Εως το τέλος του έτους αναμένεται να έχει τεθεί σε δημόσια διαβούλευση το νομοσχέδιο για τον εκσυγχρονισμό της συνιδιοκτησίας, το οποίο θα αλλάξει ριζικά το θεσμικό πλαίσιο της οριζόντιας - κάθετης ιδιοκτησίας που χρονολογείται από το 1929, σημειώνει ο υφυπουργός Δικαιοσύνης, Ιωάννης Μπούγας, σε συνέντευξη που παραχώρησε στον «Ε.Τ.».
Μεταξύ των αλλαγών που προτείνει ο κ. Μπούγας στην αρμόδια Νομοπαρασκευαστική Επιτροπή είναι το «άνοιγμα» των κλειστών διαμερισμάτων και η αξιοποίησή τους υπό αυστηρές προϋποθέσεις και έπειτα από δικαστική απόφαση, όταν οι ιδιοκτήτες είναι άγνωστοι ή δεν μπορούν να εντοπιστούν από τους διαχειριστές, ώστε να μπορεί να γίνει η αποπληρωμή οφειλών από κοινόχρηστα κ.λπ.
Σύμφωνα με πληροφορίες του «Ε.Τ.», στις προτάσεις που θα θέσει ο κ. Μπούγας είναι να παρέχεται η δυνατότητα στους διαχειριστές των πολυκατοικιών, εφόσον δεν είναι δυνατόν να ανευρεθούν οι ιδιοκτήτες και να αποπληρωθούν οι οφειλές, να νοικιάζουν τα διαμερίσματα, ώστε μέρος του ενοικίου να εξοφλεί το χρέος προς την πολυκατοικία. Το «άνοιγμα» του κλειστού διαμερίσματος θα γίνεται μόνο έπειτα από δικαστική απόφαση, με την οποία θα καθορίζεται, μεταξύ άλλων, το ύψος του μισθώματος και ποιος θα επιβαρύνεται με τυχόν έξοδα επισκευών/ανακαίνισης. Το υπόλοιπο ποσό του ενοικίου που θα εισπράττεται θα παρακατατίθεται υπέρ του ιδιοκτήτη και θα του αποδίδεται, εφόσον καταστεί δυνατόν να εντοπιστεί.
Μία ακόμα αλλαγή που εξετάζεται είναι η δυνατότητα διαίρεσης της ιδιοκτησίας σε μικρότερες, ιδίως σε περιπτώσεις μεγάλων διαμερισμάτων, όπου θα μπορούσαν να χωριστούν σε μικρότερα, εφόσον επιτρέπεται πολεοδομικά.
Ο υφυπουργός Δικαιοσύνης, Ιωάννης Μπούγας, στη συνέντευξή του αναφέρεται στις αλλαγές που έχουν επέλθει από την εφαρμογή του Νέου Κληρονομικού Δικαίου, αλλά και στην επίσπευση έκδοσης δικαστικών αποφάσεων από τη θέσπιση του Νέου Δικαστικού Χάρτη.
Πότε θα είναι έτοιμο το νομοσχέδιο για τον εκσυγχρονισμό του θεσμικού πλαισίου της συνιδιοκτησίας; Ποιοι είναι οι βασικοί άξονες της νομοθετικής πρωτοβουλίας;
Διαβάστε Επίσης
Ο νέος Κώδικας Ιδιοκτησίας, που ετοιμάζεται από τη Νομοπαρασκευαστική Επιτροπή, που έχει συσταθεί στο υπουργείο Δικαιοσύνης, έρχεται να αντικαταστήσει το υφιστάμενο νομικό πλαίσιο του Ν. 3741/1929 και τις διάσπαρτες διατάξεις για την οριζόντια και κάθετη ιδιοκτησία, εκεί δηλαδή όπου θα κινηθούν και οι βασικοί άξονες και αλλαγές, όπως για παράδειγμα στο πεδίο της λειτουργίας των πολυκατοικιών, του Κτηματολογίου και της Πολεοδομίας. Το υπό κατάρτιση νομοσχέδιο προβλέπεται να τεθεί σε διαβούλευση εντός του έτους, ώστε στη συνέχεια να προωθηθεί προς ψήφιση στη Βουλή.
Προσωπικά, θα προτείνω στην Επιτροπή να εξετάσει το θέμα της διαίρεσης μεγάλων διαμερισμάτων, καθώς και την αξιοποίηση κλειστών διαμερισμάτων με άγνωστους ιδιοκτήτες ή ιδιοκτήτες που δεν έχουν γνωστή διεύθυνση υπό αυστηρούς όρους έπειτα από δικαστική απόφαση που θα εξετάζει κάθε συγκεκριμένη υπόθεση και θα θέτει τις προϋποθέσεις. Η αξιοποίηση θα γίνεται από τους διαχειριστές της πολυκατοικίας, ώστε να μισθώνονται τα ακίνητα για να εξοφλούνται τα χρέη από τα κοινόχρηστα, με την υποχρέωση το υπόλοιπο μίσθωμα να παρακατατίθεται υπέρ του ιδιοκτήτη του κλειστού διαμερίσματος.
Το νέο Κληρονομικό Δίκαιο έχει τεθεί σε εφαρμογή εδώ και μερικές εβδομάδες. Ποιες είναι οι βασικές αλλαγές της μεταρρύθμισης;
Με τον Ν. 5303/2026, ο οποίος τέθηκε σε εφαρμογή από τις 16.09.2026, το Κληρονομικό Δίκαιο υπέστη μια μεγάλης έκτασης μεταρρύθμιση, με στόχο να ανταποκριθεί στις σύγχρονες κοινωνικές, οικονομικές και δημογραφικές συνθήκες, αλλά και στις νέες μορφές οικογενειακής και περιουσιακής οργάνωσης. Το νέο Κληρονομικό Δίκαιο προσαρμόζει την κληρονομική διαδοχή στις σύγχρονες μορφές οικογένειας, επεκτείνοντας την προστασία και σε πρόσωπα που, χωρίς να συνδέονται με παραδοσιακούς συγγενικούς δεσμούς, αποτελούν ουσιαστικό μέρος της οικογενειακής ζωής του διαθέτη, ενώ περιορίζει την έκταση της νόμιμης μοίρας, δίνοντας μεγαλύτερη ελευθερία στον διαθέτη να αποφασίζει για τη διάθεση της περιουσίας του και αποτρέποντας τον κατακερματισμό επιχειρηματικών και παραγωγικών μονάδων, ενισχύει τα δικαιώματα του επιζώντος συζύγου ή συμβίου, ενώ για πρώτη φορά προβλέπεται κληρονομικό δικαίωμα και για συντρόφους εκτός γάμου υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις. Κεντρική καινοτομία αποτελεί η εισαγωγή των κληρονομικών συμβάσεων, με τις οποίες παρέχεται πλέον η δυνατότητα συμφωνίας για τη μελλοντική διαδοχή της περιουσίας, καθώς και παραίτησης από μελλοντικά κληρονομικά δικαιώματα, μέσω συμβολαιογραφικής πράξης. Ιδιαίτερα σημαντική, τέλος, είναι και η καθιέρωση του διαχωρισμού της κληρονομικής περιουσίας από την προσωπική περιουσία του κληρονόμου, χωρίς να επιβαρύνεται η ατομική περιουσία του κληρονόμου.
Πρόσφατα, τέθηκε σε εφαρμογή η ηλεκτρονική πλατφόρμα ανακοπών. Πόσο έχει μειωθεί ο χρόνος επαναπροσδιορισμού των εκκρεμών υποθέσεων;
Η ηλεκτρονική πλατφόρμα ανακοπών τέθηκε σε παραγωγική λειτουργία από 01.09.2026, με σκοπό την εκκαθάριση χιλιάδων ανακοπών κατά της αναγκαστικής εκτέλεσης με μακρινές δικασίμους, ώστε να εκδικάζονται νωρίτερα. Ηδη βρισκόμαστε στη 2η ομάδα ανακοπών, ενώ έχει δοθεί παράταση και για την 1η. Στόχος και επιδίωξή μας είναι να συντμηθεί ο χρόνος εκδίκασης των δικογράφων αυτών και να έχει ολοκληρωθεί η συζήτησή τους έως το τέλος του 2028. Να σημειώσω δε ότι προβλέπεται παράλληλα και η δυνατότητα ηλεκτρονικής κατάθεσης προτάσεων, ώστε να αποσυμφορηθούν έτι περαιτέρω και οι γραμματείες των δικαστηρίων.
Πώς έχει συμβάλει ο νέος Δικαστικός Χάρτης στην επιτάχυνση απονομής δικαιοσύνης;
Σύμφωνα με τα τελευταία στατιστικά στοιχεία του Γραφείου Συλλογής Στατιστικών Στοιχείων (JustStat) του υπουργείου Δικαιοσύνης, η συνολική απόδοση των Πρωτοδικείων της χώρας μετά την εφαρμογή του Δικαστικού Χάρτη έχει ως εξής:
(Α) Το ποσοστό εκκαθάρισης αυξήθηκε από 86,2% στο δικαστικό έτος 2023-2024 σε 99,7% στο δικαστικό έτος 2024-2025 και σε 105,10% δεκαοκτώ (18) και πλέον μήνες μετά την εφαρμογή του Δικαστικού Χάρτη.
(Β) Ο χρόνος έκδοσης απόφασης μειώθηκε από 774 σε 357 ημέρες.
Για να γίνω πιο συγκεκριμένος και σε ό,τι αφορά τα τρία μεγαλύτερα Πρωτοδικεία της χώρας, τα στατιστικά είναι άκρως ενθαρρυντικά και ικανοποιητικά:
(α) Στο Πρωτοδικείο Αθηνών, το ποσοστό εκκαθάρισης αυξήθηκε από 86% σε 112,7% και ο χρόνος έκδοσης απόφασης μειώθηκε στις 478 ημέρες σε σχέση με τις 1.148 πριν από την εφαρμογή του Δικαστικού Χάρτη.
(β) Στο Πρωτοδικείο Πειραιά, το ποσοστό εκκαθάρισης αυξήθηκε από 77,20% σε 101,1% και ο χρόνος έκδοσης απόφασης μειώθηκε στις 233 ημέρες σε σχέση με τις 425 πριν από την εφαρμογή του Δικαστικού Χάρτη.
(γ) Στο Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης, το ποσοστό εκκαθάρισης αυξήθηκε από 88,90% σε 113,3% και ο χρόνος έκδοσης απόφασης μειώθηκε στις 220 ημέρες σε σχέση με τις 455 πριν από την εφαρμογή του Δικαστικού Χάρτη.
Ποια είναι τα οφέλη για τον πολίτη από την ψήφιση του νέου Κώδικα Εναλλακτικής Επίλυσης Διαφορών;
Με αυτήν τη νομοθετική πρωτοβουλία δίνουμε στους πολίτες τη δυνατότητα να επιλύουν τις διαφορές τους μέσα σε λίγες εβδομάδες ή και ημέρες, αντί για χρόνια, ενώ ταυτόχρονα αποσυμφορούμε τα τακτικά δικαστήρια από χιλιάδες υποθέσεις, επιτρέποντας στους δικαστές μας να αφοσιωθούν στην ταχύτερη έκδοση αποφάσεων για τις πιο σύνθετες υποθέσεις, και μειώνουμε τη γραφειοκρατία.
Πότε θα τεθεί προς ψήφιση ο νέος Κώδικας Δικηγόρων;
Σύμφωνα με τον προγραμματισμό του υπουργείου Δικαιοσύνης, το νομοσχέδιο που τροποποιεί τον Κώδικα Δικηγόρων προβλέπεται να τεθεί σε διαβούλευση μετά τις 15 Νοεμβρίου 2026, έτσι ώστε στη συνέχεια να είναι ώριμο για κατάθεση και συζήτηση στην αρμόδια Επιτροπή της Βουλής και να ψηφιστεί από την Ολομέλεια μέχρι το τέλος Δεκεμβρίου 2026. Με τον Κώδικα Δικηγόρων ολοκληρώνονται οι μεταρρυθμίσεις της τρέχουσας τετραετίας για τη Δικαιοσύνη.
Ποιο θεωρείτε ότι είναι το διακύβευμα των επερχόμενων εκλογών;
Αυτό που ο λαός αποφασίζει στις εκλογές είναι ποιος θα κυβερνήσει τη χώρα. Η Νέα Δημοκρατία εγγυάται τη σταθερότητα και την ασφάλεια της χώρας. Θα συνεχίσουμε να στηρίζουμε τους πολίτες και τις επιχειρήσεις, να ενισχύουμε την άμυνα και την εξωτερική πολιτική μας και δεν θα ρισκάρουμε όσα με θυσίες τα τελευταία χρόνια έχουμε πετύχει.
Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ξεκάθαρο προβάδισμα της Νέας Δημοκρατίας, ωστόσο τα ποσοστά εκτίμησης ψήφου δεν φαίνεται να διασφαλίζουν την αυτοδυναμία. Υπάρχουν δυνάμεις με τις οποίες θα μπορούσε να υπάρξει μετεκλογική συνεργασία;
Υπό τα σημερινά δεδομένα, δεν είναι πιθανή συνεργασία της ΝΔ με οποιοδήποτε άλλο κόμμα. Επομένως, για να διασφαλιστούν η πολιτική σταθερότητα και η ομαλή πορεία της χώρας, οφείλουμε να διεκδικήσουμε την αυτοδυναμία, η οποία εξακολουθεί να παραμένει απόλυτα ρεαλιστικός στόχος.
Από την έντυπη έκδοση του ΕΤ
