Ο περασμένος μήνας ήταν επίσης ο δεύτερος θερμότερος Ιούνιος παγκοσμίως, και ο πλανήτης κατέγραψε τις υψηλότερες θερμοκρασίες στην επιφάνεια της θάλασσας για μήνα Ιούνιο από τότε που άρχισαν να τηρούνται αρχεία, σύμφωνα με την Υπηρεσία Κλιματικής Αλλαγής Copernicus (C3S) της ΕΕ.
Η μέση θερμοκρασία στη Δυτική Ευρώπη τον περασμένο μήνα ήταν 20,74 βαθμοί Κελσίου, σύμφωνα με τα στοιχεία. Τροφοδοτούμενος από τη ρύπανση του άνθρακα, ο θανατηφόρος καύσωνας του Ιουνίου συνέβαλε στο να αυξηθεί η θερμοκρασία του επιφανειακού αέρα στην περιοχή κατά 3,06°C πάνω από τον μέσο όρο των τελευταίων δεκαετιών, σύμφωνα με την υπηρεσία κλιματικής αλλαγής Copernicus της ΕΕ.
Σε παγκόσμιο επίπεδο, ο Ιούνιος του 2026 ήταν κατά 0,56°C θερμότερος από τον μέσο όρο της περιόδου 1991-2020 και κατά 1,39°C θερμότερος από τα προβιομηχανικά επίπεδα, γεγονός που τον καθιστά τον δεύτερο θερμότερο Ιούνιο που έχει καταγραφεί ποτέ, διαπίστωσε η υπηρεσία. Οι ωκεανοί του πλανήτη ήταν θερμότεροι από ποτέ άλλοτε, σύμφωνα με τις παρατηρήσεις των επιστημόνων.
Τον μήνα αυτό, η Ευρώπη επλήγη από ακραία ζέστη σε ξηρά και θάλασσα, με μεγάλο μέρος της δυτικής Ευρώπης να βιώνει ένα ρεκόρ καύσωνα και θαλάσσιους καύσωνες σε όλη τη δυτική Μεσόγειο και κατά μήκος των ακτών του Ατλαντικού.
Η υπηρεσία Copernicus ορίζει την περιοχή ως εκτεινόμενη από την Ισπανία και το Ηνωμένο Βασίλειο ανατολικά μέχρι την Ιταλία, τη Γερμανία και τμήμα της Αυστρίας. Η Δυτική Ευρώπη έχει πλέον πληγεί από τρεις έντονους καύσωνες σε ισάριθμους μήνες, αρχής γενομένης από τον Μάιο, με χώρες όπως η Ισπανία και η Πορτογαλία να βρίσκονται αντιμέτωπες με έναν ακόμα αυτή την εβδομάδα.
Το κύμα καύσωνα του Ιουνίου έσπασε τα μηνιαία και όλα τα ρεκόρ θερμοκρασίας σε αρκετές ευρωπαϊκές χώρες και συνέβαλε σε σοβαρές επιπτώσεις στην υγεία, συμπεριλαμβανομένων θανάτων που σχετίζονται με τη ζέστη. Η διαδοχή των καυσώνων καταδεικνύει την αυξανόμενη πρόκληση που θέτουν τα ολοένα και συχνότερα και πιο έντονα ακραία φαινόμενα καύσωνα σε όλη την Ευρώπη και τον κόσμο.

Η Ευρώπη βίωσε επίσης εκτεταμένη ξηρασία που, μαζί με την ακραία ζέστη, συνέβαλε στη δραστηριότητα των πυρκαγιών, ιδιαίτερα στην Ιβηρική Χερσόνησο και τη νότια Γαλλία, και αύξησε τον κίνδυνο ξηρασίας σε περιοχές της ανατολικής Ευρώπης. Ο καύσωνας του Ιουνίου σημειώθηκε σε ένα φόντο ολοένα και πιο ξηρών εδαφών σε όλη τη δυτική και κεντρική Ευρώπη, επιδεινώνοντας περαιτέρω τις συνθήκες ξηρασίας που είχαν αρχίσει να αναπτύσσονται κατά τη διάρκεια του καύσωνα του Μαΐου.
Η έκταση που έχει παραδοθεί στις φλόγες είναι τέσσερις φορές μεγαλύτερη από τον μέσο όρο για αυτή την εποχή στη Γαλλία, όπου έχουν καεί 35.400 εκτάρια, και διπλάσια από τον μέσο όρο στην Ισπανία, όπου έχουν καεί 55.128 εκτάρια, σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Σύστημα Πληροφοριών για τις Δασικές Πυρκαγιές.
«Ο Ιούνιος του 2026 υπογράμμισε πόσο βαθιά αλλάζει το κλίμα. Η Δυτική Ευρώπη κατέγραψε τον θερμότερο Ιούνιο που έχει καταγραφεί ποτέ και συνέχισε να σημειώνει ρεκόρ ζέστης στον παγκόσμιο ωκεανό. Συνολικά, αυτά τα ρεκόρ αντικατοπτρίζουν ένα κλιματικό σύστημα που συνεχίζει να συσσωρεύει θερμότητα. Το αποτέλεσμα είναι ολοένα και πιο έντονοι καύσωνες, ένας επίμονα ζεστός ωκεανός και αυξανόμενοι κίνδυνοι για τους ανθρώπους, τα οικοσυστήματα και τις υποδομές σε ολόκληρη την Ευρώπη και πέρα από αυτήν», δήλωσε η Σαμάνθα Μπέργκες, επικεφαλής στρατηγικής στο Ευρωπαϊκό Κέντρο Μεσοπρόθεσμων Μετεωρολογικών Προγνώσεων.
Οι εθνικές Αρχές ανέφεραν περισσότερους από 4.700 επιπλέον θανάτους στη Γαλλία, το Βέλγιο, την Ισπανία και την Ολλανδία κατά τη διάρκεια του καύσωνα του Ιουνίου —με το σύνολο σε άλλες χώρες να είναι πιθανότατα υψηλότερο— ενώ η έντονη ζέστη τροφοδότησε επίσης δασικές πυρκαγιές στην Ιβηρική Χερσόνησο και τη Γαλλία και επιδείνωσε τις συνθήκες ξηρασίας.
Οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου, κυρίως από την καύση άνθρακα, πετρελαίου και φυσικού αερίου, έχουν αυξήσει τη μέση θερμοκρασία του πλανήτη κατά περίπου 1,4°C σε σχέση με την προβιομηχανική εποχή τον 19ο αιώνα, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Μετεωρολογικό Οργανισμό. Αυτή η υψηλότερη βάση αναφοράς σημαίνει ότι οι θερμοκρασίες μπορούν πλέον να φτάσουν σε υψηλότερα επίπεδα κατά τη διάρκεια των καυσώνων.

«Η σχέση μεταξύ των καυσώνων και της παγκόσμιας υπερθέρμανσης είναι εξαιρετικά απλή: σε έναν θερμότερο πλανήτη, θα υπάρχουν περισσότεροι καύσωνες και αυτοί θα γίνονται πιο έντονοι», δήλωσε στο Reuters ο Γιούρι Ρόγκελι, κλιματολόγος στο Imperial College του Λονδίνου.
Σε παγκόσμιο επίπεδο, η υπηρεσία Copernicus ανέφερε ότι και άλλοι παράγοντες έπαιξαν ρόλο στην ώθηση των θερμοκρασιών στην επιφάνεια της θάλασσας σε επίπεδα ρεκόρ για τον Ιούνιο — συμπεριλαμβανομένης της ανάπτυξης ενός ισχυρού καιρικού φαινομένου Ελ Νίνιο στον Ειρηνικό Ωκεανό.
Το Ελ Νίνιο δεν συνέβαλε στον καύσωνα του Ιουνίου στην Ευρώπη, ενώ η κλιματική αλλαγή διαδραμάτισε σαφή ρόλο στην επιδείνωση των ακραίων θερμοκρασιών, όπως διαπίστωσε επιστημονική μελέτη.
Σημειώνεται ότι τα αρχεία θερμοκρασίας της υπηρεσίας Copernicus ανατρέχουν στο 1940 και διασταυρώνονται με παγκόσμια αρχεία θερμοκρασίας που χρονολογούνται από το 1850.
Οι καύσωνες έχουν γίνει θερμότεροι και ισχυρότεροι καθώς η ρύπανση από τα ορυκτά καύσιμα και η καταστροφή της φύσης έχουν υπερθερμάνει τον πλανήτη. Οι επιστήμονες, σημειώνει ο Guardian, ζητούν επειγόντως ταχεία μετάβαση σε μια καθαρή οικονομία, καθώς και προσαρμογή στα όλο και πιο βίαια ακραία καιρικά φαινόμενα.
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας εκτιμά ότι 200.000 άνθρωποι έχουν πεθάνει από τη ζέστη στην Ευρώπη τα τελευταία τέσσερα χρόνια και αναφέρει ότι οι περισσότεροι από αυτούς τους θανάτους είναι «εντελώς αποτρέψιμοι». Για τη διάσωση ζωών, οι ειδικοί συνιστούν την εγκατάσταση κλιματισμού για τις ευάλωτες ομάδες, τη σκίαση των κτιρίων με τέντες και εξωτερικά παντζούρια, την παροχή κλιματιζόμενων χώρων και την ενίσχυση των συστημάτων υγείας.

