Το Πακιστάν προετοιμάζεται τώρα για μία ηλεκτρονική υπογραφή που αναμένεται εντός των επόμενων 24 ωρών, ενώ θα ακολουθήσουν συνομιλίες τεχνικού επιπέδου την επόμενη εβδομάδα, πρόσθεσε ο Σαρίφ.
Το Ιράν ναρκοθέτησε εγκαταστάσεις ουρανίου – «Πάγωσε» την επιχείρηση ο Τραμπ
Το Ιράν έχει ενισχύσει σημαντικά την προστασία των εγκαταστάσεων όπου διατηρεί το απόθεμα ουρανίου υψηλού εμπλουτισμού, δυσκολεύοντας σε μεγάλο βαθμό κάθε πιθανή προσπάθεια πρόσβασης ή μεταφοράς του υλικού.
Όπως αποκαλύπτει το CNN σε δημοσίευμά του, επικαλούμενο πηγές με γνώση των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών, οι ιρανικές αρχές έχουν προχωρήσει στο σφράγισμα υπόγειων σηράγγων όπου εκτιμάται ότι φυλάσσεται σημαντική ποσότητα εμπλουτισμένου ουρανίου, ενώ φέρεται να έχουν ληφθεί επιπλέον μέτρα ασφάλειας στις εισόδους των εγκαταστάσεων.
Οι ίδιες πηγές αναφέρουν ότι η πρόσβαση στο υλικό αυτό είναι πλέον πολύ πιο δύσκολη και χρονοβόρα σε σχέση με προηγούμενες εβδομάδες, την ώρα που στην Ουάσινγκτον είχαν εξεταστεί σενάρια άμεσης παρέμβασης για την ανάκτησή του.
Το σχέδιο που «πάγωσε» ο Τραμπ την τελευταία στιγμή
Σύμφωνα με το ίδιο ρεπορτάζ, η αμερικανική πλευρά είχε μελετήσει ακόμη και επιλογές στρατιωτικής επιχείρησης στο ιρανικό έδαφος, οι οποίες ωστόσο δεν προχώρησαν λόγω των αυξημένων κινδύνων.
Εκτιμήσεις των υπηρεσιών κάνουν λόγο ότι το μεγαλύτερο μέρος του υλικού βρίσκεται σε υπόγειες εγκαταστάσεις στο Ισφαχάν, ενώ μικρότερες ποσότητες ενδέχεται να έχουν μεταφερθεί σε άλλες τοποθεσίες, υπό αυστηρή επιτήρηση.
«Γνωρίζουμε ακριβώς τι συμβαίνει. Κανείς δεν έχει καν πλησιάσει εκεί», είχε δηλώσει ο πρόεδρος των ΗΠΑ στον παρουσιαστή Σον Χάνιτι.
Δύο από τις πηγές που επικαλείται το CNN εκτιμούν ότι οι δημόσιες δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ σχετικά με το συγκεκριμένο απόθεμα ενδέχεται να λειτούργησαν ως αφορμή για την Τεχεράνη, ώστε να ενισχύσει ακόμη περισσότερο τα μέτρα ασφαλείας και προστασίας των εγκαταστάσεων.
ΗΠΑ–Ιράν: Στα πρόθυρα ιστορικής συμφωνίας μέσα στις επόμενες ημέρες
Λίγες ώρες μετά τις ενδείξεις αποκλιμάκωσης από Ουάσινγκτον και Τεχεράνη, οι ΗΠΑ ανακοίνωσαν ότι κατέρριψαν ιρανικά drones στα Στενά του Ορμούζ.
Ανώτερος αξιωματούχος της κυβέρνησης Τραμπ εκτιμά ότι οι πιθανότητες επίτευξης συμφωνίας με το Ιράν φτάνουν πλέον το 80%–85%, σημειώνοντας ωστόσο πως παραμένουν ακόμη κρίσιμες εκκρεμότητες που δεν έχουν διευθετηθεί.
Το περιεχόμενο της προτεινόμενης συμφωνίας
Η υπό διαμόρφωση συμφωνία προβλέπει την αποκατάσταση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, τον τερματισμό των περιορισμών και αποκλεισμών σε εμπορικά πλοία, καθώς και τη δέσμευση του Ιράν να μην προχωρήσει στην ανάπτυξη ή απόκτηση πυρηνικών όπλων.
Σε αντάλλαγμα, οι ΗΠΑ εμφανίζονται διατεθειμένες να προχωρήσουν σταδιακά σε άρση κυρώσεων και σε επανένταξη της ιρανικής οικονομίας στο διεθνές σύστημα, υπό την προϋπόθεση πλήρους συμμόρφωσης της Τεχεράνης.
Το μνημόνιο κατανόησης που εξετάζεται θα λειτουργήσει ως ενδιάμεσο στάδιο πριν από μια οριστική συμφωνία. Μετά την υπογραφή του, θα ακολουθήσει περίοδος 60 ημερών τεχνικών διαπραγματεύσεων, όπου θα καθοριστούν λεπτομέρειες εφαρμογής και θα επιλυθούν εκκρεμότητες, κυρίως γύρω από το πυρηνικό πρόγραμμα της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Το πυρηνικό πρόγραμμα
Σύμφωνα με τις ΗΠΑ, η συμφωνία θα επιτρέπει μόνο ειρηνική χρήση πυρηνικής ενέργειας, αποκλείοντας πλήρως την ανάπτυξη όπλων. Παράλληλα, προβλέπεται η απομάκρυνση ή καταστροφή αποθεμάτων εμπλουτισμένου ουρανίου που θα μπορούσαν να έχουν στρατιωτική χρήση. Ωστόσο, η διαδικασία ελέγχων και διεθνών επιθεωρήσεων δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί, αποτελώντας βασικό σημείο διαφωνίας.
Ο Ιρανός ΥΠΕΞ, από την πλευρά του, ανέφερε ότι οι λεπτομέρειες για το πυρηνικό πρόγραμμα θα συζητηθούν στη δεύτερη φάση των συνομιλιών, μετά την υπογραφή του μνημονίου.
Τα Στενά του Ορμούζ
Ιδιαίτερη βαρύτητα έχει το ζήτημα των Στενών του Ορμούζ, από τα οποία διέρχεται περίπου το 20% του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου και LNG. Η πρόσφατη σύγκρουση προκάλεσε σοβαρούς περιορισμούς στη ναυσιπλοΐα και έντονες αναταράξεις στις διεθνείς αγορές ενέργειας.
Η Ουάσινγκτον ζητά πλήρη αποκατάσταση της ελεύθερης διέλευσης, ενώ η Τεχεράνη αφήνει να εννοηθεί ότι θα διατηρήσει αυξημένο ρόλο στη διαχείριση της περιοχής.
Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών υπογράμμισε ότι η κατάσταση δεν θα επιστρέψει στο προηγούμενο καθεστώς, επιμένοντας πως η κυριαρχία στα Στενά ανήκει στο Ιράν και το Ομάν, γεγονός που δημιουργεί νέα ερωτήματα για τη βιωσιμότητα της συμφωνίας.
Παρά τη δυναμική των διαπραγματεύσεων, αντιδράσεις καταγράφονται και στις δύο πλευρές. Στην Τεχεράνη, σκληροπυρηνικοί κύκλοι εμφανίζονται αντίθετοι σε οποιαδήποτε προσέγγιση με τις ΗΠΑ. Στην Ουάσινγκτον, αντίστοιχα, πολιτικοί και υποστηρικτές του Τραμπ εκφράζουν επιφυλάξεις για πιθανές παραχωρήσεις προς το Ιράν.
Καθοριστικός θεωρείται και ο ρόλος του Ισραήλ, το οποίο δεν συμμετέχει στις συνομιλίες αλλά παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις. Η κυβέρνηση Νετανιάχου επιμένει ότι βασική προϋπόθεση για οποιαδήποτε συμφωνία είναι η πλήρης απομάκρυνση του υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου από το ιρανικό έδαφος.
Η Τεχεράνη, από την πλευρά της, κατηγορεί το Ισραήλ ότι επιχειρεί να υπονομεύσει τη διαδικασία. Παρά τις αντιφάσεις και τις εκκρεμότητες, για πρώτη φορά μετά από μήνες έντασης οι εμπλεκόμενες πλευρές αφήνουν ανοιχτό το ενδεχόμενο άμεσης συμφωνίας.
Η υπογραφή του μνημονίου κατανόησης, εφόσον επιτευχθεί, θα αποτελέσει το πρώτο βήμα για μια νέα φάση διαπραγματεύσεων που ενδέχεται να καθορίσει τις ισορροπίες ασφάλειας και ενέργειας στη Μέση Ανατολή.

