Περισσότεροι από 200.000 άνθρωποι στην Ελλάδα ζουν σήμερα με κάποια μορφή άνοιας, ενώ αν συνυπολογιστούν και οι άνθρωποι που πάσχουν από ήπια γνωστική διαταραχή ο αριθμός των πολιτών που ισορροπούν στο όριο της απώλειας μνήμης αγγίζει σχεδόν το μισό εκατομμύριο.
Σε αυτό το πλαίσιο της εθνικής αναγκαιότητας να ληφθούν άμεσα μέτρα, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης έδωσε το «παρών» στην παρουσίαση και υπογραφή της σύμβασης για τη δημιουργία του νέου Εθνικού Πρότυπου Κέντρου για την Ανοια και τις συναφείς γνωστικές διαταραχές, με έδρα το Περιστέρι.
Ουσιαστικά πρόκειται για το πρώτο βήμα με σκοπό τη δημιουργία ενός εθνικού δικτύου που θα αντιμετωπίζει την πρόκληση των νευροεκφυλιστικών παθήσεων. Το Κέντρο, το οποίο αναμένεται να ανοίξει τις πύλες του μέσα στο 2027, στεγάζεται σε κτίριο που παραχώρησε η τοπική μητρόπολη. Χαρακτηρίζοντας την πρωτοβουλία ως «κάτι πραγματικά μοναδικό», ο Κυριάκος Μητσοτάκης τόνισε ότι παρότι η φυσική έδρα βρίσκεται στη Δυτική Αθήνα, η ακτινοβολία και ο αντίκτυπος της δομής θα έχουν αυστηρά εθνική εμβέλεια.
Ο σχεδιασμός της κυβέρνησης περιλαμβάνει τη δημιουργία δημόσιων μονάδων για ασθενείς με άνοια σε Ιωάννινα, Κιλκίς, Καστοριά, Λακωνία και Ροδόπη, καθώς και τη λειτουργία μιας δεύτερης εξειδικευμένης δομής στην πρωτεύουσα.
Από το 2027, η νέα μονάδα στο Περιστέρι θα παρέχει συστηματική παρακολούθηση και εξατομικευμένη μέριμνα στα πρώιμα στάδια της νόσου, στοχευμένη καθοδήγηση στους συγγενείς, αλλά και πιστοποιημένη εκπαίδευση σε γιατρούς, νοσηλευτές και επαγγελματίες υγείας.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης εστίασε ιδιαίτερα στην αλλαγή παραδείγματος γύρω από την πρόληψη, υπογραμμίζοντας:
«Είναι πάρα πολύ σημαντικό να δώσουμε αυτή την έμφαση στην πρόληψη, διότι αλλαγές συμπεριφοράς σήμερα θα καθορίσουν ουσιαστικά την ποιότητα της ζωής μας σε 10, σε 20, σε 30 χρόνια από τώρα. Με βάση τα σημερινά επιστημονικά δεδομένα, η ασθένεια δεν αντιστρέφεται, μπορεί όμως να επιβραδυνθεί με την κατάλληλη θεραπεία, τη νοητική και φυσική άσκηση και δραστηριότητες που βοηθούν τον ασθενή να παραμένει λειτουργικός για όσο το δυνατόν μεγαλύτερο χρονικό διάστημα».
Παράλληλα, εξήρε τη σημασία των συμπράξεων με τον ιδιωτικό τομέα και τα κοινωφελή ιδρύματα, κάνοντας λόγο για μια «νέα γενιά ευεργετών».
Για τους συγγενείς
Ιδιαίτερη συγκίνηση προκάλεσε η αναφορά του πρωθυπουργού στο βαρύ ψυχολογικό και πρακτικό φορτίο των φροντιστών:
«Η υπογραφή αυτής της σύμβασης είναι μια πολύ σημαντική στιγμή για εκατοντάδες χιλιάδες συμπολίτες μας οι οποίοι νοσούν ή κινδυνεύουν να νοσήσουν. Είναι εξίσου σημαντική, αν όχι πιο σημαντική, για τους συγγενείς και τους φροντιστές των ασθενών, οι οποίοι βιώνουν συχνά έναν παράλληλο Γολγοθά. Είναι πολύ δύσκολο να βλέπεις τον άνθρωπό σου σταδιακά να χάνει βασικές νοητικές ικανότητες μπροστά στα μάτια σου».
300.000 ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΕΩΣ ΤΟ 2050
Με την Ελλάδα να συγκαταλέγεται στις ταχύτερα γηράσκουσες χώρες της Ευρώπης, οι διεθνείς προβλέψεις δείχνουν ότι έως το 2050 οι πάσχοντες θα ξεπεράσουν τις 300.000.
Σύμφωνα με τις καταγραφές, στην Ελλάδα έχει σημειωθεί τις τελευταίες δεκαετίες επιδημιολογική «έκρηξη» της νόσου Αλτσχάιμερ, με τη συγκεκριμένη νόσο να ευθύνεται για το 60% έως 70% των συνολικών περιπτώσεων άνοιας.
Την ίδια στιγμή, η νόσος έχει σημαντικό κοινωνικό αποτύπωμα στη ζωή των φροντιστών και των οικογενειών. Περισσότεροι από 400.000 οικογενειακοί φροντιστές -στη συντριπτική πλειονότητά τους γυναίκες (σύζυγοι και κόρες)- επωμίζονται καθημερινά τη φροντίδα χωρίς επαρκείς ανάσες, καθώς μέχρι σήμερα δεν υπάρχει καμία κρατική μέριμνα και πλαίσιο για την υποστήριξή τους.
Συνολικά, ένας στους δέκα Ελληνες βιώνει με κάποιον τρόπο την άνοια, είτε επειδή νοσεί ο ίδιος είτε επειδή βοηθά κάποιο κοντινό του πρόσωπο.
ΤΟ ΚΟΣΤΟΣ
Το συνολικό κοινωνικο-οικονομικό κόστος της άνοιας στη χώρα υπερβαίνει τα 3 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως. Από αυτά, μόλις το 20% αφορά άμεσες ιατρικές δαπάνες και νοσηλείες, ενώ το 80% απορροφάται απευθείας από τα οικογενειακά εισοδήματα για κατ’ οίκον νοσηλεία, ιδιωτική βοήθεια και απώλεια παραγωγικότητας.
Η «ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑ ’21»
Η δημιουργία του Κέντρου είναι αποτέλεσμα της σύμπραξης του κράτους με την Εθνική Τράπεζα και 12 κορυφαία κοινωφελή ιδρύματα, που συμμετέχουν στην «Πρωτοβουλία ’21», σε συνεργασία με την Τοπική Αυτοδιοίκηση και την Εκκλησία.
Η ανακαίνιση του χώρου, η αγορά του εξοπλισμού και τα δύο πρώτα χρόνια λειτουργίας της μονάδας θα χρηματοδοτηθούν χάρη σε δωρεά των μελών της «Πρωτοβουλίας ’21» που συμπράττουν στο εγχείρημα αυτό, ύψους 4,49 εκατομμυρίων ευρώ. Βασικός φορέας υλοποίησης είναι η Ανώνυμη Εταιρεία Μονάδων Υγείας. Τα ιδρύματα που συμμετέχουν είναι: Εθνική Τράπεζα, Ιδρυμα Μαριάννα Β. Βαρδινογιάννη, Ιδρυμα Παύλου και Αλεξάνδρας Κανελλοπούλου, Ιδρυμα Καπετάν Βασίλη και Κάρμεν Κωνσταντακόπουλου, Κοινωφελές Ιδρυμα Κοινωνικού και Πολιτιστικού Εργου, Κοινωφελές Ιδρυμα Αθανάσιος Κ. Λασκαρίδης, Ιδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη, Κοινωφελές Ιδρυμα Ιωάννη Σ. Λάτση, Ιδρυμα Αθηνάς Ι. Μαρτίνου, Ιδρυμα Μποδοσάκη, ΤΙΜΑ Κοινωφελές Ιδρυμα και Ιδρυμα Ωνάση.























