Φωτιές τώρα: Το «έξυπνο» 112 που μπορεί να σώσει ζωές και καθοδηγεί τους πολίτες σε πραγματικό χρόνο

Το FireGuard 112+, δημιούργημα του πυροσβέστη και προγραμματιστή Χρήστου Ζαΐκη, αξιοποιεί δορυφορικά δεδομένα και τεχνητή νοημοσύνη για να προσφέρει κρίσιμη ενημέρωση σε πραγματικό χρόνο, δίνοντας στους πολίτες πολύτιμα «δευτερόλεπτα» αντίδρασης απέναντι στον κίνδυνο.

Η εφαρμογή, που σχεδιάστηκε με βάση την εμπειρία από το πεδίο των επιχειρήσεων κατάσβεσης, δεν αποτελεί απλώς ένα ακόμη ψηφιακό εργαλείο, αλλά μια ολοκληρωμένη πλατφόρμα διαχείρισης κρίσεων. Σε μια περίοδο όπου η έγκαιρη ενημέρωση μπορεί να κάνει τη διαφορά ανάμεσα στην ασφάλεια και την τραγωδία, το FireGuard 112+ επιχειρεί να γεφυρώσει το κενό ανάμεσα στον πολίτη και τις υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης.

Το ενδιαφέρον μάλιστα δεν περιορίζεται εντός συνόρων. Η εφαρμογή έχει ήδη τραβήξει την προσοχή της NASA FIRMS, της υπηρεσίας της NASA που παρέχει παγκόσμια δορυφορικά δεδομένα για ενεργές πυρκαγιές. Σε επίσημη επικοινωνία με τον δημιουργό της, η ομάδα αναγνώρισε τη χρήση των δεδομένων της, επισημαίνοντας παράλληλα τη σημασία της καταγραφής πραγματικών περιστατικών από το πεδίο.

Η εξέλιξη αυτή αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα εν μέσω της τρέχουσας πύρινης κρίσης, αναδεικνύοντας πώς μια ελληνική πρωτοβουλία μπορεί να βρεθεί στο επίκεντρο του διεθνούς επιστημονικού ενδιαφέροντος – και ενδεχομένως να αποτελέσει εργαλείο ζωής για χιλιάδες πολίτες.

Η εφαρμογή FireGuard 112+

Η εμπειρία στο πεδίο και η γέννηση της ιδέας

Ο πυροσβέστης και προγραμματιστής Χρήστος Ζαΐκης μιλάει στον «ΕΤ» για τη δημιουργία της εφαρμογής:

«Είμαι μάχιμος πυροσβέστης, δηλαδή είμαι στο πεδίο και βρίσκομαι στην Πυροσβεστική Υπηρεσία της Φλώρινας. Έχω συμμετάσχει σε επιχειρήσεις κατάσβεσης στο Μάτι, στη Δαδιά και γνωρίζουμε από κοντά μαζί με τους συναδέλφους τι συμβαίνει με τη φωτιά. Λόγω ότι είμαι προγραμματιστής και ασχολούμαι με εφαρμογές, προγραμματισμό και την τεχνητή νοημοσύνη ουσιαστικά μπήκα στη θέση του χρήστη, του πολίτη και έτσι έφτιαξα το 112+, διότι ένα απλό και στεγνό 112 που σου έρχεται την τελευταία στιγμή μπορεί να σε τρομάξει».

Όπως εξηγεί, η εφαρμογή παρέχει κρίσιμες πληροφορίες σε πραγματικό χρόνο: «Η εφαρμογή σου δίνει πληροφορίες, όπως τους δείκτες επικινδυνότητας σε live ενημέρωση και επιπλέον στοιχεία για να προετοιμαστείς κατάλληλα, εφόσον χρειαστεί αν φύγεις από μία πυρκαγιά».

Ο πυροσβέστης και προγραμματιστής Χρήστος Ζαΐκης

Από την ανάγκη στην καινοτομία

Η ιδέα του FireGuard 112+ προέκυψε από την ίδια την εμπειρία των επιχειρήσεων. Όπως επισημαίνει ο δημιουργός της, σε συνθήκες κρίσης ο πολίτης συχνά βρίσκεται σε κατάσταση άγχους και αδυνατεί να δώσει σαφείς πληροφορίες.

«Μετά που ήρθε η ιδέα, επειδή έχω πάει σε αρκετά περιστατικά, ο κόσμος εκείνη την ώρα έχει άγχος, πίεση, στρες, οπότε δεν μπορούν να δώσουν τις κατάλληλες πληροφορίες μέσω ενός τηλεφωνήματος και σκέφθηκα ότι αυτό θα μπορεί να γίνει με ένα μήνυμα που θα στέλνετε στο 112 μέσω αυτής της εφαρμογής, σαν ιατρικός φάκελος».

Η εφαρμογή δίνει τη δυνατότητα αποστολής κρίσιμων πληροφοριών, όπως ιατρικά δεδομένα και ακριβείς συντεταγμένες, διευκολύνοντας σημαντικά το έργο των διασωστικών δυνάμεων. Παράλληλα, μπορεί να βοηθήσει άτομα που χάνονται σε δύσβατες περιοχές, όπως περιπατητές ή σκιέρ, ακόμη και χωρίς σύνδεση στο διαδίκτυο.

Τεχνητή νοημοσύνη και «έξυπνη» καθοδήγηση

Ο Χρήστος Ζαΐκης, υποψήφιος διδάκτορας στην τεχνητή νοημοσύνη, ενσωμάτωσε προηγμένες δυνατότητες AI στην εφαρμογή και συμπληρώνει στον «ET»  τα εξής: «Η τεχνητή νοημοσύνη σου δίνει επεξηγηματικές συστάσεις, όπως τι είναι η πυρκαγιά, πού βρίσκεται η φωτιά και μπορεί ουσιαστικά να βοηθήσει τον κάθε χρήστη στην καλύτερη διαχείριση μιας τέτοιας κατάστασης με σωστές συμβουλές και κατευθύνσεις». Ιδιαίτερη λειτουργία αποτελεί το «SOS Tracking», που επιτρέπει σε συγγενικά πρόσωπα να εντοπίζουν σε πραγματικό χρόνο τη θέση του χρήστη και να τον καθοδηγούν προς ασφαλές σημείο.

Η πορεία της εφαρμογής και η ανταπόκριση

Η εφαρμογή ξεκίνησε την πορεία της μέσα από πρωτοβουλία του ίδιου του δημιουργού, ο οποίος ήρθε σε επαφή τόσο με το ελληνικό σύστημα 112 όσο και με τη NASA: «Η εφαρμογή ξεκίνησε το ταξίδι της όταν έστειλα ένα email στο 112 και έκλεισα ραντεβού με τον Διευθύνοντα Σύμβουλο και του παρουσίασα την εφαρμογή. Μετέπειτα, είπα να στείλω και στη NASA και μου απάντησε ο ανώτατος προγραμματιστής της, κάτι που δεν μπορούσα να το ονειρευτώ ούτε στα πιο τρελά μου όνειρα και μου είπαν ότι ήθελαν να με βοηθήσουν. Του έστειλα την εφαρμογή και μου έστειλε ένα “its amazing”. Στη συνέχεια με νέο email μου έστειλαν να κάνω κάποιες διορθώσεις στην εφαρμογή και μου είπαν ότι ενδιαφέρονται πολύ να μάθουν πώς λειτουργεί το 112+ στο πεδίο».

Σύμφωνα με τον ίδιο, η ανταπόκριση του κοινού είναι ήδη θετική: «Όσον αφορά την πορεία της εφαρμογής μέχρι στιγμής βλέπω ότι την κατεβάζουν αρκετοί χρήστες, ενώ και τα reviews έχουν πολύ καλά σχόλια. Συνήθως οι ηλικίες που γράφουν είναι 40 ετών και άνω».

Ποιος είναι ο δημιουργός

Ο Χρήστος Ζαΐκης είναι επαγγελματίας πυροσβέστης και καθηγητής στη σχολή πυροσβεστών Πτολεμαΐδας στο μάθημα Γεωπληροφορική/GIS, ενώ παράλληλα είναι υποψήφιος διδάκτορας στην Τεχνητή Νοημοσύνη. Η επαγγελματική και ακαδημαϊκή του πορεία συνδυάζει την επιχειρησιακή εμπειρία, την τεχνολογία και την έρευνα. Όπως ο ίδιος αναφέρει, στόχος του είναι η ανάπτυξη λύσεων με πραγματικό κοινωνικό αντίκτυπο, που να μεταφέρουν την τεχνολογία από τη θεωρία στην πράξη.

Τι είναι το FireGuard 112+

Το FireGuard 112+ αποτελεί μια ολοκληρωμένη πλατφόρμα πολιτικής προστασίας νέας γενιάς. Συνδυάζει ζωντανά μετεωρολογικά δεδομένα, εκτίμηση κινδύνου πυρκαγιάς, δορυφορικό εντοπισμό εστιών φωτιάς, γεωχωρική απεικόνιση και εργαλεία άμεσης υποστήριξης του χρήστη. Δεν αντικαθιστά τις επίσημες υπηρεσίες, αλλά λειτουργεί υποστηρικτικά, προσφέροντας καλύτερη ενημέρωση, προετοιμασία και αντίδραση σε κρίσιμες καταστάσεις.

Οι καινοτομίες και οι δυνατότητες

Η εφαρμογή ξεχωρίζει για τον συνδυασμό πολλαπλών πηγών δεδομένων σε πραγματικό χρόνο, δίνοντας στον χρήστη μια ολοκληρωμένη εικόνα κινδύνου.

Παράλληλα, περιλαμβάνει:

• ιατρικό φάκελο έκτακτης ανάγκης,
• αυτόματο εντοπισμό θέσης,
• ενημέρωση για ποιότητα αέρα,
• ειδοποιήσεις κινδύνου και οδηγίες προστασίας,
• ζωντανή παρακολούθηση μέσω SOS.

Ιδιαίτερη σημασία έχει η δυνατότητα λειτουργίας ακόμη και χωρίς σύνδεση στο διαδίκτυο, διατηρώντας την επιχειρησιακή της αξία σε δύσκολες συνθήκες.

Από την ιδέα στην υλοποίηση

Η ανάπτυξη της εφαρμογής δεν ήταν άμεση, αλλά αποτέλεσμα πολύμηνης προσπάθειας, δοκιμών και βελτιώσεων. Όπως τονίζει ο δημιουργός της, σε εφαρμογές που σχετίζονται με την ανθρώπινη ζωή απαιτείται ακρίβεια, υπευθυνότητα και λειτουργικότητα.

Διεθνής παρουσία και αναγνώριση

Το FireGuard 112+ παρουσιάστηκε και στην EENA, έναν από τους σημαντικότερους ευρωπαϊκούς φορείς για τα συστήματα έκτακτης ανάγκης. Η παρουσία αυτή ανέδειξε τη δυνατότητα ελληνικών πρωτοβουλιών να συμμετέχουν ενεργά στον διεθνή διάλογο για το μέλλον της πολιτικής προστασίας και των τεχνολογιών διάσωσης.

Η αξία της εμπειρίας

Όπως επισημαίνει ο Χρήστος Ζαΐκης, η εφαρμογή δεν γεννήθηκε από ένα μόνο περιστατικό, αλλά από τη συνολική εμπειρία στο πεδίο: «Όταν είσαι πυροσβέστης, βλέπεις ότι πίσω από κάθε συμβάν υπάρχουν άνθρωποι που πολλές φορές δεν είναι προετοιμασμένοι, δεν γνωρίζουν τον πραγματικό κίνδυνο ή πανικοβάλλονται». Η ανάγκη για ένα πρακτικό εργαλείο υποστήριξης του πολίτη ήταν αυτή που οδήγησε στη δημιουργία του FireGuard 112+.

Πώς λειτουργεί η εφαρμογή

Η λειτουργία της εφαρμογής βασίζεται στην άμεση ενημέρωση και την απλότητα χρήσης:

• Αυτόματος εντοπισμός θέσης μέσω GPS
• Ζωντανά μετεωρολογικά δεδομένα
• Εκτίμηση κινδύνου πυρκαγιάς μέσω AI
• Χάρτης ενεργών πυρκαγιών με δορυφορικά δεδομένα
• Ενημέρωση για την ποιότητα του αέρα
• Ειδοποιήσεις και οδηγίες προστασίας

Το σύστημα έκτακτης ανάγκης 112+

Κεντρικό στοιχείο αποτελεί το ενισχυμένο σύστημα 112+, που περιλαμβάνει:

• κουμπί SOS με αποστολή τοποθεσίας και ιατρικών δεδομένων,
• αποθηκευμένο ιατρικό προφίλ,
• ειδοποίηση επαφών εμπιστοσύνης,
• ζωντανή παρακολούθηση θέσης,
• λειτουργία ακόμη και χωρίς internet.

Το FireGuard 112+ αναδεικνύει πώς η τεχνολογία μπορεί να λειτουργήσει ουσιαστικά στην υπηρεσία της ανθρώπινης ζωής, συνδέοντας την καινοτομία με την πραγματική ανάγκη.