Πλήγμα σε δεξαμενόπλοιο στα Στενά του Ορμούζ, ενώ οι διαπραγματεύσεις ΗΠΑ-Ιράν έχουν «παγώσει» λόγω της κηδείας του Αλί Χαμενεΐ

Επικαλούμενη ανώνυμο Αμερικανό αξιωματούχο, η εφημερίδα The Wall Street Journal ανέφερε ότι το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC) του Ιράν άνοιξε πυρ εναντίον δύο εμπορικών πλοίων κοντά στα Στενά του Ορμούζ. Το Axios, επικαλούμενο επίσης ανώνυμους Αμερικανούς αξιωματούχους, ανέφερε ότι το Ιράν εκτόξευσε πυραύλους εναντίον εμπορικών πλοίων που διέρχονταν από τα Στενά του Ορμούζ.

Σύμφωνα με τον Οργανισμό Θαλάσσιων Εμπορικών Επιχειρήσεων του Ηνωμένου Βασιλείου το δεξαμενόπλοιο βρισκόταν οκτώ ναυτικά μίλια ανατολικά της Λίμαχ του Ομάν, όταν φέρεται να επλήγη στην αριστερή του πλευρά, με αποτέλεσμα να εκδηλωθεί πυρκαγιά. Δεν έχουν αναφερθεί θύματα ή περιβαλλοντικές επιπτώσεις, πρόσθεσε ο οργανισμός.

Η αναφερόμενη επίθεση σημειώθηκε λίγες ώρες προτού ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, αναχωρήσει για μια κρίσιμη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα, όπου οι ηγέτες αναμένεται να συζητήσουν την ασφάλεια στα Στενά του Ορμούζ, και ενώ το Ιράν τηρεί πολυήμερο πένθος για την κηδεία του δολοφονηθέντος πρώην ανώτατου ηγέτη του, Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, ο οποίος σκοτώθηκε σε αμερικανοϊσραηλινό πλήγμα τον Φεβρουάριο, την πρώτη ημέρα του πολέμου.

Κατά τη διάρκεια των πολυήμερων εκδηλώσεων μνήμης για τον Χαμενεΐ, η Τεχεράνη έχει παγώσει τις εύθραυστες διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ, οι οποίες στοχεύουν στην επίτευξη μιας μόνιμης συμφωνίας για τον τερματισμό του πολέμου, ενώ ο Αμερικανός πρόεδρος τόνισε ότι οι ΗΠΑ είτε θα καταλήξουν σε συμφωνία με το Ιράν είτε «θα τελειώσουν τη δουλειά», σύμφωνα με το Reuters.

Σε ανάρτησή του στο X την Τρίτη, η οποία συνοδευόταν από φωτογραφίες πλήθους που τιμούσε τον Χαμενεΐ, ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών, Αμπάς Αραγτσί, προειδοποίησε ότι οι διαπραγματεύσεις για μια τελική συμφωνία «δεν θα ξεκινήσουν εάν συνεχιστούν οι απειλές».

Επικαλέστηκε την παράγραφο 13 του μνημονίου συνεννόησης μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, η οποία αναφέρει ότι οι δύο πλευρές πρέπει να εκπληρώσουν διάφορες προϋποθέσεις προτού μπορέσουν να ξεκινήσουν διαπραγματεύσεις για μια τελική συμφωνία.

Μεταξύ αυτών των προϋποθέσεων είναι ο τερματισμός όλων των εχθροπραξιών, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου, όπου ο στρατός του Ισραήλ πραγματοποίησε αρκετά πλήγματα τη Δευτέρα (06/07), σύμφωνα με αναφορές στα λιβανέζικα κρατικά μέσα ενημέρωσης.

Μια άλλη προϋπόθεση είναι το Ιράν να καταβάλει κάθε δυνατή προσπάθεια για να διασφαλίσει την ασφαλή και ελεύθερη διέλευση των εμπορικών πλοίων από τα Στενά του Ορμούζ.

Το διαπραγματευτικό χαρτί του Ιράν

Οι Αρχές στο Ιράν έχουν χρησιμοποιήσει επανειλημμένα τα Στενά του Ορμούζ –από όπου διερχόταν περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου αργού πετρελαίου πριν από τον πόλεμο– ως διαπραγματευτικό χαρτί.

Η Τεχεράνη έχει προσπαθήσει να ενισχύσει τον μοχλό πίεσής της δηλώνοντας ότι τα πληρώματα των πλοίων πρέπει να λαμβάνουν άδεια για να διασχίσουν τα Στενά, ακολουθώντας διαδρομές που εγκρίνονται από τους αξιωματούχους της.

Την Κυριακή (05/07), οι Φρουροί της Επανάστασης προειδοποίησαν ότι το ναυτικό τους ανέπτυξε περιπολικά σκάφη για να αποκλείσει τη «διαδρομή του Ομάν», όπως ανέφεραν ιρανικά μέσα ενημέρωσης και ένα κανάλι στο Telegram που συνδέεται με τους Φρουρούς της Επανάστασης.

Η κίνηση μέσω των Στενών παρέμεινε σταθερή τις τελευταίες ημέρες, αλλά δεν παρουσίασε αύξηση, σύμφωνα με ανάρτηση του UKMTO την Κυριακή (05/07), η οποία προειδοποιούσε ότι οι κίνδυνοι παραμένουν για τα πλοία που διασχίζουν την κρίσιμη αυτή θαλάσσια οδό.

«Ο κίνδυνος παραμένει χαμηλότερος σε σύγκριση με την περίοδο πριν από το μνημόνιο συνεννόησης, ωστόσο η ιρανική πρόθεση και ικανότητα για τη διεξαγωγή σκόπιμων εχθρικών ενεργειών υφίστανται, και το περιβάλλον συνεχίζει να απαιτεί αυξημένη επαγρύπνηση, παρά την απουσία πρόσφατης κλιμάκωσης», ανέφερε η ανάρτηση του UKMTO, αναφερόμενη στο μνημόνιο συνεννόησης ΗΠΑ-Ιράν.

108 πλοία διέσχισαν τα στενά από την Παρασκευή έως την Κυριακή (03-05/07), σύμφωνα με την ενημέρωση από την υπηρεσία θαλάσσιας εντοπισμού MarineTraffic. Πριν από τον πόλεμο, περισσότερα από 100 πλοία διέρχονταν κατά μέσο όρο από τα Στενά κάθε μέρα.