Οι Αμερικανοί ψηφίζουν για το μέλλον του Κογκρέσου και την ίδια ώρα εκατοντάδες χιλιάδες χρήστες των διαδικτυακών αγορών προβλέψεων παρακολουθούν μια διαφορετική εκλογική μάχη, στην οποία διακυβεύονται τεράστια χρηματικά ποσά.
Περισσότερα από 1,48 δισεκατομμύρια δολάρια έχουν καταγραφεί σε συναλλαγές που συνδέονται με τις ενδιάμεσες εκλογές των ΗΠΑ, μετατρέποντας την αναμέτρηση της 3ης Νοεμβρίου σε σημαντική δοκιμασία για τη βιομηχανία των πολιτικών στοιχημάτων. Οι πλατφόρμες Kalshi και Polymarket, που έγιναν ευρύτερα γνωστές κατά τις προεδρικές εκλογές του 2024, συγκεντρώνουν το ενδιαφέρον επενδυτών, αναλυτών και πολιτών, οι οποίοι επιχειρούν να προβλέψουν ποιο κόμμα θα ελέγχει τη Βουλή των Αντιπροσώπων και τη Γερουσία. Σύμφωνα με το Reuters, οι τιμές των συμβολαίων στις αγορές αυτές έδιναν τη Δευτέρα (2/11) στους Δημοκρατικούς πιθανότητα 95% να αποκτήσουν τον έλεγχο της Βουλής των Αντιπροσώπων και 76% να επικρατήσουν στη Γερουσία. Πρόκειται, ωστόσο, για εκτιμήσεις που προκύπτουν από χρηματικές συναλλαγές και όχι για αποτελέσματα δημοσκοπήσεων ή καταμετρημένες ψήφους.
Πώς μοιράζονται τα 1,48 δισεκατομμύρια δολάρια
Η Kalshi έχει καταγράψει συναλλαγές ύψους περίπου 1,33 δισ. δολαρίων σε αγορές που αφορούν τις ενδιάμεσες εκλογές, ενώ στην Polymarket ο αντίστοιχος όγκος για τις αναμετρήσεις του Κογκρέσου φτάνει περίπου τα 145 εκατ. δολάρια, σύμφωνα με στοιχεία της οργάνωσης Anti-Corruption Data Collective. Συνολικά, έχουν δημιουργηθεί περισσότερες από 28.000 αγορές σχετικές με τις εκλογές, με ιδιαίτερα έντονη δραστηριότητα στις αναμετρήσεις για τη Γερουσία στο Τέξας, το Μίσιγκαν, το Μέιν και τη Νότια Καρολίνα. Οι χρήστες αγοράζουν συμβόλαια που συνδέονται με συγκεκριμένα ενδεχόμενα, όπως η νίκη ενός υποψηφίου ή η εξασφάλιση της πλειοψηφίας από ένα κόμμα. Η τιμή κάθε συμβολαίου μεταβάλλεται ανάλογα με την προσφορά και τη ζήτηση, αποτυπώνοντας την πιθανότητα που αποδίδει η αγορά στο συγκεκριμένο αποτέλεσμα. Τα ποσά αυτά εκφράζουν τον όγκο συναλλαγών και δεν ταυτίζονται απαραίτητα με τα καθαρά χρήματα που έχουν τοποθετήσει οι συμμετέχοντες, καθώς τα ίδια συμβόλαια μπορούν να αγοραστούν και να πωληθούν περισσότερες από μία φορές.
Η πρόβλεψη του 2024 και τα λάθη που ακολούθησαν
Οι αγορές προβλέψεων απέκτησαν ιδιαίτερη δημοσιότητα στις προεδρικές εκλογές του 2024, όταν οι τιμές τους έδειχναν νίκη του Ντόναλντ Τραμπ, την ώρα που αρκετές δημοσκοπήσεις παρουσίαζαν μια εξαιρετικά αμφίρροπη αναμέτρηση. Η επιτυχία εκείνης της πρόβλεψης ενίσχυσε το ενδιαφέρον για τις πλατφόρμες, οι οποίες προβάλλουν τη δυνατότητά τους να συγκεντρώνουν πληροφορίες και εκτιμήσεις από μεγάλο αριθμό συμμετεχόντων. Ωστόσο, οι προβλέψεις τους δεν αποδεικνύονται πάντοτε σωστές. Σε πρόσφατες προκριματικές εκλογές στις ΗΠΑ, αλλά και στις προεδρικές εκλογές της Βραζιλίας, οι αγορές είχαν υποτιμήσει τις πιθανότητες υποψηφίων που τελικά επικράτησαν. Ερευνητές επισημαίνουν ότι η συνολική αξιοπιστία μιας αγοράς δεν σημαίνει πως κάθε μεμονωμένη πρόβλεψη θα επαληθευτεί.
Η Yesha Yadav, αναπληρώτρια κοσμήτορας της Νομικής Σχολής του Πανεπιστημίου Vanderbilt, χαρακτήρισε τις ενδιάμεσες εκλογές σημαντική δοκιμασία για τη νέα γενιά αγορών προβλέψεων, καθώς αρκετές αναμετρήσεις είναι ιδιαίτερα αμφίρροπες.
Οι ανησυχίες για χειραγώγηση και εσωτερική πληροφόρηση
Η ταχύτατη ανάπτυξη των πολιτικών στοιχημάτων συνοδεύεται από ερωτήματα σχετικά με τη διαφάνεια των συναλλαγών και τη δυνατότητα ορισμένων συμμετεχόντων να επηρεάζουν τις τιμές. Έχουν ήδη καταγραφεί περιπτώσεις υποψηφίων που στοιχημάτισαν στις δικές τους εκλογικές αναμετρήσεις, ενώ έρευνες έχουν δείξει ότι ακόμη και σχετικά περιορισμένα ποσά μπορούν, υπό ορισμένες συνθήκες, να προκαλέσουν σημαντικές μεταβολές στις αποδόσεις. Το ζήτημα αποκτά μεγαλύτερη σημασία όταν στις αγορές συμμετέχουν πρόσωπα που ενδέχεται να διαθέτουν μη δημόσιες πληροφορίες για μια προεκλογική εκστρατεία. Οι Kalshi και Polymarket υποστηρίζουν ότι έχουν ενισχύσει τους μηχανισμούς ελέγχου και προστασίας από καταχρηστικές πρακτικές. Παράλληλα, επισημαίνουν ότι οι αγορές μπορούν να διορθώνουν γρήγορα τις τιμές τους όταν εμφανίζονται μεγάλες συναλλαγές.
Μπορούν τα στοιχήματα να προβλέψουν το αποτέλεσμα;
Έρευνα του Πανεπιστημίου Vanderbilt, η οποία δημοσιεύτηκε το 2025 και εξέτασε περίπου 2.500 αγορές από τις αμερικανικές εκλογές του 2024, διαπίστωσε ότι οι εκτιμήσεις τους ήταν συνολικά αρκετά καλά βαθμονομημένες. Αυτό σημαίνει ότι γεγονότα στα οποία αποδιδόταν, για παράδειγμα, πιθανότητα 20% πραγματοποιούνταν περίπου σε αντίστοιχη συχνότητα όταν εξετάζονταν πολλές προβλέψεις μαζί. Δεν σημαίνει, όμως, ότι ένα αποτέλεσμα με πιθανότητα 80% είναι βέβαιο ή ότι οι αγορές μπορούν να προβλέψουν με ακρίβεια κάθε εκλογική αναμέτρηση. Ο καθηγητής πολιτικής επιστήμης του Vanderbilt, Joshua Clinton, υπογραμμίζει ότι η αξιοπιστία των πιθανοτήτων σε μεγάλο αριθμό γεγονότων διαφέρει από την ορθότητα μιας συγκεκριμένης πρόβλεψης. Καθώς η καταμέτρηση των ψήφων θα αρχίσει να δίνει τα πρώτα αποτελέσματα, οι αγορές προβλέψεων θα βρεθούν αντιμέτωπες με το δικό τους τεστ, κατά πόσο οι εκτιμήσεις που διαμόρφωσαν οι συναλλαγές δισεκατομμυρίων δολαρίων ανταποκρίνονται τελικά στην επιλογή των Αμερικανών ψηφοφόρων.
