Ο Μπενιαμίν Νετανιάχου κέρδισε τη στήριξη μιας αναπάντεχα ξεκάθαρης πλειοψηφίας των Ισραηλινών Εβραίων σε μια εκλογική αναμέτρηση που χαρακτηρίστηκε ως σημαντικό σημείο καμπής στην ιστορία του έθνους του, εξασφαλίζοντας προφανώς την επιβίωσή του στην πρωθυπουργία, τουλάχιστον με υπηρεσιακό ρόλο.
Με περίπου το 70,7% των ψήφων καταμετρημένο το πρωί της Τετάρτης (28/10), τα ισραηλινά μέσα ενημέρωσης προέβλεπαν ότι ο συνασπισμός δεξιών, ακροδεξιών και υπερορθόδοξων κομμάτων του Νετανιάχου συγκεντρώνει 54 έδρες στο κοινοβούλιο, ξεπερνώντας κατά πολύ τις 47 έδρες του συνασπισμού της αντιπολίτευσης του αντιπάλου του, Γκάντι Άιζενκοτ. Τα κόμματα που εκπροσωπούν τους Ισραηλινούς αραβικής καταγωγής φαίνεται να καταλαμβάνουν 19 έδρες.
Τα αποτελέσματα θα μπορούσαν ακόμη να αλλάξουν καθώς η καταμέτρηση συνεχίζεται, όμως η νίκη για τον Άιζενκοτ φαίνεται όλο και πιο ανέφικτη, καθώς ο συνασπισμός των κομμάτων κατά του Νετανιάχου (από την κεντροαριστερά έως τη σκληρή δεξιά) απέδωσε χειρότερα από ό,τι προέβλεπαν οι προεκλογικές δημοσκοπήσεις που μιλούσαν για αμφίρροπη μάχη.
Αν και ο Νετανιάχου έχασε την πλειοψηφία του συνασπισμού του στη 120μελή Κνεσέτ, όπως αναμενόταν, οι αντίπαλοί του έμειναν χωρίς καμία ελπίδα απομάκρυνσής του, χωρίς κάποιας μορφής στήριξη από τα αραβικά κόμματα, σενάριο που πολλοί έχουν αποκλείσει. Ακόμη και τότε, ο Νετανιάχου θα παρέμενε ως υπηρεσιακός πρωθυπουργός κατά τη διάρκεια τυχόν διαπραγματεύσεων για σχηματισμό συνασπισμού ή μέχρι τη διεξαγωγή νέων εκλογών τον επόμενο χρόνο.
Πιθανή μια νέα ανάληψη στρατιωτικής δράσης κατά του Ιράν
Προεκλογική αφίσα του κόμματος «Λικούντ» του Μπενιαμίν Νετανιάχου, εν όψει των ισραηλινών κοινοβουλευτικών εκλογών. Πηγή: REUTERS/Nir Elias
Ο Νετανιάχου, απευθυνόμενος στους πιστούς υποστηρικτές του κόμματός του, Λικούντ, στα εκλογικά γραφεία του κόμματος στην Ιερουσαλήμ τα ξημερώματα της Τετάρτης (28/10), κάλεσε για σχηματισμό μιας «ισχυρής, δεξιάς εθνικής κυβέρνησης».
Υπογράμμισε επίσης τις στρατιωτικές επιτυχίες του Ισραήλ και έθεσε την προοπτική για ανανεωμένη κοινή στρατιωτική δράση κατά του Ιράν μαζί με τον σύμμαχό του, τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ.
Διαβάστε Επίσης
«Το Ισραήλ βρίσκεται αντιμέτωπο με μια μοναδική ιστορική ευκαιρία, μαζί με τον εταίρο μας πρόεδρο Τραμπ, να εξαλείψει την υπαρξιακή απειλή του Ιράν μια για πάντα. Αλλά αλλότρια κίνητρα δεν πρέπει να μας εκτρέψουν από αυτή την ιερή αποστολή», δήλωσε, σύμφωνα με το Reuters.
Ο Τραμπ, ο οποίος είχε καλέσει τους Ισραηλινούς ψηφοφόρους να κρατήσουν τον Νετανιάχου στην εξουσία ώστε να μπορέσουν να «τελειώσουν τη δουλειά» στο Ιράν, δήλωσε ότι ο Νετανιάχου τα πήγε «πολύ καλά» χάρη στη δική του υποστήριξη.
«Νομίζω ότι όταν βγήκε η υποστήριξη, τον βοήθησε πολύ, αλλά στην πραγματικότητα έμαθα ότι τα πήγε αρκετά καλά. Μπορεί να είναι νίκη ή ισοπαλία. Η ισοπαλία θεωρείται κάπως ως νίκη σε αυτή την περίπτωση, επειδή πρόκειται για μια μεγάλη παρτίδα σκάκι», δήλωσε ο Τραμπ από το Τέξας.
Προειδοποίηση Άιζενκοτ στον Νετανιάχου: «Μην τολμήσεις…»
Ο πρώην αρχηγός των ισραηλινών ενόπλων δυνάμεων Γκάντι Άιζενκοτ. Πηγή: REUTERS/Nir Elias/File Photo
Ο Άιζενκοτ αναγνώρισε ότι ο Νετανιάχου παρέμενε στην εξουσία ως υπηρεσιακός, αλλά δήλωσε ότι ο πρωθυπουργός έχει χάσει τη λαϊκή στήριξη και τον παρότρυνε να αποσυρθεί από την πολιτική. Προειδοποίησε μάλιστα ότι ο Νετανιάχου ενδέχεται να χρησιμοποιήσει την ασφάλεια για πολιτικούς σκοπούς.
«Καλώ τους επικεφαλής της ασφαλείας και της δημόσιας διοίκησης: Ο Νετανιάχου είναι ένας υπηρεσιακός πρωθυπουργός, χωρίς εντολή ή την εμπιστοσύνη του λαού», δήλωσε.
«Θυμηθείτε ότι υπηρετείτε μόνο το κράτος και τα συμφέροντα των πολιτών του Ισραήλ. Μείνετε σταθεροί απέναντι σε κάθε απόπειρα αμφισβήτησής σας. Έχετε την απερίφραστη στήριξή μου. Νετανιάχου, μη τολμήσεις να χρησιμοποιήσεις την ασφάλεια του Ισραήλ για τις πολιτικές σου ανάγκες».
Οι εκλογές ήταν οι πρώτες που διεξήχθησαν στο Ισραήλ από τότε που οι μαχητές υπό την ηγεσία της Χαμάς σκότωσαν 1.200 ανθρώπους και απήγαγαν 251 ομήρους σε επιθέσεις που κλόνισαν το αίσθημα ασφάλειας της χώρας με αποτέλεσμα να ακολουθήσουν οι πόλεμοι στη Γάζα, τον Λίβανο και το Ιράν.
Ο πόλεμος στη Γάζα, που ισοπέδωσε την περιοχή και στοίχισε τη ζωή σε 74.000 Παλαιστίνιους, έχει αφήσει το Ισραήλ όλο και πιο απομονωμένο στη διεθνή σκηνή, με μια αποφασιστική μετατόπιση της παγκόσμιας κοινής γνώμης εναντίον του, συμπεριλαμβανομένου του στενότερου συμμάχου του, των Ηνωμένων Πολιτειών.
Ο ίδιος ο Νετανιάχου καταζητείται από το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο της Χάγης με κατηγορίες για εγκλήματα πολέμου, τις οποίες αποκαλεί παράλογες, ενώ αντιμετωπίζει κατηγορίες για διαφθορά στο Ισραήλ, τις οποίες απορρίπτει ως συνωμοσία του κατεστημένου.
Αποφασιστική αλλαγή στην πολιτική σκηνή
Εκλογές στο Ισραήλ. Πηγή: REUTERS/Ronen Zvulun
Η συνεχιζόμενη υποστήριξή του από την πλειονότητα των Ισραηλινών Εβραίων ήταν ένα σαφές σημάδι της αποφασιστικής μετατόπισης στην ισραηλινή πολιτική, της οποίας ηγείται ως η κυρίαρχη πολιτική προσωπικότητα της εποχής.
Το στυλ του που χαρακτηρίζεται από αμετανόητο εβραϊκό εθνικισμό, υποστήριξη των εποικισμών στα κατεχόμενα παλαιστινιακά εδάφη και περιφρόνηση για κάθε ξένη κριτική, είναι πλέον σταθερά εδραιωμένο ως η κύρια τάση στο Ισραήλ.
Η κεντροαριστερά που κυριάρχησε στο Ισραήλ για το πρώτο μισό της ιστορίας του και είχε ηγηθεί των διαπραγματεύσεων για ανταλλαγή γης έναντι ειρήνης με τους Άραβες γείτονες, έχει συρρικνωθεί σε ένα μικρό περιθωριακό ποσοστό.
Σχεδόν όλα τα εβραϊκά κόμματα συμμερίζονται πλέον την απόρριψη του Νετανιάχου για οποιοδήποτε μελλοντικό ανεξάρτητο παλαιστινιακό κράτος, τη βάση των διεθνώς υποστηριζόμενων ειρηνευτικών συνομιλιών από τη δεκαετία του 1990, όταν ανέλαβε για πρώτη φορά την εξουσία ως ο νεότερος σε ηλικία ηγέτης του Ισραήλ.
Μετά από μια περίοδο στην «έρημο» ως ένας δεξιός αντάρτης, ο Νετανιάχου επέστρεψε στην εξουσία το 2009 και παραμένει από τότε, εκτός από μια περίοδο 18 μηνών, όταν ένας εύθραυστος συνασπισμός αντιπάλων κατάφερε να τον απομακρύνει μετά από τέσσερις ατελέσφορες εκλογικές αναμετρήσεις σε δύο χρόνια.
Και οι δύο πλευρές είδαν τις εκλογές της Τρίτης (27/10) ως ένα αποφασιστικό σημείο καμπής για το έθνος, ανεβάζοντας τη συμμετοχή στο 77,7%, το υψηλότερο ποσοστό των τελευταίων δύο και πλέον δεκαετιών και περίπου 7 ποσοστιαίες μονάδες υψηλότερο από το 2022.
Η συμμετοχή ήταν ιδιαίτερα υψηλή μεταξύ των Ισραηλινών παλαιστινιακής καταγωγής, οι οποίοι αποτελούν περισσότερο από το ένα πέμπτο του πληθυσμού, αλλά οι εκπρόσωποι των οποίων ιστορικά αποκλείονταν από το υπουργικό συμβούλιο. Πολλοί παρακινήθηκαν από αυτό που θεωρούν ως ανοιχτό ρατσισμό από το υπουργικό συμβούλιο του Νετανιάχου, το οποίο περιλαμβάνει αρχηγό κόμματος που έχει καταδικαστεί για υποκίνηση φυλετικού μίσους κατά των Αράβων.
Τα γραφεία της Κοινής Λίστας, μιας συμμαχίας αρκετών αραβικών κομμάτων, ξέσπασαν σε σφυρίγματα και χειροκροτήματα όταν δημοσιοποιήθηκαν τα exit polls. «Αρνούμαστε την κατοχή και τον ρατσισμό, και θα παραμείνουμε εδώ», δήλωσε ο Φατέν Γκάτας, υποψήφιος της Κοινής Λίστας, σε ομιλία του στα γραφεία της συμμαχίας στη Ναζαρέτ.
