Είκοσι πέντε χρόνια μετά τις τρομοκρατικές επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου, μια μεγάλη έρευνα επιχειρεί να απαντήσει σε ένα ερώτημα που παραμένει ανοιχτό εδώ και δεκαετίες.
Τι συνέβη στην υγεία των περίπου 25.000 παιδιών που ζούσαν ή πήγαιναν σχολείο κοντά στους Δίδυμους Πύργους και εκτέθηκαν στο τοξικό νέφος μετά την κατάρρευσή τους; Όπως μεταδίδει το Reuters, όταν τα αεροπειρατεμένα αεροσκάφη έπληξαν το Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου στις 11 Σεπτεμβρίου 2001, περίπου 25.000 παιδιά ζούσαν ή φοιτούσαν σε σχολεία στο Κάτω Μανχάταν, ενώ χιλιάδες ακόμη βρίσκονταν στις γύρω συνοικίες. Ορισμένα ήταν βρέφη και νήπια, ενώ άλλα δεν είχαν ακόμη γεννηθεί.

Λουλούδια ανάμεσα στα ονόματα των θυμάτων στη Βόρεια Δεξαμενή του Μνημείου και Μουσείου της 11ης Σεπτεμβρίου, ενόψει της 25ης επετείου των επιθέσεων της 11ης Σεπτεμβρίου 2001 στο Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου, στη Νέα Υόρκη. REUTERS/Brendan McDermid
Σήμερα, πολλά από αυτά τα παιδιά βρίσκονται πλέον στα 30 ή στις αρχές των 40 τους, ηλικίες στις οποίες αρχίζουν να εμφανίζονται χρόνιες ασθένειες. Τα αμερικανικά Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (CDC) ετοιμάζονται τώρα να ξεκινήσουν μια μεγάλη μελέτη για να διαπιστωθεί εάν η έκθεσή τους στα γεγονότα της 11ης Σεπτεμβρίου επηρέασε μακροπρόθεσμα την υγεία τους.
Το τοξικό νέφος που σκέπασε τη Νέα Υόρκη
Τις ημέρες και τις εβδομάδες μετά την κατάρρευση των Δίδυμων Πύργων, τα παιδιά εκτέθηκαν στο τεράστιο τοξικό νέφος και στη σκόνη που κάλυψε την περιοχή. Σε αυτήν περιέχονταν κονιορτοποιημένο σκυρόδεμα, ίνες γυαλιού, αμίαντος και άλλοι ρύποι. Παρά την έκθεσή τους, ελάχιστα από αυτά τα παιδιά εντάχθηκαν στις χρηματοδοτούμενες από την αμερικανική κυβέρνηση μακροχρόνιες μελέτες για την υγεία των επιζώντων του Παγκόσμιου Κέντρου Εμπορίου. Τα περισσότερα προγράμματα επικεντρώθηκαν στους διασώστες και σε άλλους ενήλικες. Ως αποτέλεσμα, δεν υπήρχε τρόπος να παρακολουθηθούν συστηματικά χρόνιες ασθένειες που ενδέχεται να εμφανίζονται μόλις τώρα, καθώς εκείνα τα παιδιά μεγαλώνουν. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται μορφές καρκίνου, καρδιαγγειακά νοσήματα και προβλήματα αναπαραγωγικής υγείας. Σύμφωνα με τους επιστήμονες, παραμένουν σημαντικά αναπάντητα ερωτήματα σχετικά με το εάν η έκθεση στις τοξικές ουσίες αλλά και το ψυχικό τραύμα της 11ης Σεπτεμβρίου και της περιόδου που ακολούθησε αύξησαν τους μακροπρόθεσμους κινδύνους για την υγεία τους.
Η μεγάλη έρευνα του CDC
Για να καλυφθούν αυτά τα κενά, το Κογκρέσο ανακοίνωσε το 2022 ότι θα χρηματοδοτήσει μελέτη για τους ανθρώπους που ήταν παιδιά την περίοδο των επιθέσεων, υπό την εποπτεία των CDC. Τον περασμένο μήνα, τα CDC ανακοίνωσαν ότι θα ζητήσουν αιτήσεις από ερευνητές για τη δημιουργία του World Trade Center Youth Research Coordinating Center, το οποίο θα αναλάβει να εντοπίσει και να παρακολουθήσει μια ειδική ομάδα συμμετεχόντων, τη Youth Research Cohort. Δεν έχει ακόμη ανακοινωθεί πόσους ανθρώπους επιδιώκει να εντάξει το CDC στην έρευνα, πότε ακριβώς θα ζητηθούν επίσημα οι προτάσεις των ερευνητών και πόση χρηματοδότηση θα διατεθεί. Τα κριτήρια, ωστόσο, έχουν ήδη καθοριστεί. Οι συμμετέχοντες θα πρέπει να ήταν έως 21 ετών ή ακόμη και έμβρυα στη μήτρα και να ζούσαν από την 11η Σεπτεμβρίου και μετά είτε στο Μανχάταν, νοτίως της 14ης Οδού, είτε οπουδήποτε στο Μπρούκλιν. Παράλληλα θα δημιουργηθεί ομάδα ανθρώπων αντίστοιχης ηλικίας οι οποίοι δεν είχαν εκτεθεί, ώστε οι επιστήμονες να μπορούν να συγκρίνουν τα δεδομένα.
Γιατί τα παιδιά έμειναν έξω από τις μεγάλες μελέτες
Το World Trade Center Health Program των CDC και το World Trade Center Health Registry του υπουργείου Υγείας της Νέας Υόρκης είχαν προσφέρει υπηρεσίες σε παιδιά τα πρώτα χρόνια μετά τις επιθέσεις. Ωστόσο, τα περισσότερα παιδιά που είχαν επηρεαστεί συνέχισαν να επισκέπτονται τους δικούς τους παιδιάτρους. Αντίθετα, πολλοί από τους ενήλικες επιζώντες δεν είχαν ασφαλιστική κάλυψη και χρειάστηκαν τις υπηρεσίες των ειδικών προγραμμάτων. Αυτό θυμάται η πνευμονολόγος δρ Τζόαν Ράιμπμαν του NYU Langone Medical Center, ιδρύτρια του World Trade Center Environmental Health Center. Στους ενήλικες επιζώντες και στους διασώστες έχουν ήδη εντοπιστεί δεκάδες μορφές καρκίνου και άλλα προβλήματα υγείας που σχετίζονται με την έκθεσή τους. Για τις επιπτώσεις της έκθεσης κατά την παιδική ηλικία, όμως, τα δεδομένα προέρχονται μέχρι σήμερα μόνο από μικρές μελέτες.
Η δύσκολη αναζήτηση των παιδιών 25 χρόνια μετά
Η συγκέντρωση αρκετών συμμετεχόντων για τη νέα μελέτη δεν θα είναι εύκολη και, σύμφωνα με τη Ράιμπμαν, θα χρειαστεί σημαντική υποστήριξη από τις τοπικές κοινότητες. «Αυτοί οι άνθρωποι βρίσκονται πλέον διασκορπισμένοι σε όλες τις Ηνωμένες Πολιτείες. Είναι όλοι μεγαλύτεροι τώρα. Μπορεί να μη θέλουν απαραίτητα να επιστρέψουν σε εκείνη την περίοδο της ζωής τους», δήλωσε. Όπως πρόσθεσε, «θα χρειαστεί πολλή δουλειά με οργανώσεις των κοινοτήτων για να μπορέσουμε να τους εντοπίσουμε και να τους εντάξουμε στην έρευνα».
Τι μπορεί να δείξει η έρευνα για τα παιδιά των σημερινών πολέμων
Η Ράιμπμαν και η δρ Λι Γουίλσον, σημερινή ιατρική διευθύντρια του World Trade Center Environmental Health Center, επισημαίνουν ότι τα παιδιά που ζουν σήμερα σε εμπόλεμες ζώνες ενδέχεται να αντιμετωπίσουν ορισμένες από τις ίδιες μακροπρόθεσμες συνέπειες που αντιμετωπίζουν τα παιδιά της 11ης Σεπτεμβρίου. «Θα ήθελα να μπορούσαμε να αποτρέψουμε κάθε πιθανή αρνητική επίπτωση σε αυτά τα παιδιά», δήλωσε η Γουίλσον. Η μελέτη των παιδιών της 11ης Σεπτεμβρίου, σύμφωνα με την ίδια, μπορεί να βοηθήσει τους επιστήμονες να κατανοήσουν ποια προληπτικά μέτρα, παρεμβάσεις και πόροι θα μπορούσαν να χρησιμοποιούνται στο μέλλον για την προστασία παιδιών που εκτίθενται σε αντίστοιχες καταστροφές. «Πρέπει να εντοπίζεις και να αρχίζεις αμέσως να μελετάς όλους τους πληθυσμούς που έχουν εκτεθεί, είτε πρόκειται για ενήλικες είτε για παιδιά», τόνισε η Ράιμπμαν, προσθέτοντας ότι «δυστυχώς, δεν το μάθαμε αυτό από την καταστροφή του Παγκόσμιου Κέντρου Εμπορίου».


