«ΘΕΡΜΟ» φθινόπωρο και πολύ δύσκολος χειμώνας αναμένει την Ε.Ε., η οποία έχει σημαντικά θέματα ανοικτά, που απαιτούν πολύ δύσκολες διαπραγματεύσεις με κορυφαίο τον καθορισμό του κοινοτικού προϋπολογισμού της περιόδου 2028-2034. Στον οικονομικό τομέα αναμφισβήτητα προέχει το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο (ΠΔΠ), δηλαδή η μεγαλύτερη διαπραγμάτευση της επταετίας στην Ε.Ε. Αυτή τη φορά τα πράγματα θα είναι πολύ πιο δύσκολα από κάθε άλλη προηγούμενη διαπραγμάτευση για δύο λόγους.
Ο ΠΡΩΤΟΣ είναι ότι η Επιτροπή έχει προτείνει μια αύξηση του προϋπολογισμού από τα 1,2 τρισεκατομμύρια ευρώ της περιόδου 2021-2027 στα 2 τρισ. ευρώ για την επταετία 2028-2034. Πρόκειται για αύξηση 800 δισ. ευρώ, έστω κι αν ένα μέρος από αυτήν θα χρησιμοποιηθεί για την αποπληρωμή δανείων του Ταμείου Ανάκαμψης.
Ο ΔΕΥΤΕΡΟΣ λόγος είναι το γεγονός ότι πολλά κράτη- μέλη αντιμετωπίζουν οικονομικά και δημοσιονομικά προβλήματα τα τελευταία χρόνια, προϊόν των αλλεπάλληλων κρίσεων που πλήττουν την Ε.Ε. (πανδημία του 2020, ρωσική εισβολή στην Ουκρανία που εκτόξευσε τον πληθωρισμό, πόλεμος στον Περσικό που πιέζει εκ νέου τις ενεργειακές τιμές). Η δημοσιονομική στενότητα είναι ιδιαίτερα έντονη στον Βορρά της Ευρώπης και κυρίως στη Γερμανία, δηλαδή τον βασικό χρηματοδότη του κοινοτικού προϋπολογισμού.
ΤΟ ΟΤΙ θα υπάρξει «κούρεμα» στην πρόταση της Κομισιόν, το λέει καθημερινά πλέον και ο Γερμανός καγκελάριος Μερτς, το ζητούμενο είναι να μην την «πετσοκόψουν». Εννοείται ότι για την Ελλάδα, χώρα με τις μεγαλύτερες κατά κεφαλήν κοινοτικές χρηματοδοτήσεις στις κοινές πολιτικές γεωργίας και εδαφικής και οικονομικής συνοχής, η διαπραγμάτευση του προϋπολογισμού θεωρείται ζωτικής σημασίας. Οποια μείωση του προϋπολογισμού αποφασιστεί σε σχέση με την πρόταση της Κομισιόν θα περιορίσει ανάλογα το ποσό που διεκδικεί η χώρα μας και το οποίο με βάση την πρόταση της Επιτροπής ανέρχεται σε περίπου 45 δισ. ευρώ για την επταετία. Ο προϋπολογισμός ιδανικά πρέπει να συμφωνηθεί μέχρι το τέλος του έτους, αλλά οι διαφωνίες είναι πολύ μεγάλες μεταξύ των κρατών-μελών και το πιθανότερο είναι πως θα χρειαστούν και οι πρώτοι μήνες του 2027.
ΑΠΟ ΕΚΕΙ και πέρα, πολύ δύσκολη θα είναι η διαπραγμάτευση και για το μέλλον της διεύρυνσης, όπου οι περισσότερες χώρες της Ανατολικής και Βόρειας Ευρώπης θέλουν να προωθήσουν με συνοπτικές διαδικασίες την ένταξη της Ουκρανίας στην Ε.Ε. για πολιτικούς λόγους. Αυτό αφενός μεν είναι άδικο για τις χώρες των Δυτικών Βαλκανίων που είναι υποψήφιες εδώ και 10 χρόνια και αφετέρου μια πρόωρη ένταξη της Ουκρανίας μπορεί να έχει πολύ δυσμενείς επιπτώσεις στο σύνολο της Ε.Ε., επειδή η χώρα αυτή ούτε οικονομικά ούτε πολιτικά είναι έτοιμη για τέτοιο άλμα.
