Ο Μέγας Βασίλειος το λέει με πληρότητα: Ο Χριστός ανέλαβε τον πόνο μας, τη μοναξιά μας, την αίσθηση της εγκατάλειψης. Εκείνη η κραυγή από τον Σταυρό «Θεέ μου, Θεέ μου, ίνα τι με εγκατέλειπες;» δεν είναι στιγμή απελπισίας. Είναι η υπέρτατη οντολογική ταύτιση με κάθε ψυχή που ένιωσε να βυθίζεται στη σιωπή του Θεού. Ο Χριστός κατεβαίνει μέχρι εκεί που κανείς δεν τολμάει να κατέβει. Και εκεί ακριβώς μας συναντά.

Κοιτώντας τον Σταυρό βλέπεις όλες τις «ρυτίδες» της ψυχής σου, της ύπαρξής σου και δεν μπορείς να κρυφτείς. Οι ενοχές, τα πάθη, οι αστοχίες, οι προδοσίες αναδύονται στο φως Του. Αυτή σου, όμως, η αποκάλυψη δεν σε συντρίβει, γιατί το βάρος της το έχει αναλάβει Εκείνος.

Υπόμνημα θλίψεων είναι για τον άνθρωπο κάθε εποχής ο Σταυρός του Ιησού. Ομως, δεν χρειάζεται να «σέρνεται» από τις θλίψεις, αλλά να τις υπομένει με ιλαρό πρόσωπο και με την καρδιά φωτισμένη από το Αγιο Πνεύμα.

Εκκλησιολογικά, αυτή η Εβδομάδα αποκαλύπτει την πιο παράδοξη αλήθεια της Εκκλησίας: Οτι δεν είναι σύναξη επιτυχημένων και αναμάρτητων. Είναι, κατά τον Αγιο Ιωάννη τον Χρυσόστομο, «νοσοκομείο ψυχών», όπου οι πληγωμένοι φέρουν τις πληγές τους για να τις θεραπεύσουν.

Ο Γέροντας Σωφρόνιος Σαχάρωφ, μαθητής του Αγίου Σιλουανού του Αθωνίτη, έγραφε ότι η αγάπη στο υψηλότερό της επίπεδο δεν είναι συναίσθημα, αλλά «υπαρξιακή θέση», δηλαδή να δεχτείς τον πόνο του άλλου ως δικό σου.

Οι Ακολουθίες των Παθών δεν ερμηνεύουν αυτά που έπαθε ο Χριστός. Αφηγούνται εμάς. Είμαστε εμείς που τις πιο πολλές φορές στη ζωή μας επιλέγουμε την ασφάλεια αντί για την αγάπη, το συμφέρον αντί για την αλήθεια, τη βολή μας αντί για την ευθύνη.

Κάτω από τον Σταυρό βλέπω και αναγνωρίζω, επιτέλους, τον εαυτό μου. Και αυτό που βλέπω δεν με καταδικάζει, αλλά με θεραπεύει. Γιατί ο Σταυρός δεν είναι το τέλος. Είναι η Πύλη. Και, πέρα από αυτήν, ήδη, φεγγοβολά η αυγή της Ανάστασης!