Ελληνες και φιλέλληνες, υπερασπιστές της Πόλης, επέλεξαν την έξοδο και τον βέβαιο θάνατο αντί μιας υπόδουλης ζωής· γιατί, γι’ αυτούς σημασία είχε «να σταθεί όρθιο το πνεύμα τους, να μη λυγίσουν μπροστά στην ωμή δύναμη της ύλης, να την περιφρονήσουν και να βαδίσουν απερίσπαστοι προς το πεπρωμένο τους», όπως έγραψε ο Μεσολογγίτης Κωστής Παλαμάς.

Η διακοσιοστή επέτειος της Εξόδου του Μεσολογγίου πλησιάζει και η Ιερή Πόλη ετοιμάζεται να τιμήσει το 2026 με μεγαλοπρέπεια το ιστορικό γεγονός της Εξόδου των Ελεύθερων Πολιορκημένων της 10ης Απριλίου 1826. Το υπουργείο Πολιτισμού ανακήρυξε την χρονιά ως αφιερωματικό «Ετος της Εξόδου του Μεσολογγίου», αναγνωρίζοντας τη βαρύτητα της ιστορικής επετείου, και έχει προγραμματίσει εμβληματικά έργα και δράσεις για την επετειακή χρονιά σε συνεργασία με τον Δήμο της Ιεράς Πόλεως.

Το κορυφαίο γεγονός των επετειακών εορτασμών του YΠΠΟ αποτελεί η περιοδική έκθεση «Η Εξοδος του Μεσολογγίου στον καμβά του Delacroix», που θα φιλοξενηθεί στο Ξενοκράτειο Αρχαιολογικό Μουσείο από τα μέσα Μαρτίου της επόμενης χρονιάς. Η έκθεση επικεντρώνεται στον πίνακα του Γάλλου ζωγράφου, που θα ταξιδέψει στις αρχές τις νέας χρονιάς για πρώτη φορά στο Μεσολόγγι, από τη Γαλλία -σε συνεργασία του υπουργείου Πολιτισμού με το Μουσείο Καλών Τεχνών του Μπορντό-, προκειμένου να εκτεθεί. Στο έργο αυτό απεικονίζεται η προσωποποίηση της Ελλάδας, μετά την καταστροφή του Μεσολογγίου, συνοψίζοντας, συγκλονιστικά, το κορυφαίο δραματικό γεγονός των επετειακών εορτασμών. Το έργο δημιουργήθηκε από τον Γάλλο ζωγράφο λίγους μήνες μετά την Έξοδο του 1826 και αποτελεί μια συγκλονιστική απεικόνιση της αυτοθυσίας των Ελεύθερων Πολιορκημένων.

Παράλληλα, στο Ξενοκράτειο Αρχαιολογικό Μουσείο θα φιλοξενηθούν, σε συνεργασία με το Εθνικό Ιστορικό Μουσείο, δύο εμβληματικά εκθέματα ξεχωριστής σπουδαιότητας για το Μεσολόγγι: η «Κόρη της Ελλάδας» ή «Ελληνοπούλα» του γλύπτη David d’Angers, γλυπτό που κοσμούσε παλαιότερα τον τάφο του Μάρκου Μπότσαρη, στον Κήπο των Ηρώων, καθώς και ο επενδύτης του ιερολοχίτη Κωνσταντίνου Ξενοκράτους (1803-1876). Είναι η μοναδική διασωθείσα στολή ιερολοχίτη και συνδέεται με τον εθνικό ευεργέτη Κωνσταντίνο Ξενοκράτη, με καταγωγή από την Ανατολική Θράκη, ο οποίος έκτισε το Ξενοκράτειο, στα τέλη του 19ου αι. για να λειτουργήσει ως Δημοτικό Παρθεναγωγείο.

Ο «Κήπος Ηρώων»

Σύμφωνα με πληροφορίες του «Ε.Τ.» το έργο «Αποκατάσταση του Κήπου Ηρώων στην Ι.Π. Μεσολογγίου», σε συνεργασία με τις Εφορείες Αιτωλοακαρνανίας και Λευκάδας, τη Διεύθυνση Συντήρησης Αρχαίων και Νεωτέρων Μνημείων και τη Γενική Διεύθυνση Αρχαιοτήτων και Πολιτιστικής Κληρονομιάς, βρίσκεται σε εξέλιξη με χρονικό ορίζοντα το τέλος του 2026. Παράλληλα, εξελίσσονται οι εργασίες αποκατάστασης του τείχους, της περίφραξης του Κήπου, της ανάδειξης της κρήνης στο εσωτερικό του. Τοποθετούνται δίγλωσσες ενημερωτικές πινακίδες, εφαρμόζεται ψηφιακή ξενάγηση με QR-CODES, δημιουργείται πληροφοριακό έντυπο υλικό (και σε γραφή Braille) και άλλες επικοινωνιακές δράσεις.