Οι συζητήσεις πίσω από τις χειραψίες Τραμπ και Σι

Οι σπάνιες γαίες, οι ημιαγωγοί και η Τεχνητή Νοημοσύνη βρίσκονται στο επίκεντρο της αντιπαλότητας των δύο χωρών, ενώ η Ταϊβάν και οι πόλεμοι σε Ουκρανία και Ιράν προσθέτουν ένα ακόμη πεδίο γεωπολιτικής έντασης.

Η παράταση της εμπορικής εκεχειρίας ΗΠΑ-Κίνας έως τις 10 Ιανουαρίου (λήγει στις 10 Νοεμβρίου) ισοδυναμεί με νίκη και για τις δύο πλευρές. Το ερώτημα δεν είναι αν η Ουάσιγκτον και το Πεκίνο μπορούν να επιλύσουν τις ευρύτερες οικονομικές τους διαφορές, αλλά για πόσο καιρό είναι διατεθειμένες να τις αναστείλουν. Εκεί είναι που οι διαπραγματεύσεις γίνονται πιο περίπλοκες. Σύμφωνα με τους «Financial Times», η προτεραιότητα της Κίνας ήταν να εξασφαλίσει παράταση των δασμολογικών μειώσεων μέχρι το τέλος της δεύτερης θητείας του Τραμπ το 2029. Από την άλλη, η θέση των ΗΠΑ ήταν πιο επιφυλακτική.

Εμπορικές ροές

Το εμπορικό έλλειμμα των ΗΠΑ με την Κίνα μειώθηκε κατά 32% μεταξύ 2024-25, υποδηλώνοντας ότι η δασμολογική στρατηγική είχε μετρήσιμη επίδραση στις διμερείς εμπορικές ροές. Αλλά οι αριθμοί υπογραμμίζουν επίσης τα όρια αυτής της στρατηγικής. Η μηχανή εξαγωγών της Κίνας δεν έχει σταματήσει. Αντ’ αυτού, οι Κινέζοι κατασκευαστές έχουν ανακατευθύνει όλο και περισσότερο τα αγαθά προς άλλες αγορές. Το συνολικό εμπορικό πλεόνασμα της Κίνας έφτασε περίπου τα 1,2 τρισ. δολάρια το 2025 και η χώρα παραμένει σε τροχιά υπέρβασης αυτού του ρεκόρ φέτος.

Με άλλα λόγια, οι δασμοί μπορεί να έχουν αλλάξει προς τα πού κατευθύνονται τα κινεζικά προϊόντα, χωρίς να αποδυναμωθεί ουσιαστικά η ικανότητα εξαγωγής της Κίνας. Αυτό είναι το παράδοξο στην καρδιά της σχέσης: η μόχλευση της Ουάσιγκτον εξαρτάται εν μέρει από την εξάρτηση της Κίνας από την αγορά των ΗΠΑ, ενώ η απάντηση της Κίνας σε αυτήν τη μόχλευση είναι να γίνει λιγότερο εξαρτημένη από τις ΗΠΑ.

Για την Ουάσιγκτον, ο υπολογισμός είναι διαφορετικός. Η κυβέρνηση μπορεί να επισημάνει ένα μικρότερο διμερές εμπορικό έλλειμμα, αλλά θέλει επίσης απτές παραχωρήσεις από το Πεκίνο. Η πρόκληση είναι να εξαχθούν αυτές οι παραχωρήσεις χωρίς να πιεστεί η Κίνα προς μια ακόμη πιο επιθετική διαφοροποίηση των εξαγωγικών της αγορών.

Ενέργεια

Η ενέργεια είναι ένας τομέας όπου τα συμφέροντα των δύο πλευρών φαίνεται να αλληλεπικαλύπτονται. Τον Μάιο, η Ουάσιγκτον και το Πεκίνο δημιούργησαν ένα Συμβούλιο Εμπορίου με στόχο την επιδίωξη αμοιβαίων δασμολογικών μειώσεων που καλύπτουν αγαθά αξίας περίπου 30 δισ. δολ. από κάθε πλευρά. Τα γεωργικά και καταναλωτικά προϊόντα, η ενέργεια και τα ιατροτεχνολογικά προϊόντα συγκαταλέγονται στους τομείς που εξετάζονται.

Ο ΚΙΝΕΖΙΚΟΣ ΔΑΣΜΟΣ 15% ΣΤΟ LNG

Ενα ζήτημα που θα μπορούσε να τύχει ιδιαίτερης προσοχής είναι το υγροποιημένο φυσικό αέριο (LNG) των ΗΠΑ. Η Κίνα επέβαλε δασμό 15% στο LNG των ΗΠΑ σε αντίποινα για τους δασμούς που επέβαλε η Ουάσιγκτον, τον Φεβρουάριο του 2025, ουσιαστικά τερματίζοντας μια νεοσύστατη εμπορική σχέση.

ΡΩΣΙΚΟ ΟΦΕΛΟΣ ΑΠΟ ΤΟ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟ

Εάν η Ουάσιγκτον κρατήσει την ίδια στάση, η Ρωσία θα συνεχίσει να κερδίζει ενεργειακά έσοδα όσο οι διαπραγματεύσεις συνεχίζονται. Ειδικά εάν η Ουάσιγκτον πιέσει το Κίεβο να σταματήσει τις επιθέσεις στις ρωσικές πετρελαϊκές υποδομές, η Μόσχα παίρνει ακριβώς αυτό που θέλει: συνεχή ροή χρημάτων από πετρέλαιο.

Ο ΕΠΙΣΚΕΠΤΗΣ ΑΠΟ ΤΗ ΡΩΣΙΑ ΩΣ ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΣΤΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ

Η ταυτόχρονη άφιξη του Κίριλ Ντμίτριεφ (επικεφαλής του ρωσικού Ταμείου Αμεσων Επενδύσεων και κορυφαίος διπλωμάτης στην αυλή του Πούτιν) στη Νέα Υόρκη ήταν μια υπολογισμένη κίνηση του Κρεμλίνου ως απάντηση στη συνάντηση Τραμπ-Σι. Απεσταλμένος για να συναντηθεί με τον στενό κύκλο του Τραμπ, συμπεριλαμβανομένων των Τζάρεντ Κούσνερ και Στιβ Γουίτκοφ, ο Ντμίτριεφ εκτελεί ένα κλασικό διπλωματικό παιχνίδι «καρότου και μαστιγίου» που συντονίζεται από το Κρεμλίνο.

Ενώ ο Σεργκέι Λαβρόφ και ο Ντμίτρι Πεσκόφ κραδαίνουν δημόσια το «μαστίγιο» επιμένοντας ότι η Ρωσία δεν θα σταματήσει να πολεμά ακόμη και κατά τη διάρκεια των εκεχειριών, ο Ντμίτριεφ ενεργεί ως το «καρότο», κρεμώντας επικερδή, υποθετικά, οικονομικά έργα. Ο άμεσος στόχος της Μόσχας είναι να πείσει την αμερικανική κυβέρνηση ότι η Ρωσία είναι έτοιμη να διαφοροποιήσει την οικονομική της εξάρτηση μακριά από την Κίνα.