Στον «αέρα» οι συνομιλίες ΗΠΑ-Ιράν, την ώρα που ο Λίβανος φλέγεται ξανά

Από τη μία πλευρά, η διπλωματία δέχεται ισχυρό πλήγμα μετά την ξαφνική ακύρωση της προγραμματισμένης συνάντησης των διαπραγματευτών ΗΠΑ-Ιράν στην Ελβετία, αφήνοντας την ενδιάμεση ειρηνευτική συμφωνία σε καθεστώς έντονης αβεβαιότητας.

Την ίδια ώρα, η κατάσταση στο πεδίο των μαχών παρουσιάζει δραματική τροπή, καθώς οι νέες φονικές αεροπορικές επιδρομές του Ισραήλ στον ανατολικό Λίβανο και οι πρώτες επίσημες απώλειες Ισραηλινών στρατιωτών από τα πυρά της Χεζμπολάχ πυροδοτούν ακραίες πολιτικές αντιδράσεις στο Τελ Αβίβ και απειλούν με νέα γενικευμένη ανάφλεξη την περιοχή.

Σε τεντωμένο σχοινί

Η ακύρωση των σχεδίων για τη συνάντηση των διαπραγματευτών των ΗΠΑ και του Ιράν στην Ελβετία την Παρασκευή (19/06) δημιούργησε νέα αβεβαιότητα σχετικά με τον χρόνο των συνομιλιών, οι οποίες θα επιδιώξουν να μετατρέψουν το μνημόνιο για τον τερματισμό του πολέμου διάρκειας άνω των τριών μηνών σε μια πιο μόνιμη ειρηνευτική συμφωνία.

Οι συνομιλίες θα μπορούσαν επίσης να γίνουν πιο περίπλοκες από τα πιο ακανθώδη ζητήματα που παραμένουν ανεπίλυτα αλλά και από την κλιμάκωση των μαχών στον Λίβανο, όπου το Ισραήλ εξαπέλυσε νέες επιθέσεις εναντίον μαχητών της Χεζμπολάχ. Οι λιβανέζικες Αρχές ανακοίνωσαν ότι 18 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους από αεροπορικές επιδρομές, ενώ το Ισραήλ δήλωσε ότι τέσσερις στρατιώτες του σκοτώθηκαν σε μία από τις πιο θανατηφόρες επιθέσεις της υποστηριζόμενης από το Ιράν οργάνωσης κατά τη διάρκεια του πολέμου.

Το μνημόνιο κατανόησης που υπεγράφη αυτή την εβδομάδα από τους προέδρους του Ιράν και των ΗΠΑ άφησε τη συζήτηση για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν και άλλα δύσκολα ζητήματα για αργότερα, δίνοντας στις πλευρές 60 ημέρες για να καταλήξουν σε μια διαρκή συμφωνία ή να παρατείνουν την ενδιάμεση συμφωνία.

Οι προετοιμασίες για την έναρξη των τεχνικών συνομιλιών στο ελβετικό ορεινό θέρετρο Μπούργκενστοκ ήταν πολύ προχωρημένες, όταν ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, δήλωσε την Πέμπτη (18/06) ότι απέσυρε τα σχέδια συμμετοχής του, όπως ανέφεραν στο Reuters δύο άτομα που γνωρίζουν το θέμα.

Νωρίτερα την ίδια μέρα, πηγή που γνωρίζει τις θέσεις της Τεχεράνης δήλωσε ότι ο επικεφαλής διαπραγματευτής του Ιράν, Μοχαμάντ Μπακέρ Καλιμπάφ, δεν σχεδίαζε να παραστεί.

Η ενδιάμεση συμφωνία απαιτεί από τις Ηνωμένες Πολιτείες, το Ιράν και τους συμμάχους τους να κηρύξουν άμεσο και μόνιμο τερματισμό των στρατιωτικών επιχειρήσεων σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου.

Το Ισραήλ, το οποίο έμεινε εκτός των συνομιλιών, δηλώνει ότι δεν αποτελεί συμβαλλόμενο μέρος στη συμφωνία. Η βία είχε υποχωρήσει στον Λίβανο νωρίτερα αυτή την εβδομάδα, αλλά έκτοτε έχει αναζωπυρωθεί.

Νέα πλήγματα του Ισραήλ στον Λίβανο

Ο στρατός του Ισραήλ ανακοίνωσε σήμερα (19/06) ότι έπληξε στόχους της Χεζμπολάχ στον ανατολικό Λίβανο έπειτα από επίθεση της σιιτικής οργάνωσης που κόστισε τη ζωή σε τέσσερις Ισραηλινούς στρατιώτες.

«Πριν λίγη ώρα σε αντίδραση στις επανειλημμένες παραβιάσεις της εκεχειρίας από τη Χεζμπολάχ, η οποία συνεχίζει να προετοιμάζει και να διεξάγει τρομοκρατικές επιθέσεις εναντίον Ισραηλινών στρατιωτών, ο στρατός έπληξε υποδομές της Χεζμπολάχ στην κοιλάδα Μπεκάα», επεσήμανε σε ανακοίνωσή του.

Ο στρατός του Ισραήλ είχε ανακοινώσει λίγο νωρίτερα ότι «ο αντισυνταγματάρχης Ντορ Γκεντάλια Μπεν Σιμόν έπεσε στη μάχη» στον νότιο Λίβανο μαζί με «τρεις άλλους στρατιώτες» των οποίων τα ονόματα θα δημοσιευτούν αργότερα.

⭕️WATCH: A Hezbollah launcher firing rockets toward IDF soldiers

In response to Hezbollah’s repeated & blatant ceasefire violations, the IDF struck 2 Hezbollah command centers in the Beqaa Valley, 80+ terror targets in southern Lebanon and eliminated dozens of Hezbollah… pic.twitter.com/NntfHM87vd

— Israel Defense Forces (@IDF) June 19, 2026

Αυτές είναι οι πρώτες απώλειες που καταγράφονται στις τάξεις του ισραηλινού στρατού μετά την υπογραφή ενός πρωτοκόλλου συμφωνίας μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν για τον τερματισμό του πολέμου, το οποίο προβλέπει την παύση των εχθροπραξιών και στον Λίβανο.

«Όλος ο Λίβανος πρέπει να καεί», αντέδρασε άμεσα ο υπουργός Εθνικής Ασφάλειας Ιταμάρ Μπεν Γκβιρ, προσωπικότητα της ακροδεξιάς και πολιτικός σύμμαχος του πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου.

«Με όλον τον σεβασμό προς τους Αμερικάνους, το Ισραήλ πρέπει να δηλώσει ξεκάθαρα σε όλο τον κόσμο ότι το αίμα των γιων μας και η ασφάλεια των πολιτών μας δεν ξεπουλιούνται. Όλος ο Λίβανος πρέπει να καεί», υπογράμμισε σε ανακοίνωσή του.

«Έχω πει στον πρωθυπουργό, ακόμη και στις ιδιωτικές μας συναντήσεις: Για κάθε δάκρυ μίας Ισραηλινής μητέρας, πρέπει να κλάψουν χίλιες Λιβανέζες μητέρες», πρόσθεσε.

In response to the killing of 4 IDF soldiers by Hezbollah overnight, the IDF struck 80 Hezbollah targets. pic.twitter.com/hK0J9XNcbg

— Emily Schrader – אמילי שריידר امیلی شریدر (@emilykschrader) June 19, 2026

«Αρκετά με το πινγκ πονγκ. Στη Μέση Ανατολή δεν κερδίζει κανείς με μετρημένες και συγκρατημένες αντιδράσεις», εκτίμησε ο Μπεν Γκβιρ, τονίζοντας «πρέπει να είμαστε τρελοί. Να εξαφανίσουμε. Να συντρίψουμε τον τρόμο».

Από την πλευρά του ο επίσης ακροδεξιός υπουργός Οικονομικών Μπεζαλέλ Σμότριτς έκανε λόγο για «ένα σκληρό πρωινό». «Έχει έρθει η ώρα να μιλήσουμε με τη φωτιά. Να ανοίξουμε τις πύλες της κολάσεως».

Η συμφωνία ΗΠΑ- Ιράν θεωρείται ευρέως στο Ισραήλ ως απειλή για την ύπαρξή του και αποτυχία του Νετανιάχου να αναγκάσει τον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ να λάβει υπόψη του τις ανάγκες της ισραηλινής ασφάλειας.

Εντείνοντας την πίεση στον Νετανιάχου, ενόψει και των εκλογών του φθινοπώρου, ο Αβίγκντορ Λίμπερμαν επικεφαλής ενός εθνικιστικού κόμματος της αντιπολίτευσης ζήτησε μετά τον θάνατο των τεσσάρων Ισραηλινών στρατιωτών το Ισραήλ να επιβάλει «βαρύ τίμημα (…) από το οποίο η άλλη πλευρά δεν θα συνέλθει ποτέ».

Αν μετά τις απώλειες αυτές τα νότια προάστια της Βηρυτού, προπύργιο της Χεζμπολάχ, «παραμένουν όρθια, τότε πρόκειται για άμεση αποτυχία του πρωθυπουργού και του υπουργού Άμυνας», έγραψε στο Χ.

אם אחרי האירוע הקשה שבו ארבעה לוחמים נופלים ומשפחות נהרסות, הדאחייה עדיין עומדת על תילה – זהו כישלון ישיר של ראש הממשלה ושר הביטחון. חיילי צה״ל אינם ברווזים במטווח. על כל פגיעה בחיילינו חייבים לגבות מחיר כבד שהצד השני לא ישכח.

— אביגדור ליברמן (@AvigdorLiberman) June 19, 2026

Σύμφωνα με δημοσκόπηση που δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα Maariv, το 63% των Ισραηλινών «ανησυχεί» για «το μέλλον του κράτους του Ισραήλ» μετά τη συμφωνία ΗΠΑ- Ιράν.

Η Ελβετία ανακοίνωσε την αναβολή των συνομιλιών

Ο πόλεμος, ο οποίος ξεκίνησε στις 28 Φεβρουαρίου με αεροπορικές επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του Ιράν, έχει στοιχίσει τη ζωή σε τουλάχιστον 7.000 ανθρώπους, κυρίως στο Ιράν και τον Λίβανο. Προκάλεσε επίσης αύξηση των τιμών της ενέργειας και κλόνισε τις παγκόσμιες αγορές, αν και οι τιμές του πετρελαίου σημείωσαν πτώση αυτή την εβδομάδα.

Οι προοπτικές για μεγαλύτερη προσφορά πετρελαίου έχουν βελτιωθεί από τότε που τα δεξαμενόπλοια άρχισαν να κινούνται μέσω των Στενών του Ορμούζ, από όπου διερχόταν σχεδόν το ένα πέμπτο των παγκόσμιων προμηθειών αργού πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου πριν αποκλειστεί από το Ιράν κατά τη διάρκεια του πολέμου.

Το Ιράν δήλωσε έτοιμο να ξεκινήσει τεχνικές συνομιλίες, αφότου η συμφωνία αυτής της εβδομάδας παρέτεινε μια εύθραυστη κατάπαυση του πυρός κατά τουλάχιστον 60 ημέρες.

Ο Βανς και η αμερικανική αντιπροσωπεία ήταν έτοιμοι να αναχωρήσουν μόλις οριστικοποιούνταν τα σχέδια για τις συνομιλίες, ανέφερε ο εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου σε δήλωσή του το βράδυ της Πέμπτης (18/06).

«Ωστόσο, οι διαδικασίες αυτών των διαπραγματεύσεων δεν ήταν ποτέ απλές ή προβλέψιμες», ανέφερε η δήλωση. Δεν υπήρξε άμεση απάντηση από την κυβέρνηση του Ιράν.

Ανακοίνωση του ελβετικού υπουργείου Εξωτερικών ανέφερε ότι οι συνομιλίες αναβλήθηκαν, προσθέτοντας ότι η Ελβετία παραμένει έτοιμη να διευκολύνει τις συνομιλίες και ότι οι σχετικές προπαρασκευαστικές εργασίες συνεχίζονται.

Αμερικανοί αξιωματούχοι είχαν επίσης δηλώσει ότι θα πραγματοποιούσαν μια επίσημη τελετή υπογραφής της συμφωνίας στην Ελβετία, αλλά το υπουργείο Εξωτερικών του Ιράν είχε εκφράσει αμφιβολίες για το σχέδιο, χαρακτηρίζοντάς το περιττό, καθώς οι πρόεδροι και των δύο χωρών είχαν ήδη υπογράψει το σύμφωνο.

Οι επικριτές λένε ότι οι στόχοι έμειναν πίσω

Στην Ουάσιγκτον, ορισμένοι από τους Ρεπουμπλικανούς συμμάχους του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ στο Κογκρέσο αμφισβήτησαν εάν ο ίδιος υποχώρησε σε πάρα πολλά ζητήματα προκειμένου να τερματιστεί η σύγκρουση, η οποία είναι μη δημοφιλής στην πλειοψηφία των Αμερικανών ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών του Νοεμβρίου.

Τον Μάρτιο, ο Τραμπ είχε ορκιστεί να τερματίσει τον πόλεμο μόνο με την «ΑΝΕΥ ΟΡΩΝ ΠΑΡΑΔΟΣΗ» του Ιράν. Αντίθετα, το μνημόνιο που υπεγράφη με το Ιράν προβλέπει ελάφρυνση των οικονομικών κυρώσεων, αποδέσμευση περιουσιακών στοιχείων αξίας δεκάδων δισεκατομμυρίων δολαρίων και άμεσες αμερικανικές εξαιρέσεις για τις εξαγωγές πετρελαίου του.

Ο Ανώτατος Ηγέτης του Ιράν, Αγιατολάχ Μοτζταμπά Χαμενεΐ, δήλωσε ότι ο Τραμπ υπέγραψε τη συμφωνία «από απόγνωση» και άφησε να εννοηθεί ότι οι επικείμενες συνομιλίες για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν –μεταξύ των δεδηλωμένων λόγων του Τραμπ για την έναρξη του πολέμου– δεν θα είναι εύκολες. «Αν η αμερικανική πλευρά θέλει να είναι υπερβολικά απαιτητική, δεν θα το δεχτούμε», ανέφερε σε μήνυμά του.

Το Ανώτατο Συμβούλιο Εθνικής Ασφάλειας του Ιράν υποσχέθηκε αμοιβαία απάντηση σε οποιαδήποτε παραβίαση από την «αναξιόπιστη» αμερικανική πλευρά, δηλώνοντας ότι δεν θα δείξει «καμία επιείκεια» μέχρι να διασφαλιστούν πλήρως τα δικαιώματα του έθνους.

Η συμφωνία δίνει στους διαπραγματευτές 60 ημέρες για να συμφωνήσουν σχετικά με το καθεστώς του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν, εκτός εάν συμφωνηθεί παράταση, και να δημιουργήσουν ένα ταμείο ανασυγκρότησης ύψους 300 δισεκατομμυρίων δολαρίων για το Ιράν, καθώς και άλλα οικονομικά κίνητρα.

Ο Βανς δήλωσε ότι η Ουάσιγκτον θα επιδιώξει επίσης να περιορίσει τους πυραύλους μεγάλου βεληνεκούς του Ιράν.

Το αυξανόμενο κόστος του πολέμου βρέθηκε επίσης στο επίκεντρο, καθώς το υπουργείο Άμυνας των ΗΠΑ ενημέρωσε τους νομοθέτες ότι χρειαζόταν 80 δισεκατομμύρια δολάρια για να καλύψει τα έξοδα και ορισμένους μη σχετικούς λογαριασμούς, σύμφωνα με τη Wall Street Journal.

Αμερικανοί αξιωματούχοι αναφέρουν ότι οι διαπραγματεύσεις θα μπορούσαν ακόμα να αποδώσουν μια ισχυρή συμφωνία για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, με στόχο τη βελτίωση εκείνης του 2015 μεταξύ του Ιράν, των ΗΠΑ και άλλων χωρών, την οποία ο Τραμπ είχε ακυρώσει κατά την πρώτη του θητεία.

Ωστόσο, οι επικριτές υποστηρίζουν ότι το Ιράν βρίσκεται τώρα σε ισχυρότερη θέση, έχοντας αντέξει την επίθεση μιας υπερδύναμης, επιδείξει τον έλεγχό του στα Στενά του Ορμούζ και εξασφαλίσει πολύτιμες εξαιρέσεις από τις οικονομικές κυρώσεις.