Στο 12ο επεισόδιο της σειράς «The Ambassadors Series» της αγγλόφωνης έκδοσης του «ΒΗΜΑΤΟΣ», η Αμερικανίδα διπλωμάτης παρουσιάζει τους βασικούς στόχους και τις προτεραιότητές της, λίγο περισσότερο από δύο μήνες μετά την ανάληψη των καθηκόντων της.

«Όσον αφορά την Τουρκία, προφανώς θέλουμε να έχουμε ανοιχτό διάλογο και επικοινωνία», ανέφερε χαρακτηριστικά η κ. Γκίλφοϊλ, αποκαλύπτοντας ότι διατηρεί στενή προσωπική σχέση με τον νέο πρέσβη των ΗΠΑ στην Άγκυρα, Τομ Μπάρακ.

Όπως είπε η Αμερικανίδα αξιωματούχος, η τακτική επικοινωνία τους μπορεί να αποβεί ωφέλιμη για τα συμφέροντα όλων των πλευρών.

«Επικοινωνούμε τακτικά και νομίζω ότι αυτό θα είναι πολύ ωφέλιμο για τα συμφέροντα των χωρών μας. Έχουμε αυτή τη σχέση, έχουμε συνεργαστεί για χρόνια. Γνωριζόμαστε. Εμπιστευόμαστε ο ένας τον άλλον και πιστεύω ότι αυτό μόνο ωφελεί την Ελλάδα και την Τουρκία, να υπάρχει αυτή η σχέση με τις Ηνωμένες Πολιτείες ώστε να μπορεί να διευκολύνεται ο ανοιχτός διάλογος και γενικότερα η σταθερότητα στην περιοχή, που είναι εξαιρετικά σημαντικό», σημείωσε η Αμερικανίδα πρέσβειρα στην Αθήνα.

Όπως επισημαίνει, μία από τις κεντρικές της προτεραιότητες είναι η δημιουργία των προϋποθέσεων για ενεργειακή ανεξαρτησία, μέσω της υποστήριξης της κατασκευής του κάθετου ενεργειακού διαδρόμου, ο οποίος -όπως τονίζει- μπορεί να συμβάλει καθοριστικά στην ειρήνη και τη σταθερότητα στην ευρύτερη περιοχή.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στη συμμετοχή της στο συνέδριο Transatlantic Energy Cooperation (P-TEC), που πραγματοποιήθηκε στην Αθήνα τον περασμένο Νοέμβριο. «Ο κάθετος διάδρομος επηρεάζει την ιστορία, επηρεάζει τους ανθρώπους, σώζει ζωές», υπογράμμισε, σημειώνοντας ότι παρέχει στην Ουκρανία τη δυνατότητα να διατηρήσει την κυριαρχία της. Όπως τόνισε, η εκπροσώπηση των ΗΠΑ από τη θέση της πρέσβειρας της επιτρέπει να ασκεί περιφερειακή επιρροή και να συνεργάζεται με άλλες χώρες στο κρίσιμο αυτό εγχείρημα.

Η κ. Γκίλφοϊλ αποδίδει ιδιαίτερη σημασία στις προσωπικές σχέσεις και στην ουσιαστική επαφή με την τοπική κουλτούρα. Αν και, όπως αναφέρει, έχει επισκεφθεί πολλές φορές την Ελλάδα στο παρελθόν, παραδέχεται ότι τη συγκίνησε η θερμή υποδοχή που της επιφύλαξε ο ελληνικός λαός μετά την ανάληψη των καθηκόντων της. «Αυτό που με εξέπληξε περισσότερο ήταν η ζεστή υποδοχή και η αγκαλιά που έλαβα από τους ανθρώπους στην Ελλάδα. Ήταν πραγματικά συγκινητικό», σημείωσε.

Μητσοτάκης – Ερντογάν: Οι νέες ισορροπίες στη συνάντηση

Σε πείσμα των δηλώσεων του Χ. Φιντάν, οι οποίες υιοθετήθηκαν άνευ βασάνου από την πλειοψηφία των κομμάτων της αντιπολίτευσης, η επικείμενη συνάντηση του Κ. Μητσοτάκη με τον Τ. Ερντογάν θα γίνει χωρίς συμπεφωνημένη ατζέντα.

Έγκυρες κυβερνητικές πηγές διαβεβαιώνουν ότι δεν υπάρχει καμία συμφωνία για οποιαδήποτε συζήτηση πέραν του ενός και μοναδικού θέματος που αναγνωρίζει παγίως η Ελλάδα και είναι η οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ στο Αιγαίο. Εξίσου κατηγορηματική είναι η διαβεβαίωση πως «δεν θα συζητήσουμε ζητήματα εθνικής κυριαρχίας» ούτε τίθεται «θέμα έκπτωσης στις θέσεις μας».

Υπ’ αυτό το πρίσμα οι δηλώσεις Φιντάν εκφράζουν απλώς και μόνο τις πάγιες επιθυμίες της Αγκυρας, οι οποίες μάλιστα γίνονται σε μια περίοδο κατά την οποία η Τουρκία δεν βρίσκεται στην καλύτερη διαπραγματευτική θέση της, σε αντίθεση με την Ελλάδα που έχει ενισχύσει τη θέση της. Η μετατροπή της σε ενεργειακό κόμβο, οι συμφωνίες με τη Chevron και την ExxonMobil, η τριμερής Ελλάδας-Κύπρου-Ισραήλ, η άφιξη της πρώτης Belharra και οι επικείμενες νέες συμφωνίες για την πράσινη ενεργειακή διασύνδεση της Σαουδικής Αραβίας με τη Ευρώπη και με πυλώνα εισόδου την Ελλάδα έχουν αλλάξει τα δεδομένα.

Η Ελλάδα επιθυμεί τη συνάντηση Μητσοτάκη – Ερντογάν προκειμένου να συνεχίσουν να υπάρχουν ήρεμα νερά, να μειώνονται οι μεταναστευτικές ροές από την Τουρκία και να αναπτυχθούν περισσότερο οι διμερείς οικονομικές συνεργασίες, όπως η χωρίς βίζα επίσκεψη των ελληνικών νησιών από Τούρκους τουρίστες, οι οποίοι έχουν ενισχύσει τις τοπικές οικονομίες. Η συνάντηση δεν έχει οριστικοποιηθεί ακόμα πότε θα γίνει. Σύμφωνα με πληροφορίες, η επιδίωξη είναι να γίνει μέσα στο πρώτο 15ήμερο του Φεβρουαρίου, καθώς στις 17 είναι το Ραμαζάνι.

Καμιά συζήτηση

Η Τουρκία φαίνεται να επιθυμεί την έναρξη των συζητήσεων για τις «οριοθετήσεις» και την εμπλοκή των ΗΠΑ στις συζητήσεις. Η ελληνική πλευρά όμως δεν προτίθεται να μπει σε γενικότερη συζήτηση για «οριοθετήσεις», καθώς συζητά μόνο την οριοθέτηση ΑΟΖ.

Παράλληλα είναι έτοιμη να οριοθετήσει το δεύτερο θαλάσσιο οικόπεδο. Η Τουρκία, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, είναι ιδιαίτερα ενοχλημένη από δυο παράγοντες: Από τον αποκλεισμό της από το ευρωπαϊκό εξοπλιστικό πρόγραμμα SAFE και από την ενδυνάμωση της συμμαχίας της Ελλάδας με το Ισραήλ. Σε σχέση με τη συμμετοχή της Τουρκίας στο SAFE παραμένει σε απόλυτη ισχύ ο όρος που έχει θέσει ο Κ. Μητσοτάκης για την άρση του casus belli από την Τουρκία.

Σήμερα ο ΥΠΕΞ Γ. Γεραπετρίτης βρίσκεται στο Κάιρο, όπου αναμένεται να αναπτυχθεί περαιτέρω η τριμερής με Κύπρο και Αίγυπτο. Σε κάθε περίπτωση, η συνάντηση Μητσοτάκη – Ερντογάν θα γίνει σε ένα νέο διεθνές και διμερές σκηνικό, το οποίο λίγες ομοιότητες έχει με το σκηνικό που υπήρχε το 2019.