Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προχωρά σε ενίσχυση του Μηχανισμού Συνοριακής Προσαρμογής Άνθρακα (CBAM), με στόχο να καλύψει κενά που επέτρεπαν την παράκαμψη των κανόνων και να αυξήσει την αποτελεσματικότητά του.
Η κίνηση αυτή απαντά σε παρατηρήσεις από τον κλάδο και ανησυχίες διεθνών εταίρων, καθιστώντας τον CBAM πιο κεντρικό εργαλείο της ευρωπαϊκής στρατηγικής για την κλιματική αλλαγή.
Σύμφωνα με τις νέες προτάσεις, από την 1η Ιανουαρίου 2028 ο CBAM θα επεκταθεί ώστε να καλύπτει περίπου 180 προϊόντα μεταποίησης με υψηλή χρήση χάλυβα και αλουμινίου. Μέχρι σήμερα, ο μηχανισμός περιλάμβανε βασικά υλικά όπως τσιμέντο, αλουμίνιο, χάλυβα και ηλεκτρική ενέργεια, αλλά οι υψηλότερες τιμές αυτών των προϊόντων στην ΕΕ δημιουργούσαν κινδύνους μεταφοράς παραγωγής σε τρίτες χώρες ή αντικατάστασης από εισαγόμενα προϊόντα με μεγαλύτερες εκπομπές. Η επέκταση αποσκοπεί στην αποφυγή «διαρροής άνθρακα» σε όλη την αλυσίδα παραγωγής.
Παράλληλα, αυστηροποιούνται τα μέτρα για την αποτροπή παραβιάσεων, με αυξημένες απαιτήσεις αναφορών και ιχνηλασιμότητας, ενώ η Επιτροπή θα διαθέτει περισσότερες αρμοδιότητες για την αντιμετώπιση καταχρηστικών πρακτικών. Ενσωματώνονται επίσης τα απορρίμματα χάλυβα και αλουμινίου στους υπολογισμούς εκπομπών πριν από την κατανάλωση, ώστε να επιτευχθεί δικαιότερη τιμολόγηση του άνθρακα.
Μία ακόμη σημαντική πρωτοβουλία είναι η δημιουργία Προσωρινού Ταμείου, που θα στηρίζει ευρωπαίους παραγωγούς που εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν κινδύνους διαρροής άνθρακα σε διεθνείς αγορές. Η χρηματοδότηση θα προέρχεται τόσο από τα έσοδα του CBAM όσο και από πόρους της ΕΕ, ενώ η στήριξη θα δίνεται μόνο σε όσους αποδεικνύουν προσπάθειες μείωσης του κινδύνου.
Η τελευταία ανασκόπηση του CBAM επιβεβαιώνει ότι ο μηχανισμός συμβάλλει ουσιαστικά στη μείωση των εκπομπών παγκοσμίως, ενισχύοντας την τιμολόγηση του άνθρακα πέρα από τα σύνορα της ΕΕ και στηρίζοντας την επίτευξη της κλιματικής ουδετερότητας έως το 2050.
