Σε μια εποχή που οι προκλήσεις πολλαπλασιάζονται, έχει ιδιαίτερη σημασία ότι η χώρα μας έχει τη δυνατότητα να μεγεθύνει το γεωπολιτικό και το αμυντικό αποτύπωμά της και να διευρύνει τον ρόλο της ως παρόχου ασφαλείας στην ευρύτερη περιοχή, αξιοποιώντας το νέο τοπίο μεταξύ Τελ Αβίβ και ισχυρών αραβικών κρατών. Μπορεί η επίσκεψη του πρωθυπουργού του Ισραήλ, Μπέντζαμιν Νετανιάχου, στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα (ΗΑΕ) να διαψεύστηκε από το Ντουμπάι, όμως η ουσία της προσέγγισης δεν αλλάζει.
Νέο ανάχωμα
Με τις εξελίξεις αυτές, μπαίνει νέο ανάχωμα στον ρόλο της Τουρκίας στην περιοχή, η οποία, πέρα από το ότι βρίσκεται στο «μικροσκόπιο» για τις σχέσεις της με το Ιράν, έχει εχθρικές σχέσεις με το Ισραήλ και αντιμετωπίζεται με μεγάλες επιφυλάξεις από την Ινδία (λόγω των συμμαχικών σχέσεών της με το Πακιστάν) και τα ΗΑΕ (λόγω των «ηγεμονικών» της τάσεων στον μουσουλμανικό κόσμο).
Προηγουμένως, η είδηση της αποστολής συστοιχίας «Iron Dome» από το Ισραήλ στα ΗΑΕ, προκειμένου να αντιμετωπίσουν τις απειλές από τα drones του Ιράν, μια εξέλιξη η οποία χαρακτηρίζεται και ως «ιστορική», σκόρπισε χαμόγελα στην Αθήνα. Ο λόγος; Οι άριστες σχέσεις που διατηρεί η Ελλάδα τόσο με το Ισραήλ όσο και με τα Εμιράτα. Η Αθήνα ήταν, επίσης, μία από τις χώρες που είχαν στηρίξει δημόσια τις Συμφωνίες του Αβραάμ το 2020, για την εξομάλυνση των διπλωματικών σχέσεων μεταξύ του Ισραήλ και αρκετών αραβικών κρατών, κατ’ αρχάς τότε με τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και το Μπαχρέιν.
Με τα ΗΑΕ, άλλωστε, η Ελλάδα έχει συνάψει συμφωνία αμυντικής συνεργασίας, από τον Νοέμβριο του 2020. Η συμφωνία περιλαμβάνει ρήτρα αμοιβαίας αμυντικής συνδρομής, ενώ σηματοδοτεί και τη συνεργασία των δύο κρατών στην ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου και της Μέσης Ανατολής. Περιλαμβάνει, επίσης, κοινές ασκήσεις, συνεργασία στη στρατιωτική εκπαίδευση, αμυντική και τεχνολογική συνεργασία, συμπεριλαμβανομένης της ανταλλαγής αμυντικού υλικού, καθώς και την ενίσχυση κοινών δράσεων στην εξωτερική πολιτική και ασφάλεια.
Δεν είναι τυχαίο, άλλωστε, ότι υπό τον «μανδύα» στρατιωτικής άσκησης δύο ζεύγη μαχητικών αεροσκαφών F-16 Viper βρίσκονταν τον «καυτό» Αύγουστο του 2020 και της κρίσης με την Τουρκία (λόγω της εξόδου του «Ορούτς Ρέις») στο αεροδρόμιο της Πολεμικής Αεροπορίας στα Χανιά. Μια έμπρακτη στήριξη σε επίπεδο μηνύματος όπως και ουσίας, την οποία η Ελλάδα δεν ξέχασε.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Σχετικά πρόσφατα στα ΗΑΕ βρέθηκε, για μία ακόμη φορά, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, όπου συναντήθηκε με τον πρόεδρο των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, σεΐχη Μοχάμεντ μπιν Ζαγιέντ αλ Ναχιάν, στο Αμπου Ντάμπι. Σε αυτήν συζητήθηκε το κοινό συμφέρον για την ελευθερία της ναυσιπλοΐας, όπως κατοχυρώνεται από τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας. Μια αναφορά που έχει ιδιαίτερη σημασία, λόγω και της κατάστασης που επικρατεί στα Στενά του Ορμούζ.
Τα Εμιράτα επισκέφθηκε πρόσφατα και ο υπουργός Εθνικής Αμυνας, Νίκος Δένδιας, ο οποίος, σύμφωνα με πληροφορίες, ετοιμάζεται να υποδεχθεί αύριο, Δευτέρα, στην Αθήνα τον υπουργό Επικρατείας των ΗΑΕ αρμόδιο για τις αμυντικές υποθέσεις, Μ. αλ Μαζράουι.
Η ναυσιπλοΐα
Σύμπτωση συμφερόντων με τις χώρες του Κόλπου υπάρχει και για το ζήτημα της ασφάλειας της ναυσιπλοΐας. Ενα ζήτημα ζωτικής σημασίας για τις χώρες της περιοχής και ταυτόχρονα κεφαλαιώδες για την Ελλάδα, ως τη χώρα με τον μεγαλύτερο εμπορικό στόλο στον πλανήτη. Το ζήτημα απασχόλησε την εβδομάδα που πέρασε τις συνεδριάσεις του Συμβουλίου Εξωτερικών Υποθέσεων της Ε.Ε. τόσο σε επίπεδο υπουργών Εξωτερικών όσο και σε επίπεδο υπουργών Αμυνας, στις οποίες συμμετείχαν ο Γιώργος Γεραπετρίτης και ο Νίκος Δένδιας αντίστοιχα.
- Τα Στενά του Ορμούζ και η Σαουδική Αραβία: Το ζήτημα των Στενών του Ορμούζ ενδιαφέρει άμεσα και τη Σαουδική Αραβία, με την οποία, επίσης, έχει οικοδομήσει σχέσεις αμυντικής συνεργασίας η Ελλάδα. Οι δεσμοί με την ισχυρή αυτή χώρα της Μέσης Ανατολής ενισχύθηκαν και στο πεδίο, λόγω της αναχαίτισης ιρανικών βαλλιστικών πυραύλων, σε δύο διαφορετικής μάλιστα περιπτώσεις, από πυραύλους Patriot της Ελληνικής Δύναμης Σαουδικής Αραβίας.
Τα θετικότατα σχόλια για τη διασφάλιση των ενεργειακών πόρων της χώρας δείχνουν και πώς αντιμετωπίζει η Σαουδική Αραβία την ελληνική βοήθεια. Αλλωστε, οι ευχαριστίες εκφράστηκαν τόσο κατά την επίσκεψη του κ. Δένδια στο Ριάντ την 1η Απριλίου 2026 όσο και στον κ. Γεραπετρίτη, ο οποίος συναντήθηκε πριν από τρεις ημέρες με τον Σαουδάραβα ομόλογό του, πρίγκιπα Φεϊζάλ αλ Σαούντ.
Οσον αφορά την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας, στην τελευταία συνεδρίαση του Συμβουλίου Εξωτερικών Υποθέσεων Αμυνας της Ε.Ε. στις Βρυξέλλες συζητήθηκε και το ζήτημα της διεύρυνσης ουσιαστικά της εντολής των Επιχείρησης Ασπίδες και στον Κόλπο, υπό τον όρο, βεβαίως, να έχει επέλθει μια οριστική ή μακροπρόθεσμη συμφωνία ειρήνευσης και όχι μια προσωρινή εκεχειρία.
Είναι ευνόητο ότι για την επιχείρηση της οποίας το στρατηγείο βρίσκεται στην Ελλάδα ως αποτέλεσμα πρότασης της χώρας μας, μια τέτοια διεύρυνση του ρόλου της θα αποτελούσε μια περαιτέρω γεωπολιτική αναβάθμιση. Ομως, υπάρχουν πρακτικά προβλήματα, όπως η απροθυμία σημαντικού αριθμού κρατών (μεταξύ τους κρατών με ειδικό βάρος όπως η Γερμανία) να στηρίξουν τις Ασπίδες έμπρακτα με την αποστολή φρεγατών.
Ενα «παράπονο» που εξέφρασε και ο κ. Δένδιας στο Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων Αμυνας, για να εισπράξει τη διαβεβαίωση ότι θα στηριχθεί η επιχείρηση και από άλλες χώρες και δεν θα εναποτεθεί το καθήκον αυτό, κυρίως, σε Ελλάδα, Ιταλία και Γαλλία. Παράλληλα, υπάρχει το ενδεχόμενο μιας εντελώς ανεξάρτητης επιχείρησης, στην οποία θα συμμετέχει η χώρα μας.
- «Σφήνα» στην τουρκική επιρροή στο Κατάρ: Η έμπρακτη βοήθεια που παρείχε η Ελλάδα και στο Κατάρ στην πρόσφατη σύρραξη, με βλήματα για τις αντιαεροπορικές συστοιχίες Patriot (αν και δεν υπήρξαν επίσημες ανακοινώσεις για ευνόητους λόγους) έφερε ακόμη πιο κοντά τις δύο χώρες.
Αυτό ήταν ένα ακόμη βήμα σε μια σειρά ενεργειών που αποσκοπούν στο να μην επηρεάζονται οι διμερείς σχέσεις από τις θερμές σχέσεις που παραδοσιακά έχει η Ντόχα με την Αγκυρα. Το γεγονός, μάλιστα, ότι αυτό έγινε σε μια περίοδο που η Τουρκία δεν είχε καν στη διάθεσή της δικά της μέσα αντιαεροπορικής άμυνας προσδίδει ακόμη μεγαλύτερη σημασία, σε επίπεδο πράξης αλλά και συμβολισμού, στην ελληνική βοήθεια.
- Ελλάδα – Ισραήλ – ΗΑΕ – Ινδία και IMEC: Οπως γίνεται αντιληπτό, μετά τις τελευταίες εξελίξεις ο άξονας των τριών κρατών αποκτά εν δυνάμει και τέταρτο μέλος με την προσθήκη της Ινδίας, καθώς πρόκειται για μια χώρα η οποία έχει ήδη άριστες σχέσεις τόσο με τα ΗΑΕ όσο και με το Ισραήλ.
Πρόκειται, άλλωστε, για έναν γεωπολιτικό «γίγαντα» με τον οποίο η Ελλάδα οικοδομεί με σταθερά βήματα μια στενή σχέση συνεργασίας, τα τελευταία έξι χρόνια. Μία σημαντική παράμετρος αυτής της σχέσης όσον αφορά το διμερές σκέλος της είναι η αμυντική συνεργασία. Οι ολοένα και πιο συχνές κοινές ασκήσεις με τις Ενοπλες Δυνάμεις της Ινδίας (της οποίας η Πολεμική Αεροπορία διαθέτει μαχητικά αεροσκάφη Rafale, όπως και η Ελλάδα) και το γεγονός ότι η Αθήνα επιθυμεί την παρουσία της μεγάλης αυτής χώρας στην Ανατολική Μεσόγειο είναι δύο ακόμη στοιχεία αυτής της σχέσης.
Μάλιστα, αν υπάρχει ένα project που να συμπυκνώνει στον στόχο του τη νέα σελίδα στις σχέσεις της Ελλάδας με φιλικές χώρες στη Μέση Ανατολή και την Ασία, αυτό είναι ο οικονομικός διάδρομος Ινδίας – Μέσης Ανατολής – Ευρώπης (ΙMEC). Ενας διάδρομος που, σύμφωνα με τον σχεδιασμό του, θα εκτείνεται από την Ινδία μέχρι την Ευρώπη μέσω των ΗΑΕ, της Σαουδικής Αραβίας, του Ισραήλ και της Ελλάδας, ενώ έχει και τη στήριξη των ΗΠΑ, καθώς λειτουργεί ανταγωνιστικά προς τον «Δρόμο του Μεταξιού» που προωθεί η Κίνα.
ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΣΤΑΘΕΡΟΤΗΤΑΣ
Διαμεσολαβητικός κρίκος της Ε.Ε. για τον Λίβανο
Η Ελλάδα λειτουργεί και ως παράγοντας σταθερότητας για τον Λίβανο, τη χώρα που δοκιμάστηκε σε μεγάλο βαθμό κατά την πρόσφατη σύρραξη. Η Αθήνα όχι μόνο στηρίζει τη Βηρυτό και την κυβέρνηση Αούν με αμυντική και ανθρωπιστική βοήθεια, αλλά λειτουργεί και ως διαμεσολαβητικός κρίκος με την Ευρωπαϊκή Ενωση.
Και μπορεί τον ρόλο αυτό να έχει παραδοσιακά και η Γαλλία, υπάρχει, όμως, μία μεγάλη διαφορά, που, έστω και μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας, φάνηκε εξαιρετικά χρήσιμη πρόσφατα: Η Ελλάδα διαθέτει άμεση πρόσβαση στο Τελ Αβίβ, σε αντίθεση με το Παρίσι, με ό,τι αυτό συνεπάγεται…
Ροή Ειδήσεων 
