Η οστεοαρθρίτιδα του γόνατος έχει αρχίσει να αποτελεί μία από τις σοβαρότερες παθήσεις στον γηράσκοντα πληθυσμό παγκοσμίως.
Έχει αποδειχθεί ότι μειώνει την ποιότητα ζωής και οδηγεί σε πολλά προβλήματα, όπως σε αναπηρία και σε κόπωση. Η τελευταία, που είναι το αποτέλεσμα μιας πολύπλοκης αλληλεπίδρασης ιατρικών, σωματικών και ψυχιατρικών παραγόντων, είναι το συχνότερο παράπονο των πασχόντων, δεδομένου ότι τη βιώνει περίπου το ήμισυ (47%) αυτών.
Μάλιστα τα άτομα ηλικίας 65 και άνω υποφέρουν από κόπωση τέσσερις φορές περισσότερο από ό,τι οι υγιείς άνθρωποι.
Όλα ξεκινούν από την κόπωση του ασθενούς
Η κόπωση μπορεί να είναι το αρχικό αποτέλεσμα της οστεοαρθρίτιδας, ενώ μπορεί να οφείλεται σε παρενέργειες των φαρμάκων ή στην αϋπνία, η οποία μπορεί να προκύψει εξαιτίας του πόνου. Η κόπωση φέρνει κατάθλιψη στους ασθενείς, η οποία έχει δυσμενή επίδραση στον πόνο. Έχει αποδειχθεί, άλλωστε, ότι οι ασθενείς με οστεοαρθρίτιδα και με υψηλά επίπεδα κατάθλιψης πονούν περισσότερο!
30% των πασχόντων ξαγρυπνούν από τον πόνο
Πιο συγκεκριμένα, στο αρχικό στάδιο της νόσου, ο πόνος αυξάνεται με τη δραστηριότητα και μειώνεται στην ηρεμία, όσο η ασθένεια όμως εξελίσσεται ο πόνος γίνεται πιο έντονος και επίμονος. Ο πόνος που εξακολουθεί να υπάρχει σε κατάσταση ηρεμίας, μπορεί να ξυπνά τον ασθενή τη νύχτα. Αυτήν την κατάσταση βιώνει περίπου το 30% των πασχόντων. Μελέτες έχουν επιβεβαιώσει τις αναφορές των ασθενών, ότι η αρθρίτιδα επηρεάζει αρνητικά την ποιότητα του ύπνου. Έχουν δείξει ότι οι ασθενείς δυσκολεύονται να αποκοιμηθούν, έχουν συχνές διακοπές του ύπνου και πρόωρη αφύπνιση. 
Κάπου εδώ εμφανίζεται και η κατάθλιψη
Ο πόνος, η δυσκαμψία των αρθρώσεων, ο λειτουργικός περιορισμός, η αϋπνία και η κόπωση αλληλεπιδρούν, επιφέροντας αρνητικές επιπτώσεις στην ψυχολογική ευεξία, με πιο αρνητική επίδραση την κατάθλιψη. Ο κίνδυνος αυξάνεται περισσότερο στους ασθενείς που η χρόνια οστεοαρθρίτιδα συνοδεύεται από χρόνιο πόνο.
Τα αίτια της κόπωσης που νιώθουν οι ασθενείς δεν είναι σαφή και οι μελέτες που έχουν προσπαθήσει να ρίξουν φως σε αυτά είναι πολύ λίγες. Ωστόσο, για να αντιμετωπιστεί επιτυχώς η κόπωση, η οποία έχει αποδειχθεί ότι είναι η πιο οδυνηρή κατάσταση στη διαχείριση χρόνιων ασθενειών, είναι σημαντικό να ερευνηθούν αυτές οι αλληλεπιδράσεις.
Πρόσφατα πραγματοποιήθηκε μια μελέτη για να προσδιοριστεί η σχέση μεταξύ κόπωσης και ποιότητας ύπνου, πόνου και κατάθλιψης σε άτομα με οστεοαρθρίτιδα γόνατος. Διαπιστώθηκε ότι οι ασθενείς με τη συγκεκριμένη πάθηση είχαν υψηλότερα επίπεδα κόπωσης, χαμηλότερα επίπεδα ενέργειας και υψηλότερες βαθμολογίες στα ερωτηματολόγια τόσο του δείκτη ποιότητας του ύπνου όσο και εκείνου που αφορούσε την κατάθλιψη, συγκριτικά με των υγιών συμμετεχόντων.
