«Τα Γλυπτά ανήκουν πρώτα απ’ όλα στο ίδιο το μνημείο», είχε πει η αείμνηστη Ελένη Αρβελέρ στα τελευταία λεπτά του αποκαλυπτικού ντοκιμαντέρ «Η Γυναίκα πίσω από τον Έλγιν».
«Σε ποιον ανήκουν αυτά τα Γλυπτά; Στους Ελληνες; Στους Άγγλους; Ανήκουν πρώτα απ’ όλα στο ίδιο το μνημείο. Και εφόσον το μνημείο είναι όρθιο και βλέπει, βλέπει χωρίς να έχει όλα του τα μάτια ανοιχτά». Τα λόγια της αείμνηστης Ελένης Αρβελέρ, στα τελευταία λεπτά του δραματοποιημένου ντοκιμαντέρ «Η Γυναίκα πίσω από τον Έλγιν», συμπυκνώνουν με τον πιο εύγλωττο τρόπο το διαχρονικό ελληνικό αίτημα για την επανένωση των Γλυπτών του Παρθενώνα.
Το ντοκιμαντέρ, συμπαραγωγή της ΕΡΤ, σε έρευνα, σενάριο και αφήγηση της Μιμής Ντενίση και σε σκηνοθεσία της Κατερίνας Ευαγγελάκου, έκανε πρεμιέρα το βράδυ της Δευτέρας στο Μουσείο της Ακρόπολης, δίπλα στον φωτισμένο Ιερό Βράχο, παρουσία του Προέδρου της Δημοκρατίας Κωνσταντίνου Τασούλα. Κεντρικό άξονα της κινηματογραφικής αφήγησης αποτελούν οι προσωπικές επιστολές της Μαίρης Νίσμπετ, συζύγου του λόρδου ‘Ελγιν, οι οποίες εκδόθηκαν σε βιβλίο στις αρχές του 20ού αιώνα από τον δισέγγονό της, το οποίο εντόπισε η Μιμή Ντενίση κατά τη διάρκεια της έρευνάς της στην Αμερική.
Στην ειδική εκδήλωση, ο γενικός διευθυντής του Μουσείου Ακρόπολης, καθηγητής Νικόλαος Σταμπολίδης, ο οποίος συμμετείχε στο ντοκιμαντέρ ως επιστημονικός σύμβουλος, υπογράμμισε ότι η αλληλογραφία της Μαίρης Νίσμπετ, με τη μητέρα της και το σύζυγο της τον Τόμας Μπρους, λόρδο του Έλγιν, αποτελεί ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα όπου «η μικροϊστορία αναπτύσσεται, διευρύνεται και γίνεται μακροϊστορία», αγγίζοντας τη σύγχρονη ελληνική ιστορία και την πολιτιστική κληρονομιά. Χαρακτήρισε, μάλιστα, το ντοκιμαντέρ ως μια «πράξη αποκατάστασης της αδικίας, μια πράξη αποκαταστατικής Δικαιοσύνης».
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Μέσα σε ενενήντα λεπτά όσο διαρκεί η ταινία, η ιστορικότητα του τότε συναντά τη σύγχρονη ματιά των επιχειρημάτων του σήμερα. Δραματοποιημένες σκηνές, αρχειακό υλικό, animation, μαρτυρίες, ιστορικά τεκμήρια και συνεντεύξεις Ελλήνων και ξένων σπουδαίων επιστημόνων και ένθερμων υποστηρικτών του εθνικού αιτήματος ανασυνθέτουν το πολιτικό, κοινωνικό και οικονομικό πλαίσιο μέσα στο οποίο συντελέστηκε η αφαίρεση των Γλυπτών του Παρθενώνα. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι συνεντεύξεις της Μαρίας Ευθυμίου, η οποία τοποθετεί τα γεγονότα στο πολιτικό πλαίσιο της εποχής. ‘Οπως επισημαίνει, στον δυτικό κόσμο των αρχών του 19ου αιώνα η γνώση της αρχαίας ελληνικής και της λατινικής γραμματείας αποτελούσε βασικό στοιχείο της μόρφωσης, ενώ ο θαυμασμός για τον αρχαίο ελληνικό και ρωμαϊκό κόσμο είχε λάβει σχεδόν μυθικές διαστάσεις. Η οικονομική και πνευματική ακμή της Ευρώπης από τον 16ο έως τα τέλη του 18ου αιώνα ενίσχυσε ακόμη περισσότερο αυτή τη γοητεία, καθιστώντας την Αθήνα κορυφαίο σημείο αναφοράς «στο φαντασιακό των Ευρωπαίων». Ξεχωριστή θέση στο ντοκιμαντέρ κατέχει η επικεφαλής του Τμήματος Καταπολέμησης της Παράνομης Διακίνησης Αρχαιοτήτων της Τουρκίας, Ζεϊνέπ Μποζ, η οποία επαναλαμβάνει ότι το περίφημο «φιρμάνι», στο οποίο βασίζεται η βρετανική επιχειρηματολογία περί νομιμότητας των ενεργειών του Έλγιν, δεν έχει εντοπιστεί στα οθωμανικά αρχεία. Η Μιμή Ντενίση κινείται ανάμεσα στον ρόλο της αφηγήτριας και σε εκείνον της παραμάνας των παιδιών του λόρδου Έλγιν και της Μαίρης Ντίσπετ.
ΠΟΣΑ ΧΡΟΝΙΑ ΑΚΟΜΑ Η ΠΑΡΑΝΟΜΗ ΑΙΧΜΑΛΩΣΙΑ;
Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Κωνσταντίνος Τασούλας, στον χαιρετισμό του καλώντας τη Βρετανία να ανταποκριθεί στο αίτημα της επιστροφής τους. «Με την επανένωση του μνημείου να αποδείξει η άλλοτε Μεγάλη Βρετανία ότι και σήμερα, εκτός από Βρετανία, παραμένει και Μεγάλη», ανέφερε χαρακτηριστικά. Το ίδιο αίτημα διατύπωσε και ο καθηγητής Νικόλας Σταμπολίδης, κλείνοντας τόσο την ομιλία του όσο και το ίδιο το ντοκιμαντέρ με το ερώτημα: «Πόσα χρόνια μπορεί να διαρκέσει μια παράνομη αιχμαλωσία;».
Το δραματοποιημένο ντοκιμαντέρ «Η Γυναίκα πίσω από τον Έλγιν» αναμένεται να προβληθεί στην ΕΡΤ τον προσεχή Οκτώβριο.
Ροή Ειδήσεων 
