Στο πλαίσιο αυτό, το Υπουργείο Πολιτισμου δρομολογεί εμβληματικά έργα αναβάθμισης των υποδομών και των υπηρεσιών στον αρχαιολογικό χώρο του Λυκείου των Αθηνών, με στόχο να φέρουν τον φιλοσοφικό στοχασμό του Αριστοτέλη σε δημιουργική συνομιλία με τον σύγχρονο κόσμο, μετατρέποντας τον χώρο σε έναν ζωντανό πεδίο γνώσης, φιλοσοφίας και βιωματικής εμπειρίας για τον σύγχρονο επισκέπτη.

Συγκεκριμένα στον σχεδιασμό του Υπουργείου είναι δύο έργα, τα οποία περιλαμβάνονται στην Ολοκληρωμένη Χωρική Επένδυση «Λαύριο- Αθήνα- Ελευσίνα». Η ένταξή τους δρομολογείται στο ΕΣΠΑ 2021-2027.  Το πρώτο έργο, με φορέα υλοποίησης το Εθνικό Κέντρο Έρευνας Φυσικών Επιστημών «Δημόκριτος», αφορά την εγκατάσταση περιπτέρου ψηφιακής πληροφόρησης για τον βίο και το έργο του Αριστοτέλη. Το δεύτερο, με φορέα υλοποίησης τη Διεύθυνση Αναστήλωσης Αρχαίων Μνημείων και την Εφορεία Αρχαιοτήτων Πόλης Αθηνών, αφορά στην  κατασκευή κτηρίου-εισόδου για τη στέγαση του εκδοτηρίου εισιτηρίων, του γραφείου εξυπηρέτησης επισκεπτών, χώρους υγιεινής. Συγχρόνως, ήπιες, απολύτως αναστρέψιμες και μη επεμβατικές ψηφιακές παρεμβάσεις, ενισχύουν την κατανόηση, την ερμηνεία και τη βιωματική εμπειρία του επισκέπτη.

«Με τις συγκεκριμένες παρεμβάσεις, ο αρχαιολογικός χώρος του Λυκείου του Αριστοτέλη, ανασυστήνεται, ως πολιτιστικός προορισμός, στο κέντρο της Αθήνας. Με σημείο αναφοράς την περιπατητική φιλοσοφική σχολή του, στο ιερό του Λυκείου Απόλλωνα, αναδεικνύονται το οικουμενικό έργο και η εμβληματική μορφή του» σημειώνει η Υπουργός Πολιτισμού, Λίνα Μενδώνη και επισημαίνει ότι «στόχος μας είναι η δημιουργία μιας εκπαιδευτικής και φιλοσοφικής εμπειρίας για τους επισκέπτες του αρχαιολογικού χώρου, με τη χρήση της ψηφιακής τεχνολογίας και της αρχιτεκτονικής. Ο αρχαιολογικός χώρος του Λυκείου, από στατικό μνημείο, μεταμορφώνεται σε έναν ζωντανό τόπο σκέψης και γνώσης, όπου η φιλοσοφία συναντά την τεχνολογία».

Διαδραστικές οθόνες

Η παρέμβαση που υλοποιείται από το Εθνικό Κέντρο Έρευνας Φυσικών Επιστημών «Δημόκριτος» αφορά την εγκατάσταση, στο νότιο τμήμα του αρχαιολογικού χώρου, ενός περιπτέρου που θα φιλοξενεί τέσσερις διαδραστικές οθόνες αφής με πρόσβαση σε πολυμεσικές πληροφορίες. Η πρόσβαση στο περίπτερο θα γίνεται από τα άκρα μέσω ραμπών, εξασφαλίζοντας τη λειτουργικότητα και τη συμπερίληψη των επισκεπτών. Το έργο αποτελεί προϊόν συνεργασίας του ΕΚΕΦΕ «Δημόκριτος» με το αρχιτεκτονικό γραφείο Foster+Partners, το World Human Forum και το Υπουργείο Πολιτισμού, ενώ την επιλογή του πληροφοριακού υλικού επιμελούνται διεθνούς κύρους ακαδημαϊκοί, επιστήμονες και καλλιτέχνες. Η ψηφιακή εγκατάσταση, τέλος, επιτρέπει τη διαρκή ανανέωση και τον εμπλουτισμό του περιεχομένου, σε συνάρτηση με την πρόοδο της έρευνας.

Δύο νέες είσοδοι και κτήριο υποδοχής επισκεπτων

Το έργο που υλοποιεί το Υπουργείο Πολιτισμού- για την ωρίμανση του οποίου συνεργάστηκαν η Εφορεία Αρχαιοτήτων Πόλης Αθηνών και η Αρχιτεκτονική Σχολή του Πανεπιστημίου Κρήτης- αφορά τη διαμόρφωση νέας κύριας εισόδου επί της οδού Ρηγίλλης. Ο σχεδιασμός βασίστηκε σε εκτενή τρισδιάστατη ψηφιακή τεκμηρίωση του χώρου, ώστε να διασφαλιστεί υψηλή ακρίβεια και επιστημονική τεκμηρίωση. Παραπλεύρως της εισόδου χωροθετείται επίμηκες κτήριο υποδοχής επισκεπτών, το οποίο αναπτύσσεται παράλληλα με την οδό Ρηγίλλης. Επίσης αντικαθίσταται τμήμα της υφιστάμενης περίφραξης επί της ίδιας οδού, ώστε να αποκατασταθεί η άμεση συνάφεια με το νέο κτήριο εισόδου. Επιπλέον, δημιουργείται δευτερεύουσα είσοδος από το Ωδείο, στο νότιο τμήμα του αρχαιολογικού χώρου, με στόχο τη διευκόλυνση της επικοινωνίας μεταξύ των δύο χώρων. Στον ίδιο άξονα με το Ωδείο διαμορφώνεται ημικυκλική στάση για περίπου 60 καθήμενους.

Σύμφωνα με τις αρχαίες μαρτυρίες το Λύκειο ήταν ένα κατάφυτο προάστιο, στα ανατολικά της Αθήνας, έξω από την Πύλη του Διοχάρους, ανάμεσα στον Ιλισό και τον Ηριδανό. Σήμερα ο οργανωμένος αρχαιολογικός χώρος του Λυκείου, προσβάσιμος στα ΑμεΑ,  συνολικής έκτασης περίπου δέκα στρεμμάτων, διαθέτει έξι συμβατικές πινακίδες ενημέρωσης, τύπου «αναλογίου», με πληροφορίες για τα αρχαία Γυμνάσια της Αθήνας και το Λύκειο, τη ζωή και τη φιλοσοφία του Αριστοτέλη, την παλαίστρα και τα λουτρά και το έργο ανάδειξης του αρχαιολογικού χώρου. Υπάρχουν, επίσης, μικρό αμφιθέατρο για περίπου 150 άτομα, κρήνη, και έξι πάγκοι ανάπαυσης επισκεπτών.