Ο Άντι Μπέρναμ ανέλαβε τη Δευτέρα (20/07) επισήμως καθήκοντα πρωθυπουργού στη Βρετανία, γεννώντας ελπίδες αφενός στους Βρετανούς ότι θα τερματιστεί η πολιτική αστάθεια της τελευταίας δεκαετίας, κι αφετέρου στην Ελλάδα ότι μπορεί να επιστρέψουν στην πατρίδα τους τα Γλυπτά του Παρθενώνα.
Ο νέος Βρετανός πρωθυπουργός είναι μακροχρόνιος υποστηρικτής της επιστροφής των Γλυπτών του Παρθενώνα στην Ελλάδα, τα οποία κάποτε διακοσμούσαν τον αρχαίο ναό στην Αθήνα, αλλά εκτίθενται στο Βρετανικό Μουσείο εδώ και πολλές δεκαετίες.
Γίνεται έτσι ο πρώτος εν ενεργεία Βρετανός πρωθυπουργός με δημόσια καταγεγραμμένο και σταθερό ιστορικό υποστήριξης της επιστροφής των Γλυπτών του Παρθενώνα στην Ελλάδα, μια θέση που διατηρεί για σχεδόν ένα τέταρτο του αιώνα, όσο δηλαδή υπηρετεί είτε ως βουλευτής, είτε ως υπουργός Πολιτισμού, είτε ως Δήμαρχος του Μείζονος Μάντσεστερ.
«Στείλτε τα πίσω, χωρίς όρους. Και ας χρησιμοποιήσουμε την κουλτούρα για να αλλάξουμε τον τρόπο που όλος ο κόσμος βλέπει τη Βρετανία», είχε γράψει στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης το 2023, ποστάροντας άρθρο του δημοσιογράφου Τομ Σέιμουρ, η οποία μεταξύ άλλων ανέφερε ότι τα σχόλια που είχε κάνει εκείνη την περίοδο ο Μπέρναμ «υποδηλώνουν ότι μια κυβέρνηση των Εργατικών ενδέχεται να είναι πρόθυμη να διευκολύνει την πλήρη επιστροφή των γλυπτών στην Ελλάδα».
Send them back, no strings. And let’s use culture to change how Britain is seen around the world. 👍🏻 https://t.co/uCSST2BK05
— Andy Burnham (@andyburnham) February 17, 2023
Η βρετανική Επιτροπή για την επανένωση των Γλυπτών του Παρθενώνα, καλωσόρισε την ανάληψη της πρωθυπουργίας από τον Άντι Μπέρναμ, σημειώνοντας τις παρεμβάσεις του για την επιστροφή των αρχαιοτήτων στην πατρίδα τους, ενώ και ο Έλληνας πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης επεσήμανε πως όταν τον συναντήσει θα του θέσει το θέμα, δεδομένου ότι έχει μιλήσει πολλές φορές θετικά για την επιστροφή των Γλυπτών.
Διαβάστε Επίσης
Όταν ο Μπέρναμ δήλωνε τη στήριξή του για την επιστροφή των Γλυπτών του Παρθενώνα
Ο Μπέρναμ έχει πολλές φορές και σταθερά εκφράσει τη στήριξή του στην επιστροφή των Γλυπτών του Παρθενώνα στην Ελλάδα. Οι New York Times αναφέρονται σε ένα εκτενές άρθρο της ελληνικής εφημερίδα «Τα Νέα», στο οποίο παρατίθενται όλες οι προηγούμενες δηλώσεις του με τις οποίες ζητούσε να επιστρέψουν τα Γλυπτά του Παρθενώνα στην Ελλάδα.
Οι δημόσιες τοποθετήσεις του Μπέρναμ χρονολογούνται από το 2001. Μόλις τέσσερις μήνες μετά την είσοδό του στη Βουλή των Κοινοτήτων υπέγραψε μια Πρόταση Ημερήσιας Διάταξης καλώντας την κυβέρνηση του Τόνι Μπλερ να ξεκινήσει άμεσες συζητήσεις με την Αθήνα με σκοπό να επιστρέψουν τα Γλυπτά του Παρθενώνα στο Μουσείο Ακρόπολης. Ακολούθησε το 2002 κάλεσμα στην κυβέρνηση να ξεκινήσει ουσιαστικές συζητήσεις με την ελληνική κυβέρνηση για την επιστροφή των γλυπτών του Παρθενώνα εγκαίρως για τους Ολυμπιακούς Αγώνες της Αθήνας το 2004.
Ακολούθησε η συν-υποβολή μιας Πρότασης Νόμου που επεδίωκε την τροποποίηση του Νόμου για το Βρετανικό Μουσείο του 1963, της νομοθεσίας που εμποδίζει επί του παρόντος το μουσείο να μεταφέρει μόνιμα τα Γλυπτά του Παρθενώνα. Η πρόταση νόμου δεν προχώρησε, αλλά το όνομα του Μπέρναμ εμφανίστηκε σε δύο ακόμη κοινοβουλευτικές προτάσεις για το ίδιο θέμα πριν από τέλος εκείνου έτους, και ξανά σε μια άλλη Πρόταση Νόμου τον Ιούλιο του 2003.
Ως υπουργός Πολιτισμού της κυβέρνησης Γκόρντον Μπράουν μεταξύ Ιανουαρίου 2008 και Ιουνίου 2009, είχε -σύμφωνα με τα όσα δήλωσε ελληνική πηγή στα «Νέα» – εκφράσει την προθυμία του να εργαστεί με την Αθήνα για την εξεύρεση λύσης. Ωστόσο έξι εβδομάδες αργότερα ένας ανασχηματισμός τον μετακίνησε στο υπουργείο Υγείας, διακόπτοντας απότομα την πιο υποσχόμενη υπουργική προσέγγιση στο ζήτημα για χρόνια.
Αλλά και ως Δήμαρχος του Μείζονος Μάντσεστερ, τον Μάρτιο του 2020, αποτίωντας φόρο τιμής στον βουλευτή των Εργατικών Έντι Ο’Χάρα, ενός μακροχρόνιου αγωνιστή για την επανένωση των Γλυπτών, έγραψε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ότι ο Ο’Χάρα τον είχε πείσει να υποστηρίξει να επιστρέψουν τα Γλυπτά του Παρθενώνα στην Ελλάδα και ότι, δεδομένης της αλλαγής θέσης της Βρετανίας στον κόσμο μετά το Brexit, «τώρα είναι η ώρα να επιστραφούν τα Γλυπτά».
Άγνωστο τι τελικά θα κάνει ο Μπέρναμ για την επιστροφή των Γλυπτών του Παρθενώνα
Ωστόσο το τι πραγματικά θα μπορούσε να κάνει ο Μπέρναμ ώστε να επιστρέψουν τα Γλυπτά του Παρθενώνα είναι ασαφές. Οι προηγούμενες βρετανικές κυβερνήσεις έχουν επανειλημμένα δηλώσει ότι το ζήτημα αφορά το Βρετανικό Μουσείο και όχι τους βουλευτές, ενώ οι συνομιλίες μεταξύ του μουσείου και του πρωθυπουργού της Ελλάδας για μια συμφωνία επιστροφής των αρχαιοτήτων έχουν «κολλήσει», σημειώνουν χαρακτηριστικά οι New York Times.
Το Βρετανικό Μουσείο έχει προσφερθεί να επιστρέψει ένα μέρος των αρχαιοτήτων ως δάνειο, ενώ η Ελλάδα έχει δηλώσει ότι θα αποδεχτεί μια συμφωνία μόνο όταν ολόκληρη η συλλογή του μουσείου επιστραφεί μόνιμα.
Ο Μπέρναμ θα μπορούσε επίσης να αλλάξει τις απόψεις του, όπως έκανε άλλωστε και ο Μπόρις Τζόνσον στο παρελθόν, ο οποίος ως φοιτητής είχε ζητήσει την επιστροφή των Γλυπτών στην Ελλάδα, αλλά όταν ανέλαβε την εξουσία, επέμεινε να παραμείνουν στη Βρετανία.
Και ο Τζέρεμι Κόρμπιν είχε δηλώσει απερίφραστα το 2018 ότι τα Γλυπτά ανήκουν στην Ελλάδα, αλλά δεν έφτασε ποτέ στη Ντάουνινγκ Στριτ για να κάνει πράξη τη δήλωσή του, ενώ ο Κιρ Στάρμερ απέφυγε να προβεί σε δημόσια υποστήριξη του αιτήματος για την επανένωση των Γλυπτών.
