Παρά το γεγονός ότι η στρατηγική αυτή θαλάσσια δίοδος αποτελούσε το κεντρικό σημείο των διαπραγματεύσεων, η σκόπιμη ασάφεια που απορρέει από το κείμενο της συμφωνίας, αφήνει το μελλοντικό καθεστώς της περιοχής ανοιχτό σε ερμηνείες, λίγες ημέρες πριν από την επίσημη υπογραφή στην Ελβετία.
Το κείμενο του μνημονίου συνεργασίας για την κατάπαυση του πυρός μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ιράν δεν έχει ακόμη δοθεί επίσημα στη δημοσιότητα, αλλά το CNN έφερε στο φως ένα αντίγραφο, το οποίο εξασφάλισε από Αμερικανό αξιωματούχο. Η συμφωνία μεταξύ του Ιράν και των ΗΠΑ καθορίζει τους όρους της κατάπαυσης του πυρός, την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ, κάποια οικονομική ελάφρυνση για το Ιράν και μια επαναβεβαίωση από την Τεχεράνη ότι δεν θα κατασκευάσει ποτέ πυρηνικό όπλο, σύμφωνα με αντίγραφο του κειμένου.
Βάσει της συμφωνίας, οι ΗΠΑ θα επιτρέψουν στο Ιράν να πουλάει το πετρέλαιο και τα πετροχημικά του προϊόντα, ενώ η Τεχεράνη ενδέχεται να αποκτήσει πρόσβαση σε ένα αναπτυξιακό ταμείο ύψους 300 δισεκατομμυρίων δολαρίων, εφόσον εκπληρώσει τις δεσμεύσεις που σχετίζονται με το πυρηνικό της πρόγραμμα σε περαιτέρω διαπραγματεύσεις. Το έγγραφο δεν περιλαμβάνει λεπτομέρειες σχετικά με το τι θα απογίνει το υψηλά εμπλουτισμένο ουράνιο του Ιράν.
Ο Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε στο CNN ότι το κείμενο αντικατοπτρίζει τη συμφωνία που υπεγράφη ψηφιακά την Κυριακή (14/06) από τον Πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ, τον Αντιπρόεδρο Τζέι Ντι Βανς και τον πρόεδρο του ιρανικού κοινοβουλίου Μοχαμάντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ. Ωστόσο, δεδομένης της μυστικότητας τόσο των ΗΠΑ όσο και των Ιρανών γύρω από τη διατύπωση, παραμένει ασαφές εάν το προσχέδιο του κειμένου θα αντικατοπτρίζει την ακριβή διατύπωση του τελικού εγγράφου που πρόκειται να υπογραφεί δια ζώσης την Παρασκευή (19/01) στην Ελβετία. Οι τεχνικές λεπτομέρειες βρίσκονται επίσης στο στάδιο της οριστικοποίησης, επομένως η διατύπωση θα μπορούσε ακόμα να αλλάξει.
Μιλώντας στο CNN, Αμερικανοί αξιωματούχοι υποβάθμισαν τη σημασία του ίδιου του μνημονίου, χαρακτηρίζοντάς το «πολιτικό έγγραφο» που δεν αντικατοπτρίζει κρίσιμες δεσμεύσεις που έχει αναλάβει το Ιράν προς τις ΗΠΑ μέσω παρασκηνιακών διαύλων, ειδικά για το μέλλον του πυρηνικού προγράμματος της Τεχεράνης. Ο Λευκός Οίκος δεν ανταποκρίθηκε σε αίτημα για σχολιασμό όταν του παρουσιάστηκε το προσχέδιο που εξασφάλισε το CNN. Το ημιεπίσημο ιρανικό ειδησεογραφικό πρακτορείο Tasnim χαρακτήρισε τις εκδοχές του προσχεδίου που διέρρευσαν ως ανακριβείς. Το Bloomberg είχε δημοσιεύσει νωρίτερα μια εκδοχή του προσχεδίου.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Το πιο αξιοσημείωτο είναι ότι το μνημόνιο δεν κάνει καμία ρητή αναφορά στα Στενά του Ορμούζ, παρά το γεγονός ότι η συγκεκριμένη θαλάσσια δίοδος αναδείχθηκε σε κεντρικό ζήτημα των διαπραγματεύσεων. Ενώ το κείμενο αναφέρει ότι η διέλευση των πλοίων μεταξύ του Περσικού Κόλπου και του Κόλπου του Ομάν θα επανέλθει στα προπολεμικά επίπεδα εντός 30 ημερών, δεν θίγει ποτέ άμεσα το μελλοντικό καθεστώς αυτού του στρατηγικής σημασίας σημείου για τη μεταφορά πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Αμερικανοί αξιωματούχοι έχουν απορρίψει τους ισχυρισμούς ότι η συμφωνία παραχωρεί στο Ιράν τον έλεγχο της θαλάσσιας διόδου, ενώ η Τεχεράνη επιμένει ότι θα συνεχίσει να ρυθμίζει τη διέλευση και να εισπράττει τέλη. Το κείμενο αναφέρει ότι η θαλάσσια κυκλοφορία θα επανέλθει στα προπολεμικά επίπεδα «από την πλευρά της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν», μια διατύπωση που αφήνει το μελλοντικό καθεστώς των Στενών ανοιχτό σε ερμηνείες.
Πέρα από τα Στενά του Ορμούζ, όσα παραλείπονται από το μνημόνιο ενδέχεται να είναι εξίσου αποκαλυπτικά με όσα περιλαμβάνονται.
Τι περιλαμβάνει η συμφωνία
- Τερματισμό του πολέμου σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου.
- Δέσμευση του Ιράν ότι δεν θα αποκτήσει ποτέ πυρηνικό όπλο.
- Δέσμευση των ΗΠΑ να εκδώσουν αμέσως εξαιρέσεις από τις κυρώσεις για τις εξαγωγές ενέργειας του Ιράν.
- Άμεση άρση του ναυτικού αποκλεισμού του Ιράν από τις ΗΠΑ.
- Επαναφορά της περιφερειακής ναυσιπλοΐας στα προπολεμικά επίπεδα εντός 30 ημερών.
- Δέσμευση των ΗΠΑ για την τελική άρση όλων των κυρώσεων κατά του Ιράν.
Τι ΔΕΝ περιλαμβάνει
- Το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν: Η τύχη του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν και του ουρανίου του που βρίσκεται κοντά σε επίπεδο κατασκευής όπλων παραπέμπεται σε μελλοντικές διαπραγματεύσεις, παρά τις δηλώσεις αξιωματούχων της κυβέρνησης Τραμπ ότι η συμφωνία θα περιλεάμβανε προβλέψεις για τη διάλυση του πυρηνικού προγράμματος. Το έγγραφο αναφέρει ότι το Ιράν θα διατηρήσει «το στάτους κβο» του πυρηνικού του προγράμματος.
- Οργανώσεις πληρεξουσίων και πύραυλοι: Το έγγραφο δεν κάνει καμία αναφορά στην υποστήριξη του Ιράν προς περιφερειακές ένοπλες οργανώσεις που έχουν επιτεθεί σε συμμάχους των ΗΠΑ στη Μέση Ανατολή, ούτε στους βαλλιστικούς πυραύλους που εκτόξευσε εναντίον των γειτόνων του, παρά τους αντίθετους ισχυρισμούς Αμερικανών αξιωματούχων πριν από την επίτευξη της συμφωνίας.
Προειδοποίηση Τραμπ για νέα πλήγματα
Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε πάντως σήμερα (17/06) ότι η συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν για τον τερματισμό του πολέμου δεν αποτελεί μια οριστική συμφωνία, προσθέτοντας ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα επαναλάβουν τα πλήγματα εάν το Ιράν δεν «συμπεριφερθεί καλά».
Όταν ερωτήθηκε από δημοσιογράφο κατά τη διάρκεια συνάντησης με τον Αιγύπτιο Πρόεδρο Αμπντέλ Φατάχ αλ Σίσι εάν η συμφωνία είναι οριστική, ο Τραμπ είπε: «Όχι, δεν είναι οριστική. Είναι ένα μνημόνιο συνεργασίας».
«Αν δεν μου αρέσει, αν δεν συμπεριφερθούν καλά, θα επιστρέψουμε αμέσως στο να ρίχνουμε βόμβες κατευθείαν στη μέση του κεφαλιού τους», πρόσθεσε ο Τραμπ, αναφερόμενος στο Ιράν.
Ροή Ειδήσεων 
