100 χρόνια Γεννάδειος: Eκθεση με σπάνια αρχειακά τεκμήρια

Η περίτεχνη βιβλιοδεσία της πρώτης έκδοσης του βιβλίου του Λουκιανού τυπώθηκε στη Φλωρεντία από τον Lorenzo de Alopa το 1496. Η φορητή εικόνα της Συλλογής Σταθάτου, έργο του ζωγράφου Κωνσταντίνου Κονταρίνη, χρονολογείται στον 18ο αιώνα. Τρία ξεχωριστά κειμήλια από διακριτές ιστορικές περιόδους, που παρουσιάζονται στην επετειακή έκθεση «Γεννάδειος 100. Ενας Αιώνας Εμπνευσης» και αναδεικνύουν το εύρος και τον πλούτο των συλλογών ενός από τα σημαντικότερα πνευματικά ιδρύματα της χώρας. Με αφορμή τη συμπλήρωση 100 χρόνων από την ίδρυσή της, η Γεννάδειος Βιβλιοθήκη της Αμερικανικής Σχολής Κλασικών Σπουδών στην Αθήνα παρουσιάζει την έκθεση, η οποία άνοιξε για το κοινό την 1η Απριλίου.

«Η Γεννάδειος Βιβλιοθήκη ιδρύθηκε το 1926 με πυρήνα τη δωρεά της προσωπικής συλλογής του Ιωάννη Γενναδίου προς την Αμερικανική Σχολή Κλασικών Σπουδών στην Αθήνα. Ανοιχτή σε ερευνητές από όλο τον κόσμο, η Γεννάδειος έχει εξελιχθεί σε ζωντανό πυρήνα επιστημονικής δραστηριότητας και κέντρο μελέτης του Ελληνισμού. Χιλιάδες μελετητές έχουν αξιοποιήσει τις πλούσιες συλλογές της και πολλοί από αυτούς έχουν υπάρξει υπότροφοί μας διευρύνοντας τους ορίζοντες της βιβλιοθήκης. Οι ζωντανές τους ιστορίες αναδεικνύονται στην έκθεση δίπλα σε σπάνια βιβλία και σε μοναδικά τεκμήρια», σημειώνει τον «Ε.Τ.» η διευθύντρια της Γενναδείου Βιβλιοθήκης, Μαρία Γεωργοπούλου, που επιμελείται την έκθεση, με την επικεφαλής βιβλιοθηκάριο Ειρήνη Σολομωνίδη.

Περίτεχνη βιβλιοδεσία της πρώτης έκδοσης του Λουκιανού. Το βιβλίο τυπώθηκε στη Φλωρεντία από τον Lorenzo de Alopa το 1496• την έκδοση επιμελήθηκε ο Ιανός Λάσκαρις. Λουκιανοῦ Σαμοσατέως Διάλογοι [Ἐκδ. Ἰανὸς Λάσκαρις].

Ποίημα ἐρωτικόν λεγόμενον Ἐρωτόκριτος, συντεθειμένον ἀπὸ τὸν ποτέ εὐγενέστατον Βιτζέντζον τὸν Κορνάρον, ἀπὸ τὴν χώραν τῆς Σητείας τοῦ νησιοῦ τῆς Κρήτης, Ἐν Βενετίᾳ: τυπ. Βόρτολις, Ἀντώνιος, 1713. Η πρώτη έκδοση του «Ερωτόκριτου».

Στην έκθεση -όπως μας περιγράφει η συνεπιμελήτρια κ. Σολομωνίδη- παρουσιάζονται «εμβληματικά τεκμήρια, μέσα από τα οποία αναδεικνύονται η σκέψη ενός συλλέκτη προσηλωμένου στην ιδέα της συνέχειας και η αγάπη του για τα πολύτιμα αντικείμενα. Αποτελεί τον πυρήνα της σημερινής βιβλιοθήκης, όπου το όραμά του συνεχίζει να εμπνέει τη σύγχρονη έρευνα». Πρόκειται για μια πολυεπίπεδη αφήγηση της ιστορίας της βιβλιοθήκης, αλλά και της πορείας του Ελληνισμού, όπως αυτή αποτυπώνεται στα τεκμήριά της. Εκατό επιλεγμένα αντικείμενα -όσα και τα χρόνια της διαδρομής-, σπάνια βιβλία, χειρόγραφα, έργα τέχνης, χάρτες και αρχειακό υλικό, ιχνηλατούν τη μετάβαση από μια ιδιωτική συλλογή σε ένα διεθνές ερευνητικό κέντρο. Η έκθεση αναπτύσσεται σε δέκα θεματικές ενότητες, οι οποίες συγκροτούν μια ενιαία αφήγηση.

Francesco Donà (1468-1553). Χειρόγραφος κώδικας σε περγαμηνή, με ιταλική γραφή Βενετία, 27 Φεβρουαρίου 1550. Επίσημη «Commissione» (διοριστήριο έγγραφο) του δόγη Francesco Donà για την τοποθέτηση του Andrea Priuli ως κυβερνήτη Ζακύνθου.

Ξεκινώντας από το όραμα του Ιωάννη Γενναδίου και τη δημιουργία της συλλογής του, ο επισκέπτης παρακολουθεί τη διαδικασία ίδρυσης και εδραίωσης της βιβλιοθήκης ως θεσμού, καθώς και τη σημασία των δωρεών που διαμόρφωσαν τον χαρακτήρα της. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στις ίδιες τις συλλογές, με σπάνια βιβλία, χειρόγραφα και αρχειακό υλικό, αλλά και σε τεκμήρια που υπερβαίνουν το βιβλίο, όπως έργα τέχνης, χάρτες και οπτικό υλικό. Παράλληλα, αναδεικνύονται τα πρόσωπα που συνδέθηκαν με τη λειτουργία και την εξέλιξή της, καθώς και η συμβολή της στην έρευνα και στις ανθρωπιστικές σπουδές.

Η αφήγηση επεκτείνεται στη διεθνή παρουσία της βιβλιοθήκης και στα δίκτυα συνεργασιών που έχει αναπτύξει, προβάλλοντας τον εξωστρεφή της χαρακτήρα ως ένα πολιτιστικό ίδρυμα χωρίς σύνορα. Η έκθεση ολοκληρώνεται με μια ματιά στο μέλλον, εστιάζοντας στην ψηφιακή μετάβαση και τον ρόλο της στον 21ο αιώνα.

Info

Από 1 Απριλίου έως 26 Ιουλίου 2026

Είσοδος: Ελεύθερη

Τοποθεσία: Πτέρυγα Ι. Μακρυγιάννη, Γεννάδειος Βιβλιοθήκη, Σουηδίας 61, 106 76 Κολωνάκι

Πληροφορίες: www.ascsa.edu.gr/gennadius-library