Μέχρι στιγμής έχουν θεσμοθετηθεί το πλαφόν στο περιθώριο κέρδους στα καύσιμα και σε λίστα επιλεγμένων προϊόντων. Επίσης, έχουν θεσμοθετηθεί μέτρα ύψους 300 εκατ. ευρώ για το δίμηνο Απριλίου-Μαΐου τα οποία επιμερίζονται στο fuel pass, την επιδότηση των 16 λεπτών στην αντλία για το πετρέλαιο κίνησης και τις επιδοτήσεις στις τιμές των λιπασμάτων και των εισιτηρίων της ακτοπλοΐας.

Ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης, έχει δηλώσει κατ’ επανάληψη ότι ανάλογα με τις εξελίξεις κάποια ή και όλα τα μέτρα που έχουν ληφθεί μπορούν να παραταθούν.

Στην κατεύθυνση αυτή έχει προαποφασιστεί ότι όπου υπάρχει σοβαρό πρόβλημα, όποιο και αν είναι το χρονικό όριο για το τέλος του πολέμου, η κυβέρνηση θα παρατείνει τα μέτρα στήριξης για όσο χρειαστεί μέχρι να ομαλοποιηθεί απολύτως η κατάσταση. Μάλιστα, υπάρχουν σενάρια που επεκτείνουν την εφαρμογή των μέτρων ακόμη και στους 18 ή στους 24 μήνες, ειδικά αν μετά τον πόλεμο θα έχει αλλάξει ριζικά το καθεστώς που διέπει το εμπόριο ενεργειακών προϊόντων από και προς τις χώρες του Περσικού.

Τρόφιμα

Από την άλλη, από την παλέτα των μέτρων του 2022, το εργαλείο που δεν αναφέρεται στις δηλώσεις του οικονομικού επιτελείου είναι το market pass και γενικότερα η στήριξη απέναντι στις αυξήσεις των τροφίμων. Το μέτρο προέβλεπε την επιδότηση του 10% των μηνιαίων αγορών με ταβάνι τα 1.000 ευρώ τον μήνα. Το θέμα είναι ιδιαίτερα ευαίσθητο για την Ελλάδα, αφού εδώ οι τιμές εξακολουθούν να κινούνται σε τροχιά αντίθετη από αυτήν της υπόλοιπης Ευρώπης. Τα τρόφιμα στην Ελλάδα είχαν αύξηση 5,4% τον Φεβρουάριο, δηλαδή προτού ξεκινήσει ο πόλεμος στον Ιράν.

Επίσης, η Eurostat στις προβλέψεις της για τον πληθωρισμό του Μαρτίου κατέγραψε για την Ελλάδα αύξηση του πληθωρισμού η οποία είναι σχετικά μικρή, με τον εναρμονισμένο δείκτη τιμών καταναλωτή να φτάνει το 3,3% τον Μάρτιο, από 3,1% τον Φεβρουάριο. Ωστόσο, στις επιμέρους ομάδες αγαθών κατέγραψε για τα μη επεξεργασμένα τρόφιμα αύξηση 9,2%, που είναι η δεύτερη υψηλότερη μετά από αυτή της Κύπρου, όπου η αύξηση έφτανε το 12,3%.

Η ανακοίνωση του εθνικού δείκτη τιμών καταναλωτή την Τετάρτη θα δώσει την πρώτη πραγματική εικόνα της κρίσης στην ελληνική αγορά πριν το οικονομικό επιτελείο πάρει τις αποφάσεις του.

Το 2022

Η αλήθεια είναι ότι η τρέχουσα κρίση, αν και μπορεί να έχει μεγάλη διάρκεια, θα έχει πιο ήπια εξέλιξη σε σχέση με αυτή του 2022. Η τιμή του πετρελαίου Μπρεντ έχει σταθεροποιηθεί πλέον εδώ και τρεις εβδομάδες πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι, αλλά η τιμή του φυσικού αερίου, μετά τις πρώτες δύο εβδομάδες της κρίσης, έχει σταθεροποιηθεί κοντά στα 50 ευρώ ανά θερμική μεγαβατώρα.

Για τους λόγους αυτούς το οικονομικό επιτελείο κρατά ακόμη κλειστά τα χαρτιά του. Ωστόσο το θέμα έχει μείνει στο ότι τα μέτρα για τις αυξήσεις στα τρόφιμα θα είναι αυστηρά στοχευμένα. Αυτό σημαίνει ότι οι οικονομικά ευάλωτοι θα στηριχτούν -αν τελικά χρειαστεί- με «επιταγή ακρίβειας», αλλά εκ των υστέρων.

ΕΚΤΙΜΗΣΕΙΣ

Η στάση των Βρυξελλών

Αρμόδιες πηγές του οικονομικού επιτελείου εκτιμούσαν ότι και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα αλλάξει τη στάση της σε ό,τι αφορά τη δημοσιονομική χαλάρωση όσο ο πόλεμος παρατείνεται. Το βάρος των συνεπειών του πολέμου, μέρα με τη μέρα, μεγαλώνει για την Ευρωπαϊκή Ενωση. Οσο οι αποθηκευτικοί χώροι του φυσικού αερίου έχουν πληρότητα κάτω από το 20% και οι τιμές του φυσικού αερίου είναι αυξημένες κατά 35% σε σχέση με τα προ της κρίσης επίπεδα, τα πράγματα ζορίζουν. Οι προβλέψεις πλέον θέλουν την Ευρωπαϊκή Ενωση να έχει για το 2026 οριακά θετική ανάπτυξη (0,8%-0,9%), ενώ υπάρχουν φωνές που λένε ότι το 2027 θα έχουμε ύφεση της ευρωπαϊκής οικονομίας.