Ο εντολοδόχος πρωθυπουργός Γκάντι Αϊζενκοτ βρίσκεται πιο κοντά από οποιονδήποτε άλλον να τερματίσει την παρουσία Νετανιάχου στην εξουσία, αλλά η αντικατάσταση του μακροβιότερου πρωθυπουργού του Ισραήλ θα απαιτήσει χρόνο.
Ο πρόεδρος Ισαάκ Χέρτζογκ ανακοίνωσε το Σάββατο ότι έδωσε στον πρώην αρχηγό των Ενόπλων Δυνάμεων την εντολή να σχηματίσει κυβέρνηση, αφού κόμματα που εκπροσωπούν 67 μέλη της Κνέσετ των 120 εδρών τον προτείνουν για τη θέση.
Ο Νετανιάχου έλαβε 46 συστάσεις, ενώ ο επταμελής ιουδαϊσμός της Ενωμένης Τοράς δεν ενέκρινε κανέναν από τους δύο υποψηφίους. Στα χαρτιά ο Αϊζενκοτ έχει την πλειοψηφία. Η αριθμητική φαίνεται απλή, όμως, η πολιτική αριθμητική είναι κάθε άλλο παρά απλή.
Ο Αϊζενκοτ μπορεί να φτάσει στην εξουσία αποδεχόμενος την υποστήριξη του αραβικού μπλοκ είτε στρατολογώντας υπερορθόδοξους Εβραίους είτε μπαίνοντας σε μια σπάνια κυβέρνηση ενότητας με το Λικούντ ή πείθοντας τους νομοθέτες του Λικούντ να εγκαταλείψουν τον Νετανιάχου. Κάθε διαδρομή θα ανάγκαζε κάποιον στο στρατόπεδό του να ξεπεράσει μία γραμμή που τραβήχτηκε κατά τη διάρκεια της εκστρατείας.
Ο Meir Javedanfar, κορυφαίος Ισραηλινός σχολιαστής για τις συγκρούσεις στη Μέση Ανατολή, δήλωσε: «Η Ιστορία θα θυμάται ότι ήταν ο Εβραίος πρωθυπουργός του Ισραήλ, ο Νετανιάχου, ο οποίος προσπάθησε να καταστρέψει τη Δημοκρατία του Ισραήλ, και ήταν οι Αραβες πολίτες του Ισραήλ που την έσωσαν».
Οι ηγέτες της αντιπολίτευσης συμφωνούν ότι ο Νετανιάχου έχει πολώσει την ισραηλινή κοινωνία, έχει αποδυναμώσει τους δημόσιους θεσμούς και απέφυγε τη λογοδοσία για την αποτυχία της 7ης Οκτωβρίου 2023. Μπορούν μάλιστα να υποστηρίξουν μια κρατική έρευνα, προστασία για το δικαστικό σώμα, επισκευές στη Δημόσια Διοίκηση και μέτρα για την αντιμετώπιση του κόστους ζωής. Τα μέρη διαφωνούν για το ποιος θα πρέπει να κυβερνήσει τη Γάζα, αν το Ισραήλ θα πρέπει να διατηρήσει τον μόνιμο στρατιωτικό έλεγχο εκεί, αν οι εποικισμοί θα πρέπει να επεκταθούν και αν οι Παλαιστίνιοι θα πρέπει ποτέ να έχουν ανεξάρτητο κράτος.
Ο Αϊζενκοτ δεν είναι συμβατικός υποψήφιος για την ειρήνη. Συνδέεται με το «δόγμα Dahiya», το οποίο υποστηρίζει τη συντριπτική δύναμη ενάντια σε περιοχές από τις οποίες το Ισραήλ λέει ότι λειτουργούν εχθρικές ομάδες. Ο γιος του, Γκαλ, σκοτώθηκε ενώ υπηρετούσε στη Γάζα τον Δεκέμβριο του 2023. Η απώλεια έδωσε στον Αϊζενκοτ μία έντονα προσωπική σύνδεση με τον πόλεμο και ενίσχυσε τη θέση του μεταξύ των Ισραηλινών που θεωρούν τη στρατιωτική θητεία το θεμέλιο της ιθαγένειας. Οι διαμάχες του με τον Νετανιάχου έχουν επικεντρωθεί λιγότερο στο αν το Ισραήλ θα πρέπει να χρησιμοποιήσει βία παρά στον τρόπο με τον οποίο χρησιμοποιείται η δύναμη.
Υποσχέσεις
Υπόσχεται ένα νέο δόγμα εθνικής ασφάλειας, ισχυρότερα σύνορα, ενισχυμένο στρατό και διευρυμένη περιφερειακή εταιρική σχέση. Υποστηρίζει επίσης την υποχρεωτική στρατιωτική ή εθνική υπηρεσία για όλους τους πολίτες.
Οι Δημοκρατικοί του Γκολάν καταλαμβάνουν το άλλο άκρο του μπλοκ του Αϊζενκοτ. Υποστηρίζουν μία ενδεχόμενη λύση δύο κρατών, αντιτίθενται στην προσάρτηση στη Δυτική Οχθη και ευνοούν την ανοικοδόμηση της Γάζας, στο πλαίσιο μιας εναλλακτικής παλαιστινιακής κυβέρνησης που υποστηρίζεται από Αραβες και διεθνείς εταίρους.
Ο έτερος σύμμαχος του Αϊζενκοτ, ο Λίμπερμαν, προσφέρει ένα τρίτο όραμα. Το σχέδιό του ζητά την αποσυναρμολόγηση της Παλαιστινιακής Αρχής, την εγκατάλειψη του πλαισίου του Οσλο, την αποτροπή της ίδρυσης ενός παλαιστινιακού κράτους και την εφαρμογή της ισραηλινής κυριαρχίας στην Περιοχή Γ της Δυτικής Οχθης. Για τη Γάζα υποστηρίζει την καταστροφή των στρατιωτικών και πολιτικών θεσμών της Χαμάς πριν μεταφέρει τη διοίκηση σε έναν εξωτερικό παράγοντα.
Ως εκ τούτου, ο μελλοντικός συνασπισμός του Αϊζενκοτ περιλαμβάνει ένα κόμμα που υποστηρίζει δύο κράτη, ένα άλλο αποφασισμένο να αποτρέψει την παλαιστινιακή κρατική υπόσταση και ένα τρίτο που υπόσχεται αποφασιστική στρατιωτική νίκη χωρίς να εξηγήσει την πολιτική τάξη που θα την ακολουθούσε. Αυτός είναι ο συνασπισμός που πρέπει να κρατήσει μαζί πριν εξετάσει τα κόμματα έξω από αυτόν.
ΟΙ ΥΠΟΨΗΦΙΟΙ ΣΥΜΜΑΧΟΙ
Ο ηγέτης του Αραβογενούς Ra’am, Mανσούρ Aμπάς, δήλωσε ότι το κόμμα του είναι έτοιμο να συμμετάσχει ή να υποστηρίξει μια κυβέρνηση Αϊζενκοτ. Ο ίδιος έγραψε ιστορία το 2021 όταν εισήλθε στον συνασπισμό Μπένετ-Λαπίντ, αποτελώντας το πρώτο ανεξάρτητο αραβικό κόμμα που συμμετείχε σε ισραηλινή κυβέρνηση.
Ο Αμπάς υποστηρίζει τον αφοπλισμό της Χαμάς, ενδεχομένως ικανοποιώντας έναν από τους όρους του Αϊζενκοτ. Οι προτεραιότητες του κόμματός του περιλαμβάνουν επενδύσεις σε αραβικούς δήμους, δράση κατά του οργανωμένου εγκλήματος και αναγνώριση των υποεξυπηρετούμενων κοινοτήτων των Βεδουίνων.
Η Κοινή Λίστα των Αραβογενών προσφέρει εξωτερική υποστήριξη στον Αϊζενκοτ χωρίς να εισέλθει στην κυβέρνηση. Η ρύθμιση αυτή θα επέτρεπε στους νομοθέτες της να βοηθήσουν στην απομάκρυνση του Νετανιάχου, ενώ αντιτίθεται στις πολιτικές που απορρίπτουν στη Γάζα και τη Δυτική Οχθη.
Η Λίστα υποστηρίζει τον τερματισμό της κατοχής και την ίδρυση παλαιστινιακού κράτους στη Δυτική Οχθη, στη Γάζα και την Ανατολική Ιερουσαλήμ. Οι νομοθέτες της έχουν καταδικάσει τις επιθέσεις εναντίον αμάχων, αλλά αρνήθηκαν την απαίτηση του Αϊζενκοτ να περιγράψουν τη Χαμάς ως τρομοκρατική οργάνωση που πρέπει να καταστραφεί.























