίες με laser και σύνδεση του δορυφόρου με τον οπτικό διαστημικό σταθμό εδάφους στον Χελμό, καθώς και υπερφασματική τηλεπισκόπηση με ακρίβεια 5m για διαστημικές εφαρμογές εθνικού ενδιαφέροντος, όπως για παράδειγμα έξυπνη γεωργία.

Σε τροχιά οι πρώτοι ελληνικοί νανοδορυφόροι

Η εκτόξευση των ERMIS 1, 2 και 3 πραγματοποιήθηκε με απόλυτη επιτυχία από τη SpaceX με τον πύραυλο Falcon-9, στις 30 Μαρτίου και ώρα 13:20, σηματοδοτώντας την απαρχή μιας νέας εποχής για την εγχώρια τεχνολογική ανάπτυξη.

Watch Falcon 9 launch the Transporter-16 rideshare mission to orbit https://t.co/ux7TgjsPqt

— SpaceX (@SpaceX) March 30, 2026

Λίγο αργότερα ο πύραυλος Falcon-9 επέστρεψε με επιτυχία και προσγειώθηκε στη Γη, σύμφωνα με την ενημέρωση από την SpaceX του Έλον Μασκ.

Falcon 9 landing confirmed pic.twitter.com/KYrUYuWJii

— SpaceX (@SpaceX) March 30, 2026

Το πρόγραμμα «ΕΡΜΗΣ» (ERMIS Hellenic Cubesat Demonstration Mission) αποτελεί το πρώτο και κρίσιμο σκέλος του Εθνικού Προγράμματος Μικροδορυφόρων, ενός ευρύτερου σχεδίου με συνολικό προϋπολογισμό 200 εκατομμυρίων ευρώ.

Η συγκεκριμένη αποστολή, που χρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανάκαμψης (RRF – EU Next Generation EU) με προϋπολογισμό 4,9 εκατ. ευρώ, έχει ως βασικό στόχο να πιστοποιήσει νέες, καινοτόμες διαστημικές τεχνολογίες και εφαρμογές, όπως οι επικοινωνίες 5G για το διαδίκτυο των πραγμάτων (IoT), δορυφορικές τηλεπικοινωνίες με laser και η παρατήρηση της Γης με υπερφασματική κάμερα.

Ο συντονισμός του έργου ανήκει στο νεοσύστατο Τμήμα Αεροδιαστημικής Επιστήμης & Τεχνολογίας του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών (ΕΚΠΑ), ενώ στην κοινοπραξία συμμετέχουν η OQ Hellas, το Πανεπιστήμιο Πατρών, το Πανεπιστήμιο Αιγαίου και το Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών. Η αποστολή τελεί υπό την αυστηρή επίβλεψη του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος (ESA) και υποστηρίζεται ενεργά από το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης.

Οι τρεις τεχνολογικά προηγμένοι νανοδορυφόροι τύπου CubeSat, κατασκευάστηκαν στην Ελλάδα, με έμφαση στις τηλεπικοινωνίες 5G/IoT, στην δια-δορυφορική σύνδεση (inter-satellite link) και στην υπερφασματική τηλεπισκόπηση (hyperspectral remote sensing).

Έτσι πιστοποιούνται για πρώτη φορά νέες τεχνολογίες που έχουν αναπτυχθεί στην Ελλάδα, όπως επικοινωνίες IoT/5G, δια-δορυφορικές συνδέσεις, επεξεργασία δεδομένων εικόνας σε τροχιά με χρήση επιταχυντών υλικού για αλγόριθμους συμπίεσης υπερφασματικών εικόνων και κωδικοποίηση οπτικού καναλιού σύμφωνα με τα διαστημικά πρότυπα CCSDS, αλγόριθμοι αυτομάτου ελέγχου για την παρατήρηση και τον έλεγχο της ακριβούς θέσης του δορυφόρου, οπτικές επικοινωνίες με laser και σύνδεση του δορυφόρου με τον οπτικό διαστημικό σταθμό εδάφους στον Χελμό, καθώς και υπερφασματική τηλεπισκόπηση με ακρίβεια 5m για διαστημικές εφαρμογές εθνικού ενδιαφέροντος, όπως για παράδειγμα έξυπνη γεωργία.

Παράλληλα, οι δορυφόροι είναι εξοπλισμένοι με υπερφασματικές κάμερες ικανές για παρατήρηση της Γης με ακρίβεια 5 μέτρων. Η τεχνολογία αυτή αναμένεται να δώσει λύσεις σε εφαρμογές εθνικού ενδιαφέροντος, όπως η «έξυπνη γεωργία», μέσω της επεξεργασίας δεδομένων εικόνας απευθείας σε τροχιά με τη χρήση προηγμένων αλγορίθμων συμπίεσης.

Με την επιτυχή εκτόξευση και θέση τους σε λειτουργία, οι νανοδορυφόροι ERMIS αποδεικνύουν την υψηλή τεχνογνωσία της ελληνικής επιστημονικής κοινότητας και τη δυνατότητά της να πρωταγωνιστεί στη σύγχρονη διαστημική αγορά.

Παπαστεργίου: Η Ελλάδα χαράσσει τη δική της τροχιά με γνώση και καινοτομία

Το πρόγραμμα υλοποιείται από το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, με τη στήριξη της Ευρωπαϊκής Διαστημικής Υπηρεσίας (ESA) και χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, εξελισσόμενο βάσει του αρχικού σχεδιασμού.

Σε αυτό το πλαίσιο, ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης Δημήτρης Παπαστεργίου υπογράμμισε ότι «η σημερινή εκτόξευση πέντε ακόμη ελληνικών μικροδορυφόρων επιβεβαιώνει τη δυναμική πορεία της χώρας μας στη νέα ψηφιακή και διαστημική εποχή», τονίζοντας πως η Ελλάδα «επενδύει συστηματικά στη γνώση, την καινοτομία και το ανθρώπινο δυναμικό», ώστε να μην είναι απλός χρήστης τεχνολογίας αλλά «παραγωγός λύσεων με διεθνή απήχηση». Όπως ανέφερε, «το Εθνικό Πρόγραμμα Μικροδορυφόρων αποτελεί στρατηγικό μοχλό ανάπτυξης, ενισχύοντας την εγχώρια βιομηχανία, τη συνεργασία πανεπιστημίων, ερευνητικών φορέων και επιχειρήσεων και δημιουργώντας νέες, ποιοτικές ευκαιρίες για τους νέους επιστήμονες», ενώ επεσήμανε ότι «με σχέδιο, συνέπεια και εξωστρέφεια, χτίζουμε ένα ισχυρό διαστημικό οικοσύστημα που υπηρετεί την οικονομία, την ασφάλεια, την ανθεκτικότητα και την καθημερινότητα των πολιτών, ανοίγοντας νέους ορίζοντες βιώσιμης ανάπτυξης για τη χώρα μας». Καταλήγοντας, τόνισε χαρακτηριστικά ότι «κάθε νέα εκτόξευση φέρνει την Ελλάδα πιο κοντά σε ένα μέλλον όπου η γνώση και η καινοτομία χαράσσουν τη δική μας τροχιά».

«Η Ελλάδα θα είναι παραγωγός και εξαγωγέας τεχνογνωσίας στο πεδίο της Αεροδιαστημικής»

Από την πλευρά του, ο γενικός γραμματέας Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων Κωνσταντίνος Καράντζαλος σημείωσε ότι η επιτυχία της αποστολής αποτελεί αποτέλεσμα «συνειδητής επένδυσης στο ελληνικό ανθρώπινο δυναμικό και στις εγχώριες τεχνολογικές ικανότητες και ανάπτυξης αυτών», δίνοντας έμφαση στη συμβολή πανεπιστημίων, ερευνητικών ιδρυμάτων και μικρομεσαίων επιχειρήσεων. Όπως ανέφερε, «με τη συμμετοχή πανεπιστημίων, ερευνητικών ιδρυμάτων και μικρομεσαίων ελληνικών επιχειρήσεων, ενισχύουμε προοπτικές βιώσιμης ανάπτυξης της εθνικής διαστημικής βιομηχανίας», ενώ υπενθύμισε ότι «το ευρύτερο Εθνικό Διαστημικό Πρόγραμμα, μέρος του οποίου αποτελούν και αυτοί οι πέντε κυβοδορυφόροι, θέτει τα θεμέλια για μια νέα εποχή και νέα σχετικά προγράμματα αιχμής, όπου η Ελλάδα δεν θα είναι απλός χρήστης, αλλά παραγωγός και εξαγωγέας τεχνογνωσίας στο πεδίο της Αεροδιαστημικής».

Η επιτυχής εκτόξευση των νέων μικροδορυφόρων επιβεβαιώνει ότι η χώρα ακολουθεί μια σταθερή στρατηγική επένδυσης σε τεχνολογίες αιχμής, ενισχύοντας τη θέση της στο διεθνές περιβάλλον και ανοίγοντας νέες προοπτικές για βιώσιμη ανάπτυξη και καινοτομία.