Έντονη ανησυχία εκφράζουν οι αγρότες σε ολόκληρη την Ευρώπη για τις επιπτώσεις της παρατεταμένης ζέστης, της ξηρασίας και των καταστροφικών πυρκαγιών στις καλλιέργειες, προειδοποιώντας ότι η μειωμένη παραγωγή θα οδηγήσει σε νέα άνοδο των τιμών των τροφίμων.
Ανάμεσα στα προϊόντα που βρίσκονται στο επίκεντρο των ανησυχιών είναι και το ελαιόλαδο, το οποίο εκτιμάται ότι θα ακριβύνει εκ νέου μετά τις σοβαρές ζημιές στους ελαιώνες.
Οι ακραίες καιρικές συνθήκες πλήττουν τις καλλιέργειες
Η κλιματική κρίση συνεχίζει να ανεβάζει τις θερμοκρασίες σε επίπεδα-ρεκόρ σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες, προκαλώντας σοβαρά προβλήματα σε καλλιέργειες όπως το καλαμπόκι, τα λαχανικά και οι ελιές, σύμφωναμε ρεπορτάζ τοθς το bbc.com και ο theguardian.com.
Η ένωση παραγωγών λαχανικών Légumes de France κάνει λόγο για απώλειες χιλιάδων τόνων προϊόντων, αξίας δεκάδων εκατομμυρίων ευρώ. Μεταξύ των καλλιεργειών που έχουν υποστεί σημαντικές ζημιές περιλαμβάνονται τα φύλλα σαλάτας, τα καρότα, τα πράσα, τα σκόρδα και τα κρεμμύδια, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις οι αποδόσεις αναμένεται να μειωθούν έως και κατά 50% εξαιτίας της παρατεταμένης ανομβρίας.
Πιέσεις και στους αμπελώνες της Γαλλίας
Οι υψηλές θερμοκρασίες έχουν επηρεάσει και τους γαλλικούς αμπελώνες, περιορίζοντας την ανάπτυξη των σταφυλιών σε σημαντικές οινοπαραγωγικές περιοχές, όπως η Καμπανία, το Μπορντό και η Βουργουνδία.
Διαβάστε Επίσης
Στην Καμπανία οι παραγωγοί εκτιμούν ότι η φετινή συγκομιδή θα ξεκινήσει περίπου στις 15 Αυγούστου, σχεδόν έναν μήνα νωρίτερα σε σχέση με ό,τι συνέβαινε πριν από λίγες δεκαετίες. Παράλληλα, αναμένουν ότι η παραγωγή σταφυλιών θα είναι περίπου 10% χαμηλότερη σε σύγκριση με την περσινή χρονιά, σύμφωνα με το Reuters.
Μειωμένες προβλέψεις για τα δημητριακά στην Ισπανία
Στην Ισπανία, το υπουργείο Γεωργίας προβλέπει ότι η παραγωγή δημητριακών για την περίοδο 2026-2027 θα υποχωρήσει από τα 24 εκατομμύρια τόνους της προηγούμενης χρονιάς σε λίγο πάνω από 18,5 εκατομμύρια τόνους. Η συγκεκριμένη εκτίμηση είχε διαμορφωθεί πριν ακόμη εκδηλωθούν οι μεγάλες πυρκαγιές.
Παρά τις δυσμενείς εξελίξεις, οι Ισπανοί αγρότες θεωρούνται περισσότερο προσαρμοσμένοι στις υψηλές θερμοκρασίες, καθώς χρησιμοποιούν ποικιλίες που αντέχουν στη ζέστη, ενώ επενδύουν περισσότερο σε συστήματα άρδευσης και αποθήκευσης νερού για την αντιμετώπιση των περιόδων ξηρασίας.
Αναθεώρηση των προβλέψεων από την Ευρωπαϊκή Ένωση
Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει ήδη μειώσει τις εκτιμήσεις της για την παραγωγή σειράς αγροτικών προϊόντων. Οι προβλέψεις για τους ηλίανθους, που αποτελούν βασική πρώτη ύλη για τα φυτικά έλαια, υποχώρησαν κατά 7%, ενώ η εκτίμηση για το καλαμπόκι μειώθηκε κατά 6%.
Παράλληλα, οι προβλέψεις για τις πατάτες και τη σόγια αναθεωρήθηκαν προς τα κάτω κατά 3%. Ωστόσο, η εικόνα δεν είναι ίδια σε όλες τις χώρες, καθώς η Ρουμανία ευνοήθηκε από περισσότερες βροχοπτώσεις, ενώ η καλλιέργεια σιταριού στην Ιταλία εμφανίζεται μέχρι στιγμής πιο ανθεκτική.
Πυρκαγιές και ξηρασία επιβαρύνουν την αγροτική παραγωγή
Ο γεωργικός οργανισμός εμπορίου ASAJA επισημαίνει ότι οι πυρκαγιές προκάλεσαν άμεσες ζημιές σε οπωρώνες, αμπελώνες, καλλιεργήσιμες εκτάσεις και θερμοκήπια, επηρεάζοντας μεταξύ άλλων τα εσπεριδοειδή, τα αβοκάντο, τα αμύγδαλα, τα λαχανικά και τους ελαιώνες.
Την ίδια στιγμή, η παρατεταμένη έλλειψη νερού και οι ακραίες θερμοκρασίες έχουν περιορίσει και την παραγωγή ντομάτας και καλαμποκιού.
Εκπρόσωπος του οργανισμού σημείωσε ότι, αν και οι μειωμένες σοδειές ενδέχεται να περιορίσουν τις εξαγωγές ορισμένων προϊόντων, η μεγαλύτερη ανησυχία αφορά το αυξανόμενο κόστος παραγωγής και όχι τόσο τις επιπτώσεις στο διεθνές εμπόριο.
Νέα άνοδος στις τιμές του ελαιολάδου
Ιδιαίτερη ανησυχία επικρατεί και στην αγορά του ελαιολάδου, με τους παραγωγούς να εκτιμούν ότι οι τιμές θα κινηθούν και πάλι ανοδικά μέσα στη χρονιά.
Οι ελαιώνες σε Ελλάδα, Ιταλία και Πορτογαλία έχουν δεχθεί σοβαρό πλήγμα από τις πυρκαγιές, ενώ ακόμη και όσοι γλίτωσαν από τις φλόγες αντιμετωπίζουν τις συνέπειες της τέφρας και της επιβαρυμένης ποιότητας του αέρα.
Παράλληλα, οι πολύ υψηλές θερμοκρασίες έχουν ενισχύσει την εξάπλωση παρασίτων και ασθενειών, έχουν αυξήσει τα ακραία καιρικά φαινόμενα και έχουν επηρεάσει αρνητικά το μέγεθος των καρπών.
Οι εκτιμήσεις για την αγορά
Παρότι οι διεθνείς τιμές του ελαιολάδου είχαν υποχωρήσει από τα ιστορικά υψηλά που καταγράφηκαν πριν από δύο χρόνια, οι τιμές λιανικής εξακολουθούν να παραμένουν αυξημένες. Στο Ηνωμένο Βασίλειο, για παράδειγμα, ένα λίτρο έξτρα παρθένου ελαιολάδου κοστίζει κατά μέσο όρο περισσότερο από επτά λίρες, ενώ τους τελευταίους μήνες παρατηρείται νέα ανοδική τάση.
Η ιδρύτρια της ομάδας ελαιολάδου Citizens of Soil, Sarah Vachon, εκτίμησε ότι εάν οι καιρικές συνθήκες δεν βελτιωθούν σύντομα, οι καταναλωτές θα πρέπει να αναμένουν νέες αυξήσεις στις τιμές από το φθινόπωρο.
Από την πλευρά του, ο επικεφαλής της βρετανικής θυγατρικής της εταιρείας Filippo Berio, Walter Zanre, σημείωσε ότι, αν και οι θερμοκρασίες στην Ισπανία –τη μεγαλύτερη παραγωγό ελαιολάδου στην Ευρώπη– κινούνται πιο κοντά στα φυσιολογικά επίπεδα σε σχέση με άλλες περιοχές, η παρατεταμένη ξηρασία εξακολουθεί να πιέζει τα ελαιόδεντρα και ενδέχεται να οδηγήσει σε απώλεια καρπών.
Όπως τόνισε, ο συνδυασμός της μειωμένης καρποφορίας λόγω της ξηρασίας και της πρόωρης συγκομιδής θα παρακολουθείται στενά τις επόμενες εβδομάδες, καθώς μπορεί να επηρεάσει καθοριστικά τόσο τον συνολικό όγκο παραγωγής ελαιολάδου όσο και τις τιμές της αγοράς κατά το επόμενο έτος.
