«Κάτι κινείται» στο υπόγειο πυρηνικό συγκρότημα του Ιράν – Τι βλέπουν οι δορυφόροι

Ο Διεθνής Οργανισμός Ατομικής Ενέργειας (ΔΟΑΕ) δεν έχει ακόμη πραγματοποιήσει επιθεώρηση στο εσωτερικό του συγκροτήματος. Ωστόσο, οι εικόνες από δορυφόρους δείχνουν κινητικότητα στην περιοχή, η οποία βρίσκεται νότια της βασικής εγκατάστασης εμπλουτισμού ουρανίου στη Νατάνζ.

NEW satellite imagery shows Pickaxe Mountain experiencing more construction activity in 2026 than at any point in its history. Analysis can neither confirm nor deny reports that Iran moved centrifuges into the site, but the nature of activity suggests the facility is not yet capable of enriching uranium.

Learn more: https://t.co/kd31OHFaQS

— CSIS (@CSIS) September 9, 2026

Το ζήτημα έθεσε την Πέμπτη ο γενικός διευθυντής του ΔΟΑΕ, Ραφαέλ Γκρόσι, μιλώντας στο Bloomberg TV.

«Υπάρχουν ενδείξεις κινητικότητας γύρω από αυτό το εργοτάξιο», δήλωσε ο Γκρόσι, ξεκαθαρίζοντας όμως ότι ο Οργανισμός δεν διαθέτει συγκεκριμένες πληροφορίες για το τι ακριβώς συμβαίνει στο σημείο.

«Ωστόσο, δεν διαθέτουμε καμία απολύτως συγκεκριμένη πληροφορία για τις ακριβείς δραστηριότητες που ενδέχεται να λαμβάνουν χώρα εκεί», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Ο πυρηνικός φάκελος του Ιράν στον ΟΗΕ

Η νέα κινητικότητα καταγράφεται σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη συγκυρία για το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα.

Το διοικητικό συμβούλιο του ΔΟΑΕ έχει παραπέμψει τον πυρηνικό φάκελο του Ιράν στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ, επικαλούμενο μη συμμόρφωση της Τεχεράνης με τις υποχρεώσεις που απορρέουν από το πυρηνικό της πρόγραμμα.

Παράλληλα, οι επιθεωρητές του Οργανισμού δεν έχουν καταφέρει να επαληθεύσουν από τον Ιούνιο του 2025 την κατάσταση ή την ακριβή τοποθεσία των αποθεμάτων εμπλουτισμένου ουρανίου του Ιράν.

Τον ίδιο μήνα, το Ισραήλ και οι ΗΠΑ είχαν εξαπολύσει επιθέσεις εναντίον εκτεταμένων πυρηνικών εγκαταστάσεων της χώρας.

Προειδοποίηση Τραμπ προς την Τεχεράνη

Το ζήτημα του Pickaxe έχει προκαλέσει και την αντίδραση του Ντόναλντ Τραμπ. Κατά τη διάρκεια προεκλογικής συγκέντρωσης των Ρεπουμπλικάνων την Τετάρτη, ο Τραμπ αναφέρθηκε στην κινητικότητα που παρατηρείται στην περιοχή και έστειλε σαφές μήνυμα προς την Τεχεράνη. «Παρατηρούμε κάποια κινητικότητα στο Pickaxe», δήλωσε.

Στη συνέχεια προειδοποίησε το Ιράν να μην προχωρήσει σε ενέργειες που θα μπορούσαν να προκαλέσουν νέα αντίδραση από τις ΗΠΑ.

«Θα συμβούλευα το Ιράν να μην κάνει εξυπνάδες, διότι θα αναγκαστούμε να απαντήσουμε πολύ δυναμικά», ανέφερε χαρακτηριστικά.

NOW – Trump, at GOP midterm convention: “We noticed there’s a little activity at Pickaxe [Mountain]. I would advise Iran not to get cute. Because we will have to hit them very hard, we have no choice.” https://t.co/BFvWXprOGc

— Disclose.tv (@disclosetv) September 10, 2026

Τι είναι το μυστηριώδες όρος Pickaxe

Το Pickaxe δεν αποτελεί μια συνηθισμένη πυρηνική εγκατάσταση. Πρόκειται για ένα βαριά οχυρωμένο υπόγειο συγκρότημα, το οποίο βρίσκεται στο κεντρικό Ιράν, μόλις περίπου 1,6 χιλιόμετρα νότια της εγκατάστασης εμπλουτισμού ουρανίου στη Νατάνζ.

Η συγκεκριμένη εγκατάσταση είχε αποτελέσει στο παρελθόν στόχο αμερικανικών και ισραηλινών βομβαρδισμών.

Η θέση και το βάθος στο οποίο βρίσκεται το Pickaxe την καθιστούν ιδιαίτερα δύσκολο στόχο τόσο για τις ΗΠΑ όσο και για το Ισραήλ, ενώ εξαιρετικά δύσκολη θα ήταν και οποιαδήποτε πιθανή χερσαία επιχείρηση.

Κρυμμένο τουλάχιστον 100 μέτρα κάτω από τη γη

Σύμφωνα με το Ινστιτούτο Επιστήμης και Διεθνούς Ασφάλειας (ISIS), η εγκατάσταση βρίσκεται σε βάθος τουλάχιστον 100 μέτρων, κάτω από ένα μεγάλο βουνό που ονομάζεται Kuh-e Kolang Gaz La.

Η ονομασία Pickaxe προέρχεται ακριβώς από την ονομασία του βουνού, καθώς η λέξη «Kolang» μεταφράζεται ως «αξίνα» ή «σκαπάνη».

Το φυσικό ανάγλυφο, σε συνδυασμό με το μεγάλο βάθος της εγκατάστασης, προσφέρει σημαντική προστασία στο συγκρότημα.

Η κατασκευή ξεκίνησε το 2020

Η δημιουργία της εγκατάστασης άρχισε το 2020. Εκείνη την περίοδο, το Ιράν είχε ενημερώσει τη Διεθνή Υπηρεσία Ατομικής Ενέργειας του ΟΗΕ ότι ο σκοπός της εγκατάστασης ήταν η συναρμολόγηση φυγοκεντρητών, οι οποίοι χρησιμοποιούνται στην παραγωγή πυρηνικού καυσίμου.

Ωστόσο, το τι ακριβώς συμβαίνει σήμερα στο εσωτερικό του συγκροτήματος παραμένει σε μεγάλο βαθμό άγνωστο.

Οι δραστηριότητες στην περιοχή καλύπτονται από αυστηρότατη μυστικότητα και δεν υπάρχουν διαθέσιμα στο κοινό λεπτομερή σχέδια της εγκατάστασης.

Για τον λόγο αυτό, οι ειδικοί βασίζονται σε μεγάλο βαθμό στην ανάλυση δορυφορικών εικόνων προκειμένου να καταγράψουν αλλαγές και ενδείξεις δραστηριότητας στην περιοχή.

Μεταφέρθηκαν εκεί ουράνιο και φυγοκεντρητές;

Ένα ακόμη πιο κρίσιμο στοιχείο αφορά τις εκτιμήσεις των ισραηλινών υπηρεσιών πληροφοριών. Σύμφωνα με αυτές, μετά τις επιθέσεις του Ιουνίου 2025, το Ιράν φέρεται να μετέφερε στο όρος Pickaxe μέρος του αποθέματος εμπλουτισμένου ουρανίου που διέθετε, αλλά και προηγμένους φυγοκεντρητές.

Εάν οι συγκεκριμένες εκτιμήσεις επιβεβαιωθούν, η υπόγεια εγκατάσταση αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία για την παρακολούθηση του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος.

Προς το παρόν, πάντως, ο ΔΟΑΕ δηλώνει ότι δεν διαθέτει συγκεκριμένα στοιχεία για το τι ακριβώς πραγματοποιείται στο εσωτερικό της εγκατάστασης, την ώρα που η νέα κινητικότητα που καταγράφεται εξωτερικά επαναφέρει το Pickaxe στο επίκεντρο της διεθνούς προσοχής.