Σύμφωνα με τις οδηγίες της American Diabetes Association (ADA) και της Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρείας (ΕΔΕ), κάθε άτομο με διαβήτη πρέπει να ακολουθεί ένα σταθερό ετήσιο πλάνο εξετάσεων. Ετσι, εξασφαλίζονται καλύτερη ρύθμιση και πρόληψη.
Καθημερινός και τακτικός έλεγχος
Η συνέπεια στις μετρήσεις αποτελεί τη βάση της ρύθμισης.
- Σάκχαρο νηστείας και μεταγευματικό: Καταγράφεται καθημερινά, ώστε να εντοπίζονται διακυμάνσεις.
- Γλυκοζυλιωμένη αιμοσφαιρίνη (HbA1c): Γίνεται κάθε τρεις μήνες και δείχνει τον μέσο όρο σακχάρου του τελευταίου τριμήνου.
- Αρτηριακή πίεση: Ελέγχεται σε κάθε ιατρική επίσκεψη, γιατί η υπέρταση αυξάνει σημαντικά τον κίνδυνο καρδιακής νόσου.
Εξετάσεις αίματος (1-2 φορές τον χρόνο)
Οι εξετάσεις αίματος δίνουν μια πλήρη εικόνα της γενικής υγείας. Επιπλέον, βοηθούν τον γιατρό να προσαρμόσει τη θεραπεία.
- Λιπιδαιμικό προφίλ (χοληστερίνη, LDL, HDL, τριγλυκερίδια): Απαραίτητο για έλεγχο καρδιαγγειακού κινδύνου.
- Νεφρική λειτουργία (ουρία, κρεατινίνη, eGFR): Αξιολογεί πώς λειτουργούν τα νεφρά.
- Ηπατικά ένζυμα (SGOT, SGPT): Δείχνουν αν επηρεάζεται το ήπαρ από τη φαρμακευτική αγωγή.
- Θυρεοειδικές ορμόνες (TSH, FT4): Ελέγχονται ειδικά σε άτομα με διαβήτη τύπου 1.
- Γενική αίματος και φερριτίνη: Εντοπίζουν έγκαιρα αναιμία ή έλλειψη σιδήρου.
Ελεγχος ούρων και νεφρικής λειτουργίας
Τα νεφρά χρειάζονται προσεκτική παρακολούθηση, καθώς επηρεάζονται άμεσα από τα επίπεδα σακχάρου.
- Μικροαλβουμίνη/κρεατινίνη ούρων: Γίνεται μία φορά τον χρόνο και ανιχνεύει πρώιμα τη νεφροπάθεια.
- Γενική ούρων: Αποκαλύπτει λοιμώξεις ή παρουσία γλυκόζης και κετονών.
Οφθαλμολογικός έλεγχος
Τα μάτια χρειάζονται έλεγχο, γιατί η διαβητική αμφιβληστροειδοπάθεια μπορεί να προχωρά χωρίς συμπτώματα.
- Βυθοσκόπηση: Πραγματοποιείται ετησίως. Στον διαβήτη τύπου 1 ξεκινά πέντε χρόνια μετά τη διάγνωση, ενώ στον διαβήτη τύπου 2 από την πρώτη στιγμή.
Καρδιολογικός έλεγχος
Η καρδιά είναι στο επίκεντρο της πρόληψης. Επομένως, η τακτική αξιολόγηση μειώνει τον κίνδυνο εμφράγματος ή εγκεφαλικού.
- Ηλεκτροκαρδιογράφημα (ΗΚΓ): Γίνεται κάθε χρόνο.
- Triplex καρδιάς ή τεστ κοπώσεως: Επαναλαμβάνεται κάθε δύο χρόνια ή συχνότερα, ανάλογα με τον κίνδυνο.
- Ελεγχος καρωτίδων: Συνιστάται μετά τα 50 έτη, για έγκαιρη πρόληψη.
Νευρολογικός και ορθοπαιδικός έλεγχος
Ο έλεγχος των ποδιών και των νεύρων είναι κρίσιμος για την αποφυγή ελκών.
- Ελεγχος αισθητικότητας και αντανακλαστικών: Πραγματοποιείται ετησίως.
- Podologic check: Εξετάζει το δέρμα, τα νύχια και τη δομή των ποδιών, ώστε να προληφθούν τραυματισμοί.
Διαβήτης: Ένα σταθερό πλάνο εξετάσεων «διώχνει» πιθανές επιπλοκές
Οδοντιατρικός και δερματολογικός έλεγχος
Η φροντίδα του στόματος και του δέρματος επηρεάζει την καθημερινή διαχείριση του διαβήτη.
- Καθαρισμός δοντιών: Κάθε έξι μήνες, γιατί μειώνει τη φλεγμονή των ούλων.
- Δερματολογικός έλεγχος: Εντοπίζει εγκαίρως μυκητιάσεις ή ερεθισμούς από την ινσουλίνη.
Πρόσθετες εξετάσεις (κατά περίπτωση)
Ορισμένες εξετάσεις είναι συμπληρωματικές, αλλά συχνά καθοριστικές.
- Βιταμίνη D και Β12: Παρακολουθούνται, ειδικά σε ασθενείς που λαμβάνουν μετφορμίνη.
- Ηλεκτρολύτες (Na, K, Ca, Mg): Ελέγχονται σε άτομα που λαμβάνουν διουρητικά ή ινσουλίνη.
- Ελεγχος για κοιλιοκάκη: Συνιστάται σε νεοδιαγνωσθέντες με διαβήτη τύπου 1.
Γιατί έχει σημασία το τακτικό τσεκάπ
Η έγκαιρη διάγνωση επιπλοκών προλαμβάνει σοβαρές βλάβες και βελτιώνει την ποιότητα ζωής. Επομένως, η σωστή παρακολούθηση αποτελεί πράξη ευθύνης απέναντι στον εαυτό μας. Μίλησε με τον γιατρό σου, σχεδίασε μαζί του το προσωπικό σου πρόγραμμα εξετάσεων και φρόντισε να το τηρείς. Ετσι, θα διατηρήσεις τον διαβήτη υπό έλεγχο και την υγεία σου σταθερή.
*Από το ένθετο Διαβήτης που κυκλοφορεί με τον Ελεύθερο Τύπο της Κυριακής
Ειδήσεις Σήμερα
Άγιος Παΐσιος: Άνοιξε τον δρόμο για νέα θρησκευτική σειρά – Όλες οι λεπτομέρειες

