Με τα μειούμενα κέρδη στο πεδίο της μάχης ενός ολοένα και πιο αντιδημοφιλούς πολέμου, η Μόσχα έχει στρέψει την προσοχή της σε ευάλωτους στόχους στην Ευρώπη και αξιοποιεί τη «χαλαρότητα» των ευρωπαϊκών δημοκρατιών για να επιτεθεί σε πολιτικούς και στρατιωτικούς στόχους μέσω επιχειρήσεων σαμποτάζ.
Εκρήξεις σε ιταλικό εργοστάσιο οβίδων. Μπλοκαρισμένα σήματα γύρω από τη Βαλτική Θάλασσα. Εντοπίστηκαν μη επανδρωμένα αεροσκάφη και πυρομαχικά σε γερμανικό αεροδρόμιο. Διαταραχές στις μεταφορές και στο εμπόριο. Αυτές είναι πλέον καθημερινές αποσταθεροποιητικές ενέργειες του Κρεμλίνου.
Αξιοποιώντας ένα μεγάλο δίκτυο κατασκόπων και συνεργών εγκληματικών δικτύων, η Ρωσία αναπτύσσει σαμποτέρ για να διαταράξει τις υποδομές και τα κέντρα παραγωγής που είναι κρίσιμα για την πολεμική προσπάθεια της Ουκρανίας, καθώς και επιθέσεις σε άσχετες πολιτικές υποδομές, σε μια προσπάθεια να αυξήσει το κόστος υποστήριξης της Ουκρανίας. Η θεωρία του Πούτιν είναι ότι αυτές οι επιθέσεις θα διαβρώσουν την υποστήριξη προς την Ουκρανία και θα τοποθετήσουν τη Ρωσία με καλύτερες προοπτικές στον πόλεμο ή στις μελλοντικές ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις.
Δεν πρόκειται για νέα τάση. Η πρακτική που ονομάζεται «ενεργά μέτρα» χρονολογείται από την εποχή του Ψυχρού Πολέμου και έχει αναβιώσει και αναπτυχθεί από την έναρξη της πλήρους εισβολής το 2022. Τώρα που οι στρατιωτικές προοπτικές της Ρωσίας μειώνονται, τα ρωσικά ενεργά μέτρα έχουν αυξηθεί κατακόρυφα. Οι ευρωπαϊκές αρχές επιβολής του νόμου και οι υπηρεσίες αντικατασκοπείας αποκαλύπτουν και εξουδετερώνουν δίκτυα Ρώσων πρακτόρων τα τελευταία τεσσεράμισι χρόνια – ωστόσο, η κλίμακα των δραστηριοτήτων τους τελευταίους έξι μήνες έχει προκαλέσει σημαντικές ανησυχίες για πιθανή κλιμάκωση.
Ποιοι είναι αυτοί οι πράκτορες του χάους και της καταστροφής; Αυτά τα άτομα είναι αξιωματικοί των Ρωσικών μυστικών υπηρεσιών της FSB και της GRU, που συχνά λειτουργούν με βαθιά κάλυψη και ψεύτικες ταυτότητες. Αυτοί οι πράκτορες έχουν ενεργοποιηθεί μετά από χρόνια διπλής ζωής σε διάφορες χώρες. Αυτά τα στοιχεία εξυπηρετούν τα συμφέροντα της Μόσχας προσπαθώντας να διεισδύσουν σε δυτικούς οργανισμούς όπως το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο (ΔΠΔ) ή διαπράττοντας απροκάλυπτες πράξεις δολιοφθοράς, όπως η προσπάθεια λαθρεμπορίας εκρηκτικών σε εμπορικά αεροσκάφη.
Οι επιχειρήσεις εκτελούνται μερικές φορές χρησιμοποιώντας λιγότερο εξελιγμένους παράγοντες: οι πράκτορες «μίας χρήσης» επικοινωνούν και συντονίζονται από τις ρωσικές μυστικές υπηρεσίες μέσω πλατφορμών όπως το Telegram (ουσιαστικά λειτουργούν ως εργαζόμενοι οικονομίας περιστασιακής απασχόλησης για επιχειρήσεις δολιοφθοράς). Ο πρωταρχικός στόχος αυτών των επιχειρήσεων είναι να διαταράξουν τη δυτική υποστήριξη προς τον ουκρανικό στρατό καθυστερώντας τις παραδόσεις και καταστρέφοντας φυσικά περιουσιακά στοιχεία. Ο δευτερεύων στόχος είναι να διαβρώσουν τη δημόσια υποστήριξη προς την Ουκρανία σε όλη την Ευρώπη παρουσιάζοντας πράξεις χάους και καταστροφής ως αναπόφευκτο σχετικό κόστος της δυτικής υποστήριξης προς το Κίεβο.
Η εκτίμησή μου είναι ότι ο ρωσικός στρατός γνωρίζει πολύ καλά τους δικούς του περιορισμούς και στρέφεται προς επιχειρήσεις δολιοφθοράς για να αντισταθμίσει την έλλειψη προόδου στην στρατιωτική εκστρατεία στην Ουκρανία.


