Πολυτεχνείο: Τα φωτογραφικά ντοκουμέντα που κράτησαν τις μνήμες ζωντανές

Την εισβολή του τανκ στο Πολυτεχνείο είχε απαθανατίσει με τον φωτογραφικό του φακό ο κ. Αριστοτέλης Σαρρηκώστας, ο μοναδικός φωτορεπόρτερ που τα ξημερώματα της 17ης Νοεμβρίου του 1973 βρέθηκε μπροστά στην Ιστορία. Σήμερα, 48 ολόκληρα χρόνια από την εξέγερση του Πολυτεχνείου, και οι φωτογραφίες του -όπως και το φιλμάκι 35 δευτερολέπτων του Ολλανδού οπερατέρ Αλμπερτ Κόεραντ- κρατούν ζωντανή τη μνήμη και τους αγώνες των χιλιάδων φοιτητών ενάντια στη χούντα. Πρόκειται για ιστορικά ντοκουμέντα που έκαναν το γύρο του κόσμου και με τα οποία κατέρρευσε η προπαγάνδα των χουντικών ότι «στο Πολυτεχνείο δεν συνέβη το παραμικρό».

Φωτογραφίες του κορυφαίου φωτορεπόρτερ θα φιλοξενούνται έως τις 21 του μήνα σε έκθεση στο αίθριο του δημαρχείου Καισαριανής.

«Είμαστε αδέλφια»

Ο Α. Σαρρηκώστας πριν από δύο χρόνια είχε μιλήσει στον Ελεύθερο Τύπο για τα γεγονότα που τον «σημάδεψαν» για μια ζωή και δεν ήταν άλλα από εκείνα που διαδραματίστηκαν κατά τη στρατιωτική δικτατορία 1967-1974.

Οσα χρόνια κι αν έχουν περάσει, δεν ξεχνά τα συνθήματα των φοιτητών πίσω από τα κάγκελα και τ’ ανοιχτά παράθυρα του Πολυτεχνείου, όταν άνοιγαν τα πουκάμισά τους και φώναζαν στους στρατιώτες «είμαστε αδέλφια, ελάτε μαζί μας. Είμαστε άοπλοι» ενώ την ίδια στιγμή οι αστυνομικοί, γεμάτοι νεύρα και λύσσα, χειρονομούσαν και τους έβριζαν.

Στη μάχη

«Κατά τις δέκα το βράδυ άκουσα έναν θόρυβο. Φώναξα το διευθυντή μου να ακούσει και αυτός, αμέσως μου είπε “πάρε τις μηχανές σου και τρέχα”. Του είπα θα ήταν καλύτερα να πάμε μαζί και τελικά φύγαμε με το αυτοκίνητό του, μια πράσινη Jaguar με αγγλικές πινακίδες», είχε περιγράψει στην εφημερίδα ο κ. Σαρρηκώστας, ο οποίος λίγο πριν την εισβολή του τανκ στο Πολυτεχνείο βρισκόταν στα γραφεία του Associated Press, στην Ακαδημίας.

Μετά από αρκετές δυσκολίες που συνάντησαν στο δρόμο τους, κατάφεραν να φτάσουν στο Πολυτεχνείο. «Η φάλαγγα σταμάτησε έξω από το Μινιόν. Με την τσάντα στη πλάτη μου και κρατώντας δύο φωτογραφικές μηχανές πλησιάσαμε όσο μπορούσαμε στο Πολυτεχνείο, και συγκεκριμένα στην οδό Πατησίων και Στουρνάρη, από εκείνο το σημείο άρχισα να τραβάω μερικά καρέ».

Με τον κίνδυνο να συλληφθεί και να χαθούν τα «καρέ», έδινε τα τραβηγμένα φιλμ στο διευθυντή του που βρισκόταν δίπλα και όταν εκείνος έφυγε, τα έκρυβε στις κάλτσες και τα εσώρουχά του.

Η εισβολή

Κατά τις τρεις παρά πέντε, όπως ανέφερε, άκουσε το λοχία πάνω στο τανκ να λέει στον ασύρματο «διατάξτε». Ο πυργίσκος του τανκ που έβλεπε στην πύλη του Πολυτεχνείου γυρίζει προς τα πίσω. «Εκανε όπισθεν. Το τανκ ανέβηκε πάνω στο απέναντι πεζοδρόμιο και με φουλ τις μηχανές κινήθηκε προς την πύλη. Μέσα στο Πολυτεχνείο, ακριβώς πίσω από την κύρια είσοδο, οι φοιτητές είχαν τοποθετήσει μια Mερσεντές ενός πρυτάνεως ως οδόφραγμα. Αυτή τη Μερσεντές το τανκ, αφού την έλιωσε με τις ερπύστριές του, την πήγε 10 μέτρα μέσα στο προαύλιο. Εγώ, αφού συνήλθα γρήγορα από το σοκ, πήγα στο κέντρο της Πατησίων για να έχω μια καλύτερη οπτική γωνία, δηλαδή να φαίνεται το τανκ που ήταν μέσα στο Πολυτεχνείο και πρόλαβα να τραβήξω τρία “καρέ” πριν με πάρουν στο κυνηγητό δύο αστυνομικοί κραδαίνοντας τεράστια καδρόνια αντί για κλομπ».

Εορτασμοί

Με την καθιερωμένη πορεία προς την αμερικανική πρεσβεία ολοκληρώνονται σήμερα οι τριήμεροι εορτασμοί για την επέτειο του Πολυτεχνείου. Οι πύλες του ιστορικού Ιδρύματος θα παραμείνουν ανοιχτές έως και τη μία το μεσημέρι, οπότε και θα κλείσουν για να ξεκινήσει η πορεία.

Το κέντρο της Αθήνας θα θυμίζει «φρούριο», καθώς στους δρόμους θα βρίσκονται περισσότεροι από 5.000 αστυνομικοί όλων των μονάδων για την εκδήλωση τυχόν επεισοδίων, όπως και οχήματα ρίψης νερού της ΕΛ.ΑΣ., ενώ και από αέρος ελικόπτερο θα δίνει εικόνα στο Κέντρο Επιχειρήσεων.