HΠΑ – Ιράν: Φιστικοπόλεμος και λειψυδρία

Ανήκουν στην ποικιλία Κερμάν, που προέρχεται από την ομώνυμη επαρχία του Ιράν και αξιοποιήθηκε μαζικά από Αμερικανούς παραγωγούς τη δεκαετία του 1960. Τότε δεν υπήρχαν ούτε Αγιατολάδες ούτε προβλήματα στο Ορμούζ, παρά μόνο η άκρως φιλοαμερικανική διακυβέρνηση του Σάχη, που επέτρεπε στις ΗΠΑ να κάνουν ό,τι θέλουν στην περιοχή.

Σήμερα οι δύο χώρες κυριαρχούν στην παγκόσμια αγορά φιστικιού, με τις ΗΠΑ (ουσιαστικά την Πολιτεία της Καλιφόρνιας) να προσπερνούν για πρώτη φορά το Ιράν στην πρώτη θέση της παγκόσμιας παραγωγής. Δεν έχουμε πρόχειρο αν το αμερικανικό εμπάργκο περιλαμβάνει και τα ιρανικά φιστίκια, αλλά θα είναι έκπληξη αν αυτό δεν συμβαίνει.

Εν πάση περιπτώσει οι παραγωγοί και στις δύο χώρες αντιμετωπίζουν αυτόν τον καιρό ένα τεράστιο πρόβλημα που σχετίζεται με την κλιματική αλλαγή. Τα φιστικοχώραφα στο Κερμάν και στην Κεντρική Κοιλάδα της Καλιφόρνιας υποφέρουν από λειψυδρία, με αποτέλεσμα τα δέντρα να μην παράγουν τον αναμενόμενο καρπό. Και στις δύο χώρες το καλλιεργήσιμο έδαφος παρουσιάζει ρωγμές, ο υδροφόρος ορίζοντας μειώνεται και τα αρδευτικά νερά λιγοστεύουν. Ερευνες στην ιρανική επαρχία Ραφσαντζάν έδειξαν ότι το έδαφος έχει βυθιστεί έως και 37 εκατοστά, με αποτέλεσμα να απειλείται μία διάσημη ποικιλία που χρησιμοποιείται σε παγωτά και στην περίφημη σοκολάτα Ντουμπάι.

«Είναι σαν να άνοιξε η γη το στόμα της και να ρουφάει όλο το νερό», δήλωσε στην Deutsche Welle ο Ιρανός φιστικοπαραγωγός Αρμίν, προβλέποντας ότι τα παιδιά του δεν θα μπορέσουν να ζήσουν από τη γη, όπως γενιές προγόνων του. Οι ρωγμές έχουν πολλαπλασιαστεί την τελευταία πενταετία, ενώ παρόμοια προβλήματα αντιμετωπίζει ο Τζο Κοέλιο, από την Καλιφόρνια. Εκτός από την ξηρασία, λέει, το πρόβλημα είναι η υπεράντληση υδάτων για πότισμα.